Shloka 52
सगरचरिते सागराविनाशः
The Quelling of the Ocean-Destruction Episode in the Sagara Narrative
Devanagari script
यत्तोयप्लावितेष्वस्थिभस्मलोमनखेष्वपि / निरयादपि संयाति देही स्वर्लोकमक्षयम्
Transliteration
yattoyaplāviteṣvasthibhasmalomanakheṣvapi / nirayādapi saṃyāti dehī svarlokamakṣayam
Translation
Selbst wenn Knochen, Asche, Haare und Nägel von diesem Wasser benetzt werden, entkommt der Verkörperte sogar der Hölle und gelangt in den unvergänglichen Himmel.
Word by Word
यत्-तोय-प्लावितेषुin those washed by that water
यत्-तोय-प्लावितेषु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + तोय (प्रातिपदिक) + प्लावित (कृदन्त; प्लु धातु)
Formपुं/नपुंसक, सप्तमी (7th/Locative), बहुवचन; तत्पुरुष (येन तोयेन प्लावितेषु = in those flooded/washed by which water)
अस्थि-भस्म-लोम-नखेषुin bones, ashes, hair, and nails
अस्थि-भस्म-लोम-नखेषु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootअस्थि (प्रातिपदिक) + भस्मन् (प्रातिपदिक) + लोमन् (प्रातिपदिक) + नख (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), बहुवचन; इतरेतर-द्वन्द्व (in bones, ashes, hair, and nails)
अपिeven/also
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle: even/also)
निरयात्from hell
निरयात्:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootनिरय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th/Ablative), एकवचन
अपिeven
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle: even)
संयातिgoes/attains
संयाति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootया (धातु) उपसर्ग: सम्
Formलट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
देहीthe embodied being
देही:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootदेहिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
स्वर्लोकम्heavenly world
स्वर्लोकम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootस्वर् (प्रातिपदिक) + लोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; तत्पुरुष (स्वरः लोकः = heaven-world)
अक्षयम्imperishable
अक्षयम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअक्षय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; विशेषण (qualifying) स्वर्लोकम्