Shloka 88
Marut-Soma Boon and Nahusha–Yayati Lineage
Marutakanyā–Vamśa-varṇana
Devanagari script
सर्वमर्हति कल्याणं कनीयानपि स प्रभुः / अर्हे ऽस्य पूरू राज्यस्य यः प्रियः प्रियकृत्तव
Transliteration
sarvamarhati kalyāṇaṃ kanīyānapi sa prabhuḥ / arhe 'sya pūrū rājyasya yaḥ priyaḥ priyakṛttava
Translation
Jener Herr, auch wenn er der Jüngste ist, ist aller heilsamen Wohlfahrt würdig. Er ist des Reiches Pūrus würdig, denn er ist geliebt und tut liebenswerte Taten.
Word by Word
सर्वम्everything
सर्वम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; सर्वनाम-शब्द (pronoun)
अर्हतिdeserves/is worthy of
अर्हति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअर्ह् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
कल्याणम्welfare/good fortune
कल्याणम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootकल्याण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
कनीयान्younger
कनीयान्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootकनीयस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तुलनात्मक-विशेषण (comparative)
अपिeven/also
अपि:
Sambandha/Avyaya (सम्बन्ध/अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle), अर्थः ‘even/also’
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
प्रभुःthe lord/master
प्रभुः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootप्रभु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
अर्हे(I) am worthy / should claim
अर्हे:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअर्ह् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), परस्मैपद, उत्तमपुरुष, एकवचन; अर्थः ‘I should/let me deserve/claim’ (contextually: ‘I am worthy’)
अस्यof this
अस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
पूरोःof Pūru
पूरोः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootपूरु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन (genitive singular: पूरोः)
राज्यस्यof the kingdom
राज्यस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootराज्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
यःwho
यः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्ध-प्रत्यय (relative pronoun)
प्रियःdear
प्रियः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रिय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
प्रियकृत्one who does what is pleasing
प्रियकृत्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootप्रिय (प्रातिपदिक) + कृ (धातु)
Formकृदन्त-प्रातिपदिक (कृत्-प्रत्ययान्त: कृत्), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुष (‘प्रियस्य कर्ता’)
तवof you/your
तव:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति, एकवचन; मध्यमपुरुष-प्रयोग (2nd person)