Shloka 139
मन्वन्तरानुक्रमवर्णनम् (Enumeration of Manvantara Cycles) — with focus on Svārociṣa Manvantara
Devanagari script
इच्छन्दहेयं पृथिवीं प्लावयेयं जलेन वा / सृजेयं वा ग्रसेयं वा नात्र कार्या विचारणा
Transliteration
icchandaheyaṃ pṛthivīṃ plāvayeyaṃ jalena vā / sṛjeyaṃ vā graseyaṃ vā nātra kāryā vicāraṇā
Translation
Wenn ich es will, kann ich die Erde verbrennen oder sie mit Wasser überfluten; ich kann erschaffen oder verschlingen—hier bedarf es keiner Erwägung.
Word by Word
icchanwishing
icchan:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootiṣ (धातु)
Formवर्तमान-कृदन्त (शतृ/शानच्), प्रथमा, एकवचन, पुंलिङ्ग; ‘इच्छन्’ = wishing
daheyamI could burn
daheyam:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootdah (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
pṛthivīmthe earth
pṛthivīm:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootpṛthivī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
plāvayeyamI could flood
plāvayeyam:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootplu (धातु) [causative: plāvaya-]
Formविधिलिङ् (Optative), उत्तमपुरुष, एकवचन; णिच्-प्रयोग (causative)
jalenawith water
jalena:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootjala (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
vāor
vā:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootvā (अव्यय)
Formविकल्पार्थक-अव्यय (disjunctive particle ‘or’)
sṛjeyamI could create/emit
sṛjeyam:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootsṛj (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
vāor
vā:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootvā (अव्यय)
Formविकल्पार्थक-अव्यय
graseyamI could swallow/devour
graseyam:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootgras (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
vāor
vā:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootvā (अव्यय)
Formविकल्पार्थक-अव्यय
nanot
na:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय
atrahere; in this matter
atra:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootatra (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place)
kāryāto be done; necessary
kāryā:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootkārya (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विधेय-विशेषण (predicate adjective)
vicāraṇādeliberation; consideration
vicāraṇā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootvicāraṇā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन