Previous Verse
Next Verse

Shloka 38

Jayantī–Kāvyā (Śukra) Saṃvāda: Varadāna and the Ten-Year Concealment

कृतार्थः स तदा हृष्टः स्वरूपं प्रत्यपद्यत / बुद्ध्वासुरांस्तदा ब्रष्टान्कृतार्थोंऽतर्द्धिमागमत्

kṛtārthaḥ sa tadā hṛṣṭaḥ svarūpaṃ pratyapadyata / buddhvāsurāṃstadā braṣṭānkṛtārthoṃ'tarddhimāgamat

Da er sein Ziel erreicht hatte, freute er sich und nahm seine eigene Gestalt wieder an. Als er erkannte, dass die Asuras abgeirrt waren, verschwand er, nachdem das Werk vollbracht war.

kṛta-arthaḥhaving achieved his purpose
kṛta-arthaḥ:
Karta (कर्ता; predicate adjective of 'sa')
TypeAdjective
Rootkṛta (कृदन्त) + artha (प्रातिपदिक)
FormTatpuruṣa (कृतः अर्थः यस्य/कृतार्थः); Masculine, Nominative (1st), Singular
saḥhe
saḥ:
Karta (कर्ता/subject)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormPronoun; Masculine, Nominative (1st), Singular
tadāthen
tadā:
Adhikarana (अधिकरण/time)
TypeIndeclinable
Roottadā (अव्यय)
FormAvyaya; adverb of time (कालवाचक)
hṛṣṭaḥdelighted
hṛṣṭaḥ:
Karta (कर्ता; predicate adjective)
TypeAdjective
Roothṛṣṭa (कृदन्त-प्रातिपदिक)
FormPast participle (क्त) from √hṛṣ; Masculine, Nominative, Singular
sva-rūpamhis own form
sva-rūpam:
Karma (कर्म/object)
TypeNoun
Rootsva (प्रातिपदिक) + rūpa (प्रातिपदिक)
FormKarmadhāraya (स्वं रूपम्); Neuter, Accusative (2nd), Singular
prati-apadyatareturned/attained
prati-apadyata:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootprati-√pad (धातु)
FormImperfect (लङ्), 3rd person, Singular; Ātmanepada (आत्मनेपद)
buddhvāhaving understood
buddhvā:
Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Root√budh (धातु) + ktvā (क्त्वा)
FormAbsolutive/Gerund (क्त्वान्त) from √budh
asurānthe asuras
asurān:
Karma (कर्म/object of buddhvā)
TypeNoun
Rootasura (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative (2nd), Plural
tadāthen
tadā:
Adhikarana (अधिकरण/time)
TypeIndeclinable
Roottadā (अव्यय)
FormAvyaya; time adverb
bhraṣṭānfallen/ruined
bhraṣṭān:
Karma (कर्म; qualifies 'asurān')
TypeAdjective
Rootbhraṣṭa (कृदन्त-प्रातिपदिक)
FormPast participle (क्त) from √bhraṃś/√bhraṣ (to fall); Masculine, Accusative, Plural
kṛta-arthaḥsuccessful in purpose
kṛta-arthaḥ:
Karta (कर्ता; predicate adjective of implied subject)
TypeAdjective
Rootkṛta (कृदन्त) + artha (प्रातिपदिक)
FormTatpuruṣa; Masculine, Nominative, Singular
antar-dhimdisappearance
antar-dhim:
Karma (कर्म/object)
TypeNoun
Rootantar (अव्यय/उपसर्गसदृश) + dhi (प्रातिपदिक)
FormTatpuruṣa; Feminine, Accusative (2nd), Singular; 'antar-dhi' = disappearance/vanishing
āgamatentered/attained
āgamat:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootā-√gam (धातु)
FormImperfect (लङ्), 3rd person, Singular; Parasmaipada (परस्मैपद)