Shloka 32
सुभद्राहरणम्
Subhadrā-haraṇa: Arjuna’s Taking of Subhadrā and the Dvārakā Assembly’s Response
गुरोरनुप्रवेशो हि नोपघातो यवीयस: । यवीयसोअबनुप्रवेशो ज्येष्ठस्य विधिलोपक:,'यदि बड़ा भाई घरमें स्त्रीके साथ बैठा हो, तो छोटे भाईका वहाँ जाना दोषकी बात नहीं है; परंतु छोटा भाई घरमें हो, तो बड़े भाईका वहाँ जाना उसके धर्मका नाश करनेवाला है
guror anupraveśo hi nopaghāto yavīyasaḥ | yavīyaso 'bhyanupraveśo jyeṣṭhasya vidhilopakaḥ ||
Vaiśampāyana sprach: „Wenn der ältere Bruder dorthin eintritt, wo der jüngere ist, gilt das nicht als Vergehen gegen den Jüngeren. Wenn aber der Jüngere in den privaten Bereich des Älteren eindringt, ist es ein Verstoß, der die gebührende Ordnung und Schicklichkeit des Älteren verletzt.“
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse teaches a dharmic principle of hierarchy and propriety within the household: the younger should not intrude into the elder’s private domestic sphere, as that is considered a breach of due order (vidhi), whereas the elder’s entry does not constitute an offence against the younger.
Vaiśampāyana states a normative rule about conduct between elder and younger brothers, clarifying what counts as fault (upaghāta) in entering another’s space—especially in situations involving privacy and conjugal domestic life.