Shloka 13
Sāttvata–Vṛṣṇi–Andhaka Vamśa
Genealogical Enumeration of the Yādava Clans
Devanagari script
अथ सा नवमे मासि सुषुवे सरिता वरा / पुत्रं सर्वगुणोपेतं बभ्रुं देवावृधत्तदा
Transliteration
atha sā navame māsi suṣuve saritā varā / putraṃ sarvaguṇopetaṃ babhruṃ devāvṛdhattadā
Translation
Dann, im neunten Monat, gebar die erhabene Saritā einen Sohn, Babhrū, mit allen Tugenden ausgestattet; da erhoben die Götter Devāvṛdha zu größerem Ruhm.
Word by Word
अथthen
अथ:
Sambandha/Discourse marker (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम/आरम्भसूचक (then/now)
साshe
सा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (feminine), प्रथमा (nominative/1st), एकवचन (singular)
नवमेin the ninth
नवमे:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootनवम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masculine) / नपुंसकलिङ्ग (neuter), सप्तमी (locative/7th), एकवचन (singular); ‘मासि’ इत्यस्य विशेषणम्
मासिmonth
मासि:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootमास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masculine), सप्तमी (locative/7th), एकवचन (singular)
सुषुवेgave birth
सुषुवे:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√सू (धातु)
Formलिट् (Perfect), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (singular)
सरिताSaritā (name)
सरिता:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसरिता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (feminine), प्रथमा (nominative/1st), एकवचन (singular); ‘सा’ इत्यस्य अप्पोजिशन
वराexcellent, best
वरा:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootवर (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (feminine), प्रथमा (nominative/1st), एकवचन (singular); ‘सरिता’ इत्यस्य विशेषणम्
पुत्रम्a son
पुत्रम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masculine), द्वितीया (accusative/2nd), एकवचन (singular)
सर्वगुणोपेतम्endowed with all virtues
सर्वगुणोपेतम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व + गुण + उपेत (प्रातिपदिक); उपेत = √इ (धातु) क्त-प्रत्ययान्त
Formपुंलिङ्ग (masculine), द्वितीया (accusative/2nd), एकवचन (singular); ‘सर्वगुणैः उपेतः’ इति तृतीया-तत्पुरुषः (endowed with all qualities)
बभ्रुम्Babhru (name)
बभ्रुम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootबभ्रु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masculine), द्वितीया (accusative/2nd), एकवचन (singular); पुत्रस्य नाम
देवावृधत्Devāvṛdha (name)
देवावृधत्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootदेवावृध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masculine), प्रथमा (nominative/1st), एकवचन (singular); ‘देवान् आवृध्नोति’/‘देवैः वर्धितः’ इत्यर्थे नाम; समासः (नामधातु/तत्पुरुष-प्राय)
तदाat that time
तदा:
Kāla-adhikaraṇa (काल-अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)