Shloka 20
गङ्गानयनम् (Gaṅgānayana) — “The Bringing/Leading of the Gaṅgā”
Devanagari script
दत्तसर्वाभयो ऽहं वै न्यस्तशस्त्रः शमान्वितः / तपः समास्थितश्चर्तु प्रागेव पितृ शासनात्
Transliteration
dattasarvābhayo 'haṃ vai nyastaśastraḥ śamānvitaḥ / tapaḥ samāsthitaścartu prāgeva pitṛ śāsanāt
Translation
Ich habe allen Furchtlosigkeit gewährt, die Waffen niedergelegt und bin von Ruhe erfüllt. Auf Geheiß meines Vaters habe ich mich schon zuvor der Askese zugewandt.
Word by Word
दत्त-सर्व-अभयःone who has granted fearlessness to all
दत्त-सर्व-अभयः:
Karta (कर्ता/Subject complement)
TypeAdjective
Rootदत्त (कृदन्त; √दा दाने, past passive participle) + सर्व (प्रातिपदिक) + अभय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन; बहुव्रीहि: 'येन सर्वेषाम् अभयम् दत्तम्'
अहम्I
अहम्:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootअस्मद् (प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा, एकवचन
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध/Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formअव्यय; emphatic particle
न्यस्त-शस्त्रःhaving laid down weapons
न्यस्त-शस्त्रः:
Karta (कर्ता/Subject complement)
TypeAdjective
Rootन्यस्त (कृदन्त; √न्यस्/√अस् with नि-; past passive participle 'laid down') + शस्त्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारय/तत्पुरुष sense: 'whose weapons are laid down'
शम-अन्वितःendowed with calmness
शम-अन्वितः:
Karta (कर्ता/Subject complement)
TypeAdjective
Rootशम (प्रातिपदिक) + अन्वित (कृदन्त; √इ with अनु-, 'endowed')
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; 'endowed with tranquility'
तपःausterity, penance
तपः:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootतपस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन
समास्थितःhaving undertaken
समास्थितः:
Karta (कर्ता/Predicate)
TypeVerb
Rootसमास्थित (कृदन्त; समा-√स्था स्थितौ, past participle)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कृदन्त used predicatively: 'having undertaken/entered upon'
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; conjunction (and)
ऋतुseason (for a season)
ऋतु:
Kala-adhikarana (कालाधिकरण/Time)
TypeNoun
Rootऋतु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; here adverbial-accusative (कालवाचक)
प्राक्before, formerly
प्राक्:
Kala-adhikarana (कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootप्राक् (अव्यय)
Formअव्यय; adverb (formerly/before)
एवindeed, just
एव:
Sambandha (सम्बन्ध/Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; emphatic particle (just/indeed)
पितृ-शासनात्from (my) father's command
पितृ-शासनात्:
Hetu/Apadana (हेतु/अपादान)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक) + शासन (प्रातिपदिक; from √शास्)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th case), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: 'from the father's command'