Shloka 11
Amāvasyā-Pitṛtarpaṇa: Purūravas and the Soma-Based Ancestral Offering (अमावस्या-पितृतर्पण / सोमतर्पण-विधि)
Devanagari script
कुहूमात्रः कलां चैव ज्ञात्वोपास्ते कुहूं तथा / स तदा तामुपासीनः कालापेक्षः प्रपश्यति
Transliteration
kuhūmātraḥ kalāṃ caiva jñātvopāste kuhūṃ tathā / sa tadā tāmupāsīnaḥ kālāpekṣaḥ prapaśyati
Translation
Nachdem er das Maß von Kuhū und die kalā erkannt hatte, verehrte er Kuhū entsprechend. Dann saß er in der Andacht, schaute hin und wartete auf die rechte Zeit.
Word by Word
kuhū-mātraḥthe Kuhū-measure (as subject)
kuhū-mātraḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootkuhū (प्रातिपदिक) + mātra (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (षष्ठी/परिमाण: ‘measure of Kuhū’), पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
kalāma digit/portion (kalā)
kalām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootkalā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय, समुच्चय
evaindeed/just
eva:
Avadhāraṇa (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय, अवधारण (emphatic particle)
jñātvāhaving known
jñātvā:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootjñā (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय (Gerund), ‘having known/ascertained’
upāsteworships/attends upon
upāste:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootupa-ās (धातु)
Formलट् (Present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
kuhūmKuhū
kuhūm:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootkuhū (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
tathāthus/likewise
tathā:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formअव्यय, प्रकारवाचक क्रियाविशेषण (manner adverb)
saḥhe
saḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
tadāthen
tadā:
Kāla (काल)
TypeIndeclinable
Roottadā (अव्यय)
Formअव्यय, कालवाचक क्रियाविशेषण (temporal adverb)
tāmher/that (f.)
tām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottad (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
upāsīnaḥsitting near (in worship)
upāsīnaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootupa-ās (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त (PPP) from उप+आस् ‘to sit near/attend’; पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘having sat near/being engaged in worship’
kāla-apekṣaḥawaiting the time
kāla-apekṣaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootkāla (प्रातिपदिक) + apekṣa (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास, पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण
prapaśyatisees clearly/beholds
prapaśyati:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootpra-paś (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन