Shloka 1
द्रौपदी-वरण-प्रत्ययः — Intelligence Reports and the Kaurava Court’s Response
अ-णक्राछ (वैवाहिकपर्व) द्विनवत्यधिकशततमो< ध्याय: धृष्टय्युम्नके द्वारा द्रोपदी तथा पाण्डवोंका हाल सुनकर राजा द्रपदका उनके पास पुरोहितको भेजना तथा पुरोहित और युधिष्ठिरकी बातचीत वैशम्पायन उवाच ततस्तथोक्तः परिद्ृष्टरूप: पित्रे शशंसाथ स राजपुत्र: । धृष्टद्युम्न: सोमकानां प्रबहों वृत्तं यथा येन हृता च कृष्णा,वैशम्पायनजी कहते हैं--जनमेजय! राजा द्रपदके यों कहनेपर सोमकशिरोमणि राजकुमार धृष्टद्युम्न अत्यन्त हर्षमें भरकर वहाँ जो वृत्तान्त हुआ था एवं जो कृष्णाको ले गया, वह कौन था, वह सब समाचार कहने लगे
vaiśampāyana uvāca | tatas tathoktaḥ paridṛṣṭarūpaḥ pitre śaśaṃsātha sa rājaputraḥ | dhṛṣṭadyumnaḥ somakānāṃ prabho vṛttaṃ yathā yena hṛtā ca kṛṣṇā ||
Vaiśampāyana sprach: Da jener Prinz so angesprochen worden war und die Sache klar erfasst hatte, erstattete er seinem Vater Bericht. Dhṛṣṭadyumna, Herr der Somakas, erzählte ausführlich, was sich dort zugetragen hatte und von wem Kṛṣṇā (Draupadī) fortgeführt worden war—und bereitete so die Lage, damit Drupada im Einklang mit königlicher Pflicht und Dharma handeln könne.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights a dharmic norm of governance and family conduct: before acting, a king should obtain a clear, reliable account of events. Responsible speech (accurate reporting) and informed decision-making are presented as ethical prerequisites for royal action.
Dhṛṣṭadyumna, after being prompted, goes to his father Drupada and narrates the full sequence of events—what occurred and who took Kṛṣṇā (Draupadī). This report prepares Drupada to send a priest/representative and engage the Pāṇḍavas appropriately.