Shloka 167
मन्वन्तरानुक्रमवर्णनम् (Enumeration of Manvantara Cycles) — with focus on Svārociṣa Manvantara
Devanagari script
तावूचतुस्ततः सर्वांस्तानृषीन्सूतमागधौ / आवां देवानृषींश्चैव प्रीणयावः स्वकर्मतः
Transliteration
tāvūcatustataḥ sarvāṃstānṛṣīnsūtamāgadhau / āvāṃ devānṛṣīṃścaiva prīṇayāvaḥ svakarmataḥ
Translation
Darauf sagten Suta und Magadha zu all jenen Rishis: „Durch unser eigenes Amt werden wir sowohl die Devas als auch die Rishis erfreuen.“
Word by Word
तौthose two
तौ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), द्विवचन
ऊचतुःsaid (the two)
ऊचतुः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect/परोक्षभूत), प्रथमपुरुष, द्विवचन; परस्मैपद
ततःthen
ततः:
Sambandha (सम्बन्ध/temporal)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formक्रम/कारणवाचक-अव्यय (then/thereupon)
सर्वान्all
सर्वान्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन; विशेषणम् (to ऋषीन्)
तान्those
तान्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन; विशेषणम् (to ऋषीन्)
ऋषीन्sages
ऋषीन्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन
सूत-मागधौthe Sūta and the Māgadha
सूत-मागधौ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसूत (प्रातिपदिक) + मागध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), द्विवचन; समासः—द्वन्द्वः (सूतश्च मागधश्च)
आवाम्we two
आवाम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा (1st), द्विवचन
देवान्gods
देवान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन
ऋषीन्sages
ऋषीन्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
एवindeed/just
एव:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-अव्यय (particle of emphasis)
प्रीणयावःwe two please/satisfy
प्रीणयावः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्री (धातु)
Formलट् (Present), उत्तमपुरुष, द्विवचन; परस्मैपद; णिच् (causative) भावः—‘we two please/satisfy’
स्व-कर्मतःby/through our own duty (work)
स्व-कर्मतः:
Hetu (हेतु)
TypeNoun
Rootस्व (प्रातिपदिक) + कर्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (स्वं कर्म—तस्मात्/ततः) हेत्वर्थ