Shloka 82
Pitṛ-Śrāddha Vidhi: Rājata-dāna, Kṛṣṇājina, and Vedi/Garta Construction
Ancestral Rite Protocols
Devanagari script
एतेन मन्त्रेण तु संयतात्मा तां वै वेदिं सकृदुल्लिख्य धीरः / शिवां हि बुद्धिं ध्रुवमिच्छमानः क्षिपेद्द्विचातिर्दिशमुत्तरां गतः
Transliteration
etena mantreṇa tu saṃyatātmā tāṃ vai vediṃ sakṛdullikhya dhīraḥ / śivāṃ hi buddhiṃ dhruvamicchamānaḥ kṣipeddvicātirdiśamuttarāṃ gataḥ
Translation
Mit diesem Mantra soll der Selbstbeherrschte, nachdem er das Vedi einmal eingeritzt hat, im Wunsch nach heilsamer und fester Einsicht nach Norden gehen und zweimal besprengen.
Word by Word
etenawith this
etena:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootetad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (Instrumental), एकवचन
mantreṇaby the mantra
mantreṇa:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootmantra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
tubut/indeed
tu:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formअव्यय; विरोध/अन्वय (particle: but/indeed)
saṃyata-ātmāself-controlled
saṃyata-ātmā:
Kartṛ (कर्ता)
TypeAdjective
Rootsaṃyata + ātman (प्रातिपदिक)
Formबहुव्रीहि-समास (संयत आत्मा यस्य); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
tāmthat (her/it)
tām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
vaiindeed
vai:
Emphasis (निपात)
TypeIndeclinable
Rootvai (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (emphatic particle)
vedimaltar/ritual ground
vedim:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvedi (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
sakṛtonce
sakṛt:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रिया-विशेषण)
TypeIndeclinable
Rootsakṛt (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण
ullikhyahaving drawn/marked out
ullikhya:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeVerb
Rootud-√likh (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund): ‘having scraped/marked out’
dhīraḥthe steadfast man
dhīraḥ:
Kartṛ (कर्ता)
TypeNoun
Rootdhīra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
śivāmauspicious
śivām:
Karma-viśeṣaṇa (कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootśivā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण
hiindeed/for
hi:
Hetu/Emphasis (निपात)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formअव्यय; हेत्वर्थक निपात (particle: for/indeed)
buddhimintention/mind
buddhim:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootbuddhi (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
dhruvamcertainly
dhruvam:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रिया-विशेषण)
TypeIndeclinable
Rootdhruva (प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत् प्रयोग; क्रियाविशेषण (adverb: certainly)
icchamānaḥdesiring
icchamānaḥ:
Kartṛ-viśeṣaṇa (कर्ता-विशेषण)
TypeVerb
Root√iṣ (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमानकृदन्त (present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
kṣipetshould throw/cast
kṣipet:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√kṣip (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
dviḥtwice
dviḥ:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रिया-विशेषण)
TypeIndeclinable
Rootdviḥ (अव्यय)
Formअव्यय; संख्यावाचक क्रियाविशेषण (numeral adverb)
catuḥfour times
catuḥ:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रिया-विशेषण)
TypeIndeclinable
Rootcatuḥ (अव्यय)
Formअव्यय; संख्यावाचक क्रियाविशेषण
diśamdirection
diśam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootdiś (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
uttarāmnorthern
uttarām:
Karma-viśeṣaṇa (कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootuttara (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण
gataḥhaving gone (to)
gataḥ:
Kartṛ-viśeṣaṇa (कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootgata (कृदन्त; √gam धातु)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; भूतकृदन्त (PPP)