Previous Verse
Next Verse

Shloka 71

Reṇukā-vilāpa and the Aftermath of Jamadagni’s Slaying (अर्जुनोपाख्यान-प्रसङ्गः)

तत्कथं वचनं तस्य भविष्यत्यन्यथा मुनेः / अयं रामो महावीर्यं प्रसह्यनृपपुङ्गवम्

tatkathaṃ vacanaṃ tasya bhaviṣyatyanyathā muneḥ / ayaṃ rāmo mahāvīryaṃ prasahyanṛpapuṅgavam

Wie könnte also das Wort jenes Weisen anders (falsch) sein? Dieser Rama von großer Tapferkeit wird den Besten der Könige gewaltsam...

tatthat
tat:
Karma (कर्म) / discourse reference
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Nominative/Accusative (प्रथमा/द्वितीया), Singular (एकवचन); deictic ‘that’
kathamhow
katham:
Prashna (प्रश्न)
TypeIndeclinable
Rootkatham (अव्यय)
FormInterrogative adverb (प्रश्नवाचक अव्यय)
vacanamstatement, word
vacanam:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootvacana (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Nominative/Accusative (प्रथमा/द्वितीया), Singular (एकवचन); subject of ‘bhaviṣyati’
tasyaof him
tasya:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine/Neuter, Genitive (षष्ठी), Singular (एकवचन)
bhaviṣyatiwill be, will become
bhaviṣyati:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√bhū (धातु)
FormLuṭ (लृट्, simple future), Parasmaipada (परस्मैपद), 3rd person (प्रथमपुरुष), Singular (एकवचन)
anyathāotherwise
anyathā:
Prakāra (प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootanyathā (अव्यय)
FormAdverb (प्रकारवाचक अव्यय)
muneḥof the sage
muneḥ:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootmuni (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Genitive (षष्ठी), Singular (एकवचन)
ayamthis
ayam:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा), Singular (एकवचन)
rāmaḥRama
rāmaḥ:
Karta (कर्ता) apposition to ‘ayam’
TypeNoun
Rootrāma (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा), Singular (एकवचन)
mahā-vīryamgreat in valor
mahā-vīryam:
Karma (कर्म) / viśeṣaṇa of implied object
TypeAdjective
Rootmahā (प्रातिपदिक) + vīrya (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Accusative (द्वितीया), Singular (एकवचन); karmadhāraya ‘mahac ca tat vīryam’ used as epithet (object-complement)
prasahyaforcibly, having overpowered
prasahya:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootpra + √sah (धातु) + lyap (ल्यप्)
FormAbsolutive/Gerund (क्त्वान्त/ल्यबन्त अव्यय), ‘having overpowered/forcibly’
nṛpa-puṅgavamthe foremost of kings
nṛpa-puṅgavam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootnṛpa (प्रातिपदिक) + puṅgava (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Accusative (द्वितीया), Singular (एकवचन); tatpuruṣa ‘nṛpāṇāṃ puṅgavaḥ’