Previous Verse
Next Verse

Shloka 51

Somavaṃśa-prasavaḥ

Birth of the Lunar Line: Budha–Purūravas and the Urvaśī Episode

नैव संकल्पितः कामो मया भद्रे तथा त्वया / उग्रकर्मा भवेत्पुत्रः पितुर्मातुश्च कारणात्

naiva saṃkalpitaḥ kāmo mayā bhadre tathā tvayā / ugrakarmā bhavetputraḥ piturmātuśca kāraṇāt

O Bhadré, weder ich noch du haben ein solches Begehren gefasst; doch durch Ursache von Vater und Mutter kann der Sohn zu heftigen Taten neigen.

nanot
na:
Sambandha (सम्बन्ध/negation marker)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय (negative particle)
evaindeed/just
eva:
Sambandha (सम्बन्ध/emphasis)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअवधारणार्थक-अव्यय (emphatic particle)
saṃkalpitaḥintended/formed (in mind)
saṃkalpitaḥ:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsaṃkalpita (कृदन्त; √kḷp/कल्प्)
Formभूतकृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषणम्
kāmaḥdesire
kāmaḥ:
Karta (कर्ता/subject)
TypeNoun
Rootkāma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
mayāby me
mayā:
Karana (करण/agent-instrumental; by me)
TypeNoun
Rootasmad (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, तृतीया (3rd/करण), एकवचन
bhadreO auspicious lady
bhadre:
Sambodhana (सम्बोधन/address)
TypeNoun
Rootbhadrā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th/vocative), एकवचन
tathālikewise/so
tathā:
Sambandha (सम्बन्ध/adverbial)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formतुल्यार्थक-अव्यय (adverb: likewise)
tvayāby you
tvayā:
Karana (करण; by you)
TypeNoun
Rootyusmad (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
Formमध्यमपुरुष-सर्वनाम, तृतीया (3rd/करण), एकवचन
ugra-karmāone of fierce deeds
ugra-karmā:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootugra (प्रातिपदिक) + karman (प्रातिपदिक)
Formबहुव्रीहि-समास (उग्रं कर्म यस्य सः), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषणम्
bhavetwould be/might become
bhavet:
Kriya (क्रिया/predicate)
TypeVerb
Root√bhū (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन
putraḥa son
putraḥ:
Karta (कर्ता/subject)
TypeNoun
Rootputra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
pituḥof the father
pituḥ:
Sambandha (सम्बन्ध/possessor)
TypeNoun
Rootpitṛ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/genitive), एकवचन
mātuḥof the mother
mātuḥ:
Sambandha (सम्बन्ध/possessor)
TypeNoun
Rootmātṛ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/genitive), एकवचन
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/conjunction)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
kāraṇātbecause of; due to
kāraṇāt:
Apadana (अपादान/cause-source)
TypeNoun
Rootkāraṇa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th/ablative), एकवचन