Shloka 60
Śrīcakra–Mantra–Pūjāvidhi: Agastya–Hayagrīva Saṃvāda
Lalitopākhyāna Context
Devanagari script
लिखित्वा पीतवर्णं तु चक्रमेतद्यदाचरेत् / पूर्वाशाभिमुखो भूत्वा स्तंभयेत्सर्ववादिनः
Transliteration
likhitvā pītavarṇaṃ tu cakrametadyadācaret / pūrvāśābhimukho bhūtvā staṃbhayetsarvavādinaḥ
Translation
Wenn man dieses Cakra gelb zeichnet und die Übung ausführt, nach Osten gewandt, kann man alle Redenden hemmen und zum Schweigen bringen.
Word by Word
लिखित्वाhaving drawn/written
लिखित्वा:
पूर्वकाल-क्रिया (Prior action)
TypeVerb
Rootलिख् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्यय (absolutive/gerund) ‘having written/drawn’
पीतyellow
पीत:
विशेषण (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपीत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया, एकवचनम्; first member in compound base
वर्णम्color
वर्णम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवर्ण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया (कर्म), एकवचनम्; with पीत as कर्मधारय ‘yellow-colored’
तुindeed/but
तु:
सम्बन्ध/निपात (Particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (contrast/emphasis particle)
चक्रम्the wheel/diagram
चक्रम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootचक्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया (कर्म), एकवचनम्
एतत्this
एतत्:
विशेषण (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया, एकवचनम्; agrees with चक्रम् ‘this’
यदाwhen
यदा:
क्रियाविशेषण (Temporal)
TypeIndeclinable
Rootयदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb ‘when’)
आचरेत्should perform
आचरेत्:
क्रिया (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootआ-चर् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; ‘should perform/practice’
पूर्वeastern
पूर्व:
सम्बन्ध (Compound member)
TypeAdjective
Rootपूर्व (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, षष्ठी-समर्थ in compound base (with आशा)
आशाdirection
आशा:
सम्बन्ध (Compound member)
TypeNoun
Rootआशा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, षष्ठी-समर्थ in compound base; ‘direction’
अभिमुखःfacing east
अभिमुखः:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootअभिमुख (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा (कर्ता), एकवचनम्; ‘facing (towards)’; compound: पूर्वाशा-अभिमुख
भूत्वाhaving become
भूत्वा:
पूर्वकाल-क्रिया (Prior action)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्यय (absolutive) ‘having become’
स्तम्भयेत्should immobilize
स्तम्भयेत्:
क्रिया (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्तम्भ् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; causative sense ‘should paralyze/stop’
सर्वall
सर्व:
विशेषण (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया, बहुवचनम्; qualifies वादिनः
वादिनःspeakers/debaters
वादिनः:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवादिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया (कर्म), बहुवचनम्; ‘speakers/debaters’