Shloka 153
व्यासशिष्योत्पत्तिवर्णन (Origins/Enumeration of Vyāsa’s Disciplic Succession) — Chapter on Vedic Transmission Lineages
Devanagari script
मन्त्रैः सहोर्ध्वं गच्छन्ति ह्यावर्त्तन्ते च तैः सह / जनलोकात्सुराः सर्वे दशकल्पान्पुनः पुनः
Transliteration
mantraiḥ sahordhvaṃ gacchanti hyāvarttante ca taiḥ saha / janalokātsurāḥ sarve daśakalpānpunaḥ punaḥ
Translation
Mit den Mantras steigen alle Götter aus Janaloka empor und kehren mit ihnen immer wieder zurück, durch zehn Kalpas hindurch.
Word by Word
मन्त्रैःwith mantras
मन्त्रैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootमन्त्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (करण) बहुवचन; Instrumental plural
सहtogether with
सह:
Sambandha/Association (सह-सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formअव्यय; सह-प्रयोगः (सह = with)
ऊर्ध्वम्upwards
ऊर्ध्वम्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootऊर्ध्व (प्रातिपदिक)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण); direction adverb
गच्छन्तिthey go
गच्छन्ति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, बहुवचन; Present indicative 3rd pl.
हिindeed
हि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (emphatic/causal particle)
आवर्तन्तेthey return
आवर्तन्ते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootआ√वृत् (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, बहुवचन, आत्मनेपद; Present 3rd pl. (they return/turn back)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
तैःwith those (mantras)
तैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया बहुवचन; Pronoun instrumental plural
सहtogether with
सह:
Sambandha/Association (सह-सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formअव्यय; सह-प्रयोगः
जनलोकात्from Janaloka
जनलोकात्:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootजनलोक (प्रातिपदिक: जन + लोक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (अपादान) एकवचन; Ablative singular
सुराःthe gods
सुराः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसुर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन; Nominative plural
सर्वेall
सर्वे:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन; agrees with सुराः
दशकल्पान्ten kalpas
दशकल्पान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootदशकल्प (प्रातिपदिक: दश + कल्प)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया बहुवचन; Accusative plural (extent/duration)
पुनःagain
पुनः:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (repetition)
पुनःagain
पुनः:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय; पुनरुक्ति-बल (again and again)