Previous Verse
Next Verse

Brahma Purana — Kapilāsaṅgama Tīrtha and the Pṛthu–Earth Covenant, Shloka 4

हत्वा वेनं ब्रह्मशापैर् नष्टधर्मे त्व् अराजके कपिलं सिद्धम् आचार्यम् ऊचुर् मुनिगणास् तदा //

Der Vers (141.4) wird als heiliges Wort im Purāṇa angeführt, doch der ursprüngliche Sanskrittext ist hier nicht angegeben.

hatvāhaving slain
hatvā:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Roothan (धातु)
FormAbsolutive/Gerund (क्त्वान्त/ल्यबन्त), from √han; expresses prior action ‘having slain’
venamVena (the king)
venam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvena (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Accusative (2nd/द्वितीया), Singular (एकवचन)
brahmaśāpaiḥby the Brahmins’ curses
brahmaśāpaiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootbrahma-śāpa (प्रातिपदिक; ब्रह्म + शाप)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Instrumental (3rd/तृतीया), Plural (बहुवचन); tatpuruṣa: ‘of Brahmins’ + ‘curse’
naṣṭadharmewhen dharma was destroyed
naṣṭadharme:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootnaṣṭa-dharma (प्रातिपदिक; नष्ट + धर्म)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Locative (7th/सप्तमी), Singular (एकवचन); karmadhāraya: ‘destroyed’ qualifying ‘dharma’
tubut/indeed
tu:
Sambandha-bodhaka (सम्बन्धबोधक)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
FormParticle (निपात), adversative/emphatic
arājakein a kingless (state)
arājake:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeAdjective
Roota-rājaka (प्रातिपदिक; अ + राजक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Locative (7th/सप्तमी), Singular (एकवचन); privative ‘without a king’
kapilamKapila
kapilam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootkapila (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Accusative (2nd/द्वितीया), Singular (एकवचन)
siddhamaccomplished/perfected
siddham:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsiddha (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Accusative (2nd/द्वितीया), Singular (एकवचन); qualifies Kapila
ācāryamteacher/preceptor
ācāryam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootācārya (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Accusative (2nd/द्वितीया), Singular (एकवचन); in apposition to Kapila
ūcuḥsaid/spoke
ūcuḥ:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootvac (धातु)
FormPerfect (लिट्), 3rd person (प्रथमपुरुष), Plural (बहुवचन); √vac ‘to say’
munigaṇāḥthe groups of sages
munigaṇāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootmuni-gaṇa (प्रातिपदिक; मुनि + गण)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन); tatpuruṣa: ‘group of sages’
tadāthen
tadā:
Kāla-adhikaraṇa (कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottadā (अव्यय)
FormAdverb (कालवाचक अव्यय)
Sages (munigaṇāḥ) address Kapila