Shloka 15
Priyavrata-vaṃśa and Saptadvīpa Vibhāga (प्रियव्रतवंशः सप्तद्वीपविभागश्च)
Devanagari script
धातकिश्चापि द्वावेतौ पुत्रौ पुत्रवता वरौ / महावीतं स्मृतं वर्षं तस्य नाम्ना महात्मनः
Transliteration
dhātakiścāpi dvāvetau putrau putravatā varau / mahāvītaṃ smṛtaṃ varṣaṃ tasya nāmnā mahātmanaḥ
Translation
Dhātaki hatte ebenfalls zwei Söhne, edle Sprösslinge eines kinderreichen Vaters. Nach dem Namen jenes großherzigen Weisen wird das Land (Varṣa) Mahāvīta genannt.
Word by Word
धातकिःDhātaki (name)
धातकिः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootधातकि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case/Nominative), एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
अपिalso
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसम्भावन/समुच्चयार्थक अव्यय (particle: also/even)
द्वौtwo
द्वौ:
Visheshana (विशेषण/qualifier)
TypeAdjective
Rootद्वि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), द्विवचन; संख्याविशेषण
एतौthese two
एतौ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), द्विवचन; सर्वनाम (pronoun)
पुत्रौsons
पुत्रौ:
Karta (कर्ता/Subject; apposition to एतौ)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), द्विवचन
पुत्रवताby the one who had sons (i.e., by the father)
पुत्रवता:
Karana (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootपुत्रवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (Instrumental), एकवचन; 'पुत्रवत्' = having sons
वरौexcellent, noble
वरौ:
Visheshana (विशेषण/qualifier)
TypeAdjective
Rootवर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), द्विवचन; गुणवाचक विशेषण
महावीतम्Mahāvīta (name)
महावीतम्:
Karma (कर्म/Object; with उच्यते/स्मृतम् implied)
TypeNoun
Rootमहावीत (प्रातिपदिक: महा+वीत)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (Nominative/Accusative), एकवचन; समासः कर्मधारय (महान् वीतः इति)
स्मृतम्is called/known as
स्मृतम्:
Kriya (क्रिया/predicative)
TypeVerb
Rootस्मृ (धातु) + क्त (कृत् प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; 'called/remembered'
वर्षम्region/varṣa (division of land)
वर्षम्:
Karma (कर्म/Object; thing named)
TypeNoun
Rootवर्ष (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (Nominative/Accusative), एकवचन
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/possessor)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (Genitive), एकवचन
नाम्नाby the name
नाम्ना:
Karana (करण/Instrument; 'by name')
TypeNoun
Rootनामन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (Instrumental), एकवचन
महात्मनःof the great-souled one
महात्मनः:
Sambandha (सम्बन्ध/genitive qualifier of तस्य)
TypeNoun
Rootमहात्मन् (प्रातिपदिक: महा+आत्मन्)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (Genitive), एकवचन; समासः कर्मधारय (महान् आत्मा यस्य)