Shloka 41
पितृसर्ग-श्राद्धप्रश्नाः
Pitri-Origins and Shraddha Queries
Devanagari script
कस्माच्च पितरः पूर्वं यज्ञं पुष्णन्ति नित्यशः / क्रियाश्च सर्वा वर्त्तन्ते श्राद्धपूर्वा महात्मनाम्
Transliteration
kasmācca pitaraḥ pūrvaṃ yajñaṃ puṣṇanti nityaśaḥ / kriyāśca sarvā varttante śrāddhapūrvā mahātmanām
Translation
Und aus welchem Grund nähren die Pitris stets zuerst das Yajña, Tag für Tag? Alle rituellen Handlungen der großen Seelen vollziehen sich, indem sie die Śrāddha voranstellen.
Word by Word
कस्मात्from what, why
कस्मात्:
अपादान (Apādāna/Source-Cause)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग (Masc/Neut), पञ्चमी-विभक्ति (Ablative, 5th), एकवचन (Singular)
चand
च:
समुच्चय (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-बोधक अव्यय (conjunction)
पितरःthe Pitṛs
पितरः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative, 1st), बहुवचन (Plural)
पूर्वम्first, beforehand
पूर्वम्:
कालाधिकरण (Temporal adverb)
TypeIndeclinable
Rootपूर्व (प्रातिपदिक)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb of time)
यज्ञम्sacrifice
यज्ञम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), द्वितीया-विभक्ति (Accusative, 2nd), एकवचन (Singular)
पुष्णन्तिnourish, promote
पुष्णन्ति:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootपुष् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष (3rd person), बहुवचन (Plural)
नित्यशःalways, continually
नित्यशः:
काल/प्रकार (Time/Manner)
TypeIndeclinable
Rootनित्यशः (अव्यय)
Formअव्यय (adverb; distributive/continuative)
क्रियाःrites, actions
क्रियाः:
कर्ता/विषय (Karta/Topic)
TypeNoun
Rootक्रिया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative, 1st), बहुवचन (Plural)
चand
च:
समुच्चय (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-बोधक अव्यय (conjunction)
सर्वाःall
सर्वाः:
विशेषण (Viśeṣaṇa)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative, 1st), बहुवचन (Plural)
वर्तन्तेproceed, take place
वर्तन्ते:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootवृत् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष (3rd person), बहुवचन (Plural), आत्मनेपद (Ātmanepada)
श्राद्धपूर्वाःpreceded by śrāddha
श्राद्धपूर्वाः:
विशेषण (Viśeṣaṇa)
TypeAdjective
Rootश्राद्ध + पूर्व (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative, 1st), बहुवचन (Plural); तृतीया/उपपद-तत्पुरुष (adjectival): श्राद्धेन पूर्वाः / श्राद्धं पूर्वं यस्याः (sense: preceded by śrāddha)
महात्मनाम्of great-souled ones
महात्मनाम्:
सम्बन्ध (Ṣaṣṭhī-sambandha/Possessor)
TypeNoun
Rootमहात्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), षष्ठी-विभक्ति (Genitive, 6th), बहुवचन (Plural)