Shloka 176
व्यासशिष्योत्पत्तिवर्णन (Origins/Enumeration of Vyāsa’s Disciplic Succession) — Chapter on Vedic Transmission Lineages
Devanagari script
मन्वन्तरं यथा पूर्वमृषिभिर्दैवतैः सह / अवश्यभाविनार्थेन यथावद्विनिवर्त्तते
Transliteration
manvantaraṃ yathā pūrvamṛṣibhirdaivataiḥ saha / avaśyabhāvinārthena yathāvadvinivarttate
Translation
Wie zuvor verläuft das Manvantara zusammen mit den ṛṣis und den Gottheiten; kraft unausweichlicher Notwendigkeit endet es ordnungsgemäß und zieht sich zurück.
Word by Word
मन्वन्तरम्a manvantara
मन्वन्तरम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमन्वन्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन
यथाas
यथा:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formउपमान/प्रकारवाचक-अव्यय (adverb: as/how)
पूर्वम्formerly
पूर्वम्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootपूर्व (प्रातिपदिक/अव्ययवत्)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb: formerly/before)
ऋषिभिःwith the sages
ऋषिभिः:
Sahakaraka (सहकारक)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd case), बहुवचन; सह-योगे करण (instrumental of accompaniment)
दैवतैःwith the deities
दैवतैः:
Sahakaraka (सहकारक)
TypeNoun
Rootदैवत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd case), बहुवचन; सह-योगे करण
सहtogether with
सह:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formसहार्थक-अव्यय (preposition-like indeclinable: with)
अवश्य-भाविनाby the inevitable
अवश्य-भाविना:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootअवश्य (अव्यय/प्रातिपदिक) + भाविन् (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समासः; पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd case), एकवचन; विशेषण—‘inevitable’
अर्थेनby the purpose/meaning
अर्थेन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootअर्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd case), एकवचन; करण (instrumental: by/through reason/purpose)
यथावत्properly
यथावत्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयथावत् (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय (adverb: properly, as it should be)
विनिवर्त्ततेreturns/comes to an end
विनिवर्त्तते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवि-नि-√वृत् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपद