Shloka 7
आह्वानमन्त्रप्रयोगः — Kuntī’s Invocations and the Birth-Portents of the Pāṇḍavas
हित्वा प्रासादनिलयं शुभानि शयनानि च । अरण्यनित्य: सततं बभूव मृगयापर:,भरतश्रेष्ठ! राजा पाण्डुने आलस्यको जीत लिया था। वे कुन्ती और माद्रीकी प्रेरणासे राजमहलोंका निवास और सुन्दर शय्याएँ छोड़कर वनमें रहने लगे। पाण्डु सदा वनमें रहकर शिकार खेला करते थे
hitvā prāsādanilayaṁ śubhāni śayanāni ca | araṇyanityaḥ satataṁ babhūva mṛgayāparaḥ, bharataśreṣṭha! rājā pāṇḍuḥ ||
Vaiśampāyana sprach: Nachdem er seine Wohnstatt im Palast und die prächtigen Lager verlassen hatte, wurde König Pāṇḍu—o Bester der Bharatas—zu einem, der unablässig im Wald weilte, stets der Jagd ergeben. Der Vers zeichnet eine bewusste Entsagung königlichen Komforts, deutet jedoch auch die ethische Spannung an: Zuflucht in der Askese zu suchen und doch durch die Jagd an Gewalt gebunden zu bleiben.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse contrasts external renunciation (leaving palace comforts) with inner tendencies (continued attachment to hunting). It invites reflection on dharma: true self-control is not only changing one’s location or lifestyle, but also transforming one’s impulses—especially those involving harm.
Vaiśampāyana narrates that King Pāṇḍu leaves the palace and luxurious beds and takes up continuous residence in the forest, where he spends his time engaged in hunting.