Shloka 49
Śrīpura-Nirmāṇa-Prastāva (Inquiry into Śrīpura and its Construction) / “The Proposal to Build Śrīpura”
Devanagari script
मुकुटं पश्चिमे प्राच्यां दक्षिणे द्वारगोपुरे / दक्षोत्तरस्तु मुकुटाः पश्चिमद्वारगोपुरे
Transliteration
mukuṭaṃ paścime prācyāṃ dakṣiṇe dvāragopure / dakṣottarastu mukuṭāḥ paścimadvāragopure
Translation
Im Westen und im Osten wird auf dem Gopura des Südtores die heilige Krone (mukuṭa) gesetzt; und auf dem Gopura des Westtores werden die Kronen nach Süden und nach Norden hin angeordnet.
Word by Word
मुकुटम्a crown/crest
मुकुटम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमुकुट (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; nominative/accusative singular
पश्चिमेin the western (side)
पश्चिमे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootपश्चिम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; locative singular (in the west)
प्राच्याम्in the east
प्राच्याम्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootप्राची (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; locative singular
दक्षिणेin the southern (side)
दक्षिणे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootदक्षिण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; locative singular (in the south)
द्वारगोपुरेin the gate-tower
द्वारगोपुरे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootद्वार + गोपुर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; locative singular; षष्ठी-तत्पुरुषः (द्वारस्य गोपुरम्)
दक्षोत्तरः(placed) in the south and north
दक्षोत्तरः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootदक्ष + उत्तर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; nominative singular; द्वन्द्वसमासः (दक्षिणश्च उत्तरश्च)
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपात/विरोधार्थकः (particle: but/indeed)
मुकुटाःcrowns/crests
मुकुटाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमुकुट (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; nominative plural
पश्चिमद्वारगोपुरेin the western gate-tower
पश्चिमद्वारगोपुरे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootपश्चिम + द्वार + गोपुर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; locative singular; तत्पुरुषः (पश्चिमस्य द्वारस्य गोपुरे)