Shloka 33
Vāraṇāvata-praveśa and Jatugṛha-saṃdeha
Entry into Vāraṇāvata and Suspicion of the Lac-House
ततोड<ब्रवीन्महाराज: प्रहृष्टेनान्तरात्मना | “राजन! आपके कुमार अस्त्र-विद्याकी शिक्षा प्राप्त कर चुके हैं। कुरुश्रेष्ठ॒ यदि आपकी अनुमति हो तो वे अपनी सीखी हुई अस्त्र-संचालनकी कलाका प्रदर्शन करें'। यह सुनकर महाराज धृतराष्ट्र अत्यन्त प्रसन्नचित्तसे बोले,बद्धकक्षौ महाबाहू पौरुषे पर्यवस्थितौ । बृंहन्तौ वासिताहेतो: समदाविव कुञठ्जरौ वे दोनों महाबाहु कमर कसकर पुरुषार्थ दिखानेके लिये आमने-सामने डटकर खड़े थे और गर्जना कर रहे थे, मानो दो मतवाले गजराज किसी हथिनीके लिये एक-दूसरेसे भिड़ना चाहते और चिग्घाड़ते हों
tato 'bravīn mahārājaḥ prahṛṣṭenāntarātmanā | baddhakakṣau mahābāhū pauruṣe paryavasthitau | bṛṃhantau vāsitāhetoḥ samadāv iva kuñjarau ||
Dann sprach der König, innerlich erfreut. Die beiden Prinzen mit den mächtigen Armen, nachdem sie ihre Gürtel festgezogen hatten, standen einander gegenüber, entschlossen, ihre Manneskraft zu zeigen. Laut brüllten sie, wie zwei brünstige Elefanten im Rausch des Musth, die trompetend aufeinanderprallen um einer Elefantenkuh willen.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the kṣatriya ideal of disciplined readiness: training culminates in controlled public demonstration of skill, yet it also warns—through the rut-elephant simile—how prowess can slide into competitive intoxication if not governed by restraint and dharma.
In the royal setting, the two young princes stand opposite each other, fully prepared to exhibit their martial abilities. Their loud roars and tense posture are compared to two musth elephants about to clash over a female, emphasizing intensity and rivalry.