Previous Verse
Next Verse

Shloka 75

Śrāddha-kalpa: Dāna-phala, Medhya/Amedhya Dravya, and Uparāga

Eclipse) Observances (श्राद्धकल्पः—दानफल-मेध्यामेध्य-उपरागविधिः

मृदा प्रक्षाल्य पादौ तु आचम्य च यथाविधि / आपस्त्वाद्यास्त्रयश्चैव सुर्याग्न्यनिलदेवताः

mṛdā prakṣālya pādau tu ācamya ca yathāvidhi / āpastvādyāstrayaścaiva suryāgnyaniladevatāḥ

Nachdem man die Füße mit Erde gewaschen und das Ācamana vorschriftsgemäß vollzogen hat, rezitiere man die drei Mantras beginnend mit «Āpastvā» und gedenke der Gottheiten Sonne, Feuer und Wind.

मृदाwith earth/clay
मृदा:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootमृद् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (करण) एकवचन; Instrumental singular
प्रक्षाल्यhaving washed
प्रक्षाल्य:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootप्र + क्षल् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; having washed
पादौthe two feet
पादौ:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया द्विवचन; Accusative dual
तुindeed/then
तु:
Sambandha/Avadhāraṇa (सम्बन्ध/अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात/अवधारणार्थक; particle (but/indeed)
आचम्यhaving performed ācamana
आचम्य:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootआ + चम् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; having sipped (water)
and
:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक अव्यय; conjunction (and)
यथा-विधिaccording to rule
यथा-विधि:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय) + विधि (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव समास; अव्यय, क्रियाविशेषण; adverbial compound
आपःwaters
आपः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअप् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (बहुवचनान्त), प्रथमा बहुवचन; Nominative plural
तुindeed
तु:
Avadhāraṇa (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात; particle
आद्याःthe first/primary
आद्याः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootआद्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन; agrees with आपः; Nominative plural
त्रयःthree
त्रयः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootत्रि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन; Nominative plural
and
:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक; conjunction
एवindeed
एव:
Avadhāraṇa (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक; emphatic particle (indeed/only)
सूर्य-अग्नि-अनिल-देवताःdeities (of) Sun, Fire, and Wind
सूर्य-अग्नि-अनिल-देवताः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसूर्य (प्रातिपदिक) + अग्नि (प्रातिपदिक) + अनिल (प्रातिपदिक) + देवता (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन; ‘सूर्यादयः देवताः’ इति षष्ठी-तत्पुरुष/समाहारार्थ; Nominative plural