Shloka 30
Saṃkhyāvarta (संख्यावर्त्त): Commencement of Yajña at the Dawn of Tretāyuga
Devanagari script
एवं कृतोत्तरास्ते वै युक्तात्मानस्तपोधनाः / अवश्यभावितं दृष्ट्वा तमथो वाग्यताभवन्
Transliteration
evaṃ kṛtottarāste vai yuktātmānastapodhanāḥ / avaśyabhāvitaṃ dṛṣṭvā tamatho vāgyatābhavan
Translation
So antworteten jene Asketen mit gefestigter Seele, reich an Tapas; als sie sahen, dass es unabwendbar war, zügelten sie die Rede und schwiegen.
Word by Word
evamthus
evam:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeIndeclinable
Rootevam (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारार्थे (thus)
kṛta-uttarāḥhaving given their reply
kṛta-uttarāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootkṛta (कृ धातु, क्त कृदन्त) + uttara (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (कृतम् उत्तरम् येषाम्); पुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषणम् (qualifying te)
tethey
te:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
vaiindeed
vai:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeIndeclinable
Rootvai (अव्यय)
Formअव्यय; निपातः (indeed)
yukta-ātmānaḥself-controlled, disciplined-minded
yukta-ātmānaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootyukta (युज् धातु, क्त कृदन्त) + ātman (प्रातिपदिक)
Formबहुव्रीहि-समास ('whose self is disciplined'); पुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषणम्
tapo-dhanāḥascetics whose wealth is austerity
tapo-dhanāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottapas (प्रातिपदिक) + dhana (प्रातिपदिक)
Formबहुव्रीहि-समास ('whose wealth is austerity'); पुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
avaśya-bhāvitaminevitably compelled/affected
avaśya-bhāvitam:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootavaśya (अव्यय/प्रातिपदिक) + bhāvita (भू धातु, णिच्? भावित, क्त कृदन्त)
Formतत्पुरुष-समास ('inevitably effected/compelled'); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (qualifying tam)
dṛṣṭvāhaving seen
dṛṣṭvā:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootdṛś (दृश् धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund); 'having seen'
tamhim
tam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पुल्लिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
athathen
atha:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeIndeclinable
Rootatha (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रमार्थे (then)
vāg-yatāḥrestrained in speech, silent
vāg-yatāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootvāk (प्रातिपदिक) + yata (यम् धातु, क्त कृदन्त)
Formतत्पुरुष-समास ('speech-restrained'); पुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषणम्
abhavanbecame
abhavan:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootbhū (भू धातु)
Formलङ् (Imperfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद