Previous Verse
Next Verse

Shloka 5

मदनकामेश्वरप्रादुर्भावः

Manifestation of Madana-Kāmeśvara

कालक्रीता तु वेश्या स्यात्क्रयक्रीता तु दासिका / गन्धर्वोद्वाहिता युक्ता भार्या स्यात्पितृदत्तका

kālakrītā tu veśyā syātkrayakrītā tu dāsikā / gandharvodvāhitā yuktā bhāryā syātpitṛdattakā

Die Frau, die für eine Frist erworben wird, heißt veśyā; die um einen Preis gekaufte heißt dāsikā. Die durch die Gandharva-Ehe Verbundene und die vom Vater Gegebene wird Gattin genannt.

kālakrītābought for a time (hired)
kālakrītā:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootkāla + krīta (प्रातिपदिक; कृदन्त-भूतकृदन्त)
FormStrīliṅga (स्त्रीलिङ्ग), Prathamā (1st/प्रथमा), Ekavacana (एकवचन); past passive participle (क्त) used adjectivally
tubut/indeed
tu:
Sambandha-bodhaka (सम्बन्ध/वाक्यसम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
FormNipāta (particle/निपात), adversative/emphatic
veśyācourtesan/prostitute
veśyā:
Karta (कर्ता) / Predicate nominative
TypeNoun
Rootveśyā (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā (1st), Ekavacana
syātwould be/should be
syāt:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootas (धातु)
FormVidhi-liṅ (विधिलिङ्/optative), Prathama-puruṣa (3rd), Ekavacana; parasmaipada
krayakrītābought by purchase
krayakrītā:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootkraya + krīta (प्रातिपदिक; कृदन्त-भूतकृदन्त)
FormStrīliṅga, Prathamā (1st), Ekavacana; past passive participle (क्त) used adjectivally
tubut/indeed
tu:
Sambandha-bodhaka (वाक्यसम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
FormNipāta (particle)
dāsikāfemale slave/servant
dāsikā:
Karta (कर्ता) / Predicate nominative
TypeNoun
Rootdāsikā (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā (1st), Ekavacana
gandharva-udvāhitāmarried by gandharva rite
gandharva-udvāhitā:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootgandharva + udvāhita (प्रातिपदिक; कृदन्त-भूतकृदन्त)
FormStrīliṅga, Prathamā (1st), Ekavacana; past passive participle (क्त) from ud+vah (उद्+वह्) ‘to marry/carry off’
yuktāproper/appropriate
yuktā:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootyukta (प्रातिपदिक; कृदन्त-भूतकृदन्त)
FormStrīliṅga, Prathamā (1st), Ekavacana; past passive participle (क्त) from yuj (युज्) ‘joined/fit’
bhāryāwife
bhāryā:
Karta (कर्ता) / Predicate nominative
TypeNoun
Rootbhāryā (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā (1st), Ekavacana
syātwould be/should be
syāt:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootas (धातु)
FormVidhi-liṅ, Prathama-puruṣa (3rd), Ekavacana
pitṛdattakāgiven by the father (as bride)
pitṛdattakā:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootpitṛ + dattā (प्रातिपदिक; कृदन्त-भूतकृदन्त)
FormStrīliṅga, Prathamā (1st), Ekavacana; ‘given by the father’ (दत्त, क्त from dā/दा) used as adjective; feminine form in -kā