Shloka 51
गणेश-एकदन्त-उत्पत्तिः (Origin of Gaṇeśa’s Single Tusk) / Bhārgava–Gaṇeśa Encounter
Devanagari script
एतयोरोवयोः प्रभवोश्चापि भेदो न दृश्यते / एवामुक्त्वा तु सा राधा क्रोडे कृत्वा गजाननम्
Transliteration
etayorovayoḥ prabhavoścāpi bhedo na dṛśyate / evāmuktvā tu sā rādhā kroḍe kṛtvā gajānanam
Translation
Zwischen diesen beiden göttlichen Herren ist keinerlei Unterschied zu erkennen. So sprechend nahm Rādhā Gajānana und setzte ihn auf ihren Schoß.
Word by Word
एतयोःof these two
एतयोः:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), द्विवचन; ‘of these two’
उभयोःof both
उभयोः:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootउभ (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, षष्ठी-विभक्ति, द्विवचन; ‘of both’
प्रभवोःof (their) two origins
प्रभवोः:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootप्रभव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, द्विवचन; ‘of the two origins/sources’
चand
च:
समुच्चय (Coordinator)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
अपिalso
अपि:
सम्बन्ध/निपात (Emphatic particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय (particle)
भेदःdifference
भेदः:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभेद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
नnot
न:
निषेध (Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation particle)
दृश्यतेis seen / appears
दृश्यते:
क्रिया (Verb)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), आत्मनेपद, प्रथम-पुरुष (3rd), एकवचन; कर्मणि-प्रयोग (passive)
एवम्thus
एवम्:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय (adverb)
उक्त्वाhaving said
उक्त्वा:
पूर्वकाल (Absolutive—prior action)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्यय (Gerund/त्वान्त), परस्मैपद-भाव; ‘having said’
तुthen / indeed
तु:
निपात (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय (particle; contrast/emphasis)
साshe
सा:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
राधाRādhā
राधा:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootराधा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
क्रोडेin (her) lap
क्रोडे:
अधिकरण (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootक्रोड (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; ‘in the lap/bosom’
कृत्वाhaving placed / having made
कृत्वा:
पूर्वकाल (Absolutive—prior action)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्यय (Gerund/त्वान्त); अर्थ: ‘कृत्वा/स्थापयित्वा’
गजाननम्Gajānana (elephant-faced one)
गजाननम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootगजानन (प्रातिपदिक: गज + आनन)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय (‘गज-आननः’ = elephant-faced)