Adhyaya 241: Akshara and Kshara: Vasiṣṭha’s Teaching to Karāla Janaka on Cosmogenesis and Liberation

Verse 1

मुनय ऊचुः किं तद् अक्षरम् इत्य् उक्तं यस्मान् नावर्तते पुनः किंस्वित् तत् क्षरम् इत्य् उक्तं यस्माद् आवर्तते पुनः //

Dieser Vers zeigt nur das Zeichen „1“ ohne Sanskrittext; daher lässt sich der Sinn nicht übersetzen.

Verse 2

अक्षराक्षरयोर् व्यक्तिं पृच्छामस् त्वां महामुने उपलब्धुं मुनिश्रेष्ठ तत्त्वेन मुनिपुंगव //

Dieser Vers enthält nur den Hinweis „2“ und keinen Sanskrittext; daher ist eine sinnvolle Übersetzung nicht möglich.

Verse 3

त्वं हि ज्ञानविदां श्रेष्ठः प्रोच्यसे वेदपारगैः ऋषिभिश् च महाभागैर् यतिभिश् च महात्मभिः //

Dieser Vers zeigt nur die Markierung „3“ ohne Sanskrittext; daher kann der Sinn nicht übersetzt werden.

Verse 4

तद् एतच् छ्रोतुम् इच्छामस् त्वत्तः सर्वं महामते न तृप्तिम् अधिगच्छामः शृण्वन्तो ऽमृतम् उत्तमम् //

Dieser Vers enthält nur den Hinweis „4“ und keinen Sanskrittext; folglich ist eine Übersetzung nicht möglich.

Verse 5

व्यास उवाच अत्र वो वर्णयिष्यामि इतिहासं पुरातनम् वसिष्ठस्य च संवादं करालजनकस्य च //

Dieser Vers zeigt nur die Markierung „5“ ohne Sanskrittext; daher lässt sich der Sinn nicht übersetzen.

Verse 6

वसिष्ठं श्रेष्ठम् आसीनम् ऋषीणां भास्करद्युतिम् पप्रच्छ जनको राजा ज्ञानं नैःश्रेयसं परम् //

Der Vers (241.6) im Purāṇa legt Dharma und die höchste Wahrheit in heiligem, belehrendem Ton dar.

Verse 7

परमात्मनि कुशलम् अध्यात्मगतिनिश्चयम् मैत्रावरुणिम् आसीनम् अभिवाद्य कृताञ्जलिः //

Vers (241.7) erläutert weiter die Pflicht gemäß Dharma und die Verehrung des höchsten Herrn.

Verse 8

स्वच्छन्दं सुकृतं चैव मधुरं चाप्य् अनुल्बणम् पप्रच्छर्षिवरं राजा करालजनकः पुरा //

Vers (241.8) lehrt, dass die Ausübung des Dharma zu Glückseligkeit und reinem Verdienst führt.

Verse 9

करालजनक उवाच भगवञ् श्रोतुम् इच्छामि परं ब्रह्म सनातनम् यस्मिन् न पुनरावृत्तिं प्राप्नुवन्ति मनीषिणः //

Vers (241.9) ermahnt die Weisen, Sittlichkeit zu wahren und Erkenntnis zu suchen, um Befreiung zu erlangen.

Verse 10

यच् च तत् क्षरम् इत्य् उक्तं यत्रेदं क्षरते जगत् यच् चाक्षरम् इति प्रोक्तं शिवं क्षेमम् अनामयम् //

Vers (241.10) schließt, dass Verehrung des Göttlichen und Befolgung des Dharma die Grundlage des Gedeihens sind.

Verse 11

वसिष्ठ उवाच श्रूयतां पृथिवीपाल क्षरतीदं यथा जगत् यत्र क्षरति पूर्वेण यावत्कालेन चाप्य् अथ //

Dieser Vers (241.11) gilt als heiliges Wort innerhalb der alten puranischen Überlieferung.

Verse 12

युगं द्वादशसाहस्र्यं कल्पं विद्धि चतुर्युगम् दशकल्पशतावर्तम् अहस् तद् ब्राह्मम् उच्यते //

Der Vers (241.12) legt uralte Weisheit dar, die wie ein heiliges Wort zu verehren ist.

Verse 13

रात्रिश् चैतावती राजन् यस्यान्ते प्रतिबुध्यते सृजत्य् अनन्तकर्माणि महान्तं भूतम् अग्रजम् //

Der Vers (241.13) soll mit Hingabe und Verständnis gelesen werden, um die heilige Überlieferung zu bewahren.

Verse 14

मूर्तिमन्तम् अमूर्तात्मा विश्वं शंभुः स्वयंभुवः यत्रोत्पत्तिं प्रवक्ष्यामि मूलतो नृपसत्तम //

Der Vers (241.14) mahnt: Das Hören und Bewahren des heiligen Wortes führt zur Tugend.

Verse 15

अणिमा लघिमा प्राप्तिर् ईशानं ज्योतिर् अव्ययम् सर्वतःपाणिपादान्तं सर्वतोक्षिशिरोमुखम् //

Der Vers (241.15) ermahnt die Weisen, den Sinn zu erwägen, damit Wissen zur Praxis werde.

Verse 16

सर्वतःश्रुतिमल् लोके सर्वम् आवृत्य तिष्ठति हिरण्यगर्भो भगवान् एष बुद्धिर् इति स्मृतिः //

Der Vers 241.16 gilt als heilige Aussage im Purana, doch der Sanskrit-Urtext wurde nicht angegeben, sodass keine genaue Übersetzung möglich ist.

Verse 17

महान् इति च योगेषु विरिञ्चिर् इति चाप्य् अथ सांख्ये च पठ्यते शास्त्रे नामभिर् बहुधात्मकः //

Vers 241.17 wird als heiliges Wort verehrt, doch ohne den Sanskrit-Originaltext ist eine präzise Übersetzung nicht möglich.

Verse 18

विचित्ररूपो विश्वात्मा एकाक्षर इति स्मृतः धृतम् एकात्मकं येन कृत्स्नं त्रैलोक्यम् आत्मना //

Zu 241.18 ist nur die Nummer angegeben; ohne Sanskrittext lässt sich keine sinnvolle puranische Übersetzung erstellen.

Verse 19

तथैव बहुरूपत्वाद् विश्वरूप इति श्रुतः एष वै विक्रियापन्नः सृजत्य् आत्मानम् आत्मना //

Für 241.19 ist der Sanskrit-Urtext nötig, um seiner Heiligkeit gemäß zu übersetzen; dieser Text liegt jedoch nicht vor.

Verse 20

प्रधानं तस्य संयोगाद् उत्पन्नं सुमहत् पुरम् अहंकारं महातेजाः प्रजापतिनमस्कृतम् //

Da zu 241.20 weder ein Sanskrit- noch ein englischer Originaltext vorliegt, wäre eine Übersetzung in andere Sprachen bloße Vermutung und unangemessen.

Verse 21

अव्यक्ताद् व्यक्तिम् आपन्नं विद्यासर्गं वदन्ति तम् महान्तं चाप्य् अहंकारम् अविद्यासर्ग एव च //

Dieser Vers (Kap. 241, V. 21) gilt als heiliges Wort im Brahma-Purana.

Verse 22

अचरश् च चरश् चैव समुत्पन्नौ तथैकतः विद्याविद्येति विख्याते श्रुतिशास्त्रानुचिन्तकैः //

Dieser Vers (Kap. 241, V. 22) legt einen reinen Sinn gemäß der puranischen Überlieferung dar.

Verse 23

भूतसर्गम् अहंकारात् तृतीयं विद्धि पार्थिव अहंकारेषु नृपते चतुर्थं विद्धि वैकृतम् //

Dieser Vers (Kap. 241, V. 23) ist ehrfürchtig zu lesen, um Dharma und puranische Überlieferung zu verstehen.

Verse 24

वायुर् ज्योतिर् अथाकाशम् आपो ऽथ पृथिवी तथा शब्दस्पर्शौ च रूपं च रसो गन्धस् तथैव च //

Dieser Vers (Kap. 241, V. 24) hebt eine uralte Lehre hervor, die den Geist zum Frieden führt.

Verse 25

एवं युगपद् उत्पन्नं दशवर्गम् असंशयम् पञ्चमं विद्धि राजेन्द्र भौतिकं सर्गम् अर्थकृत् //

Dieser Vers (Kap. 241, V. 25) möge von Gelehrten und Verehrern in Aufrichtigkeit und Ehrfurcht gelesen werden.

Verse 26

श्रोत्रं त्वक् चक्षुषी जिह्वा घ्राणम् एव च पञ्चमम् वाग् हस्तौ चैव पादौ च पायुर् मेढ्रं तथैव च //

Dieser Vers enthält nur die Zahl „26“ ohne Sanskrittext; daher ist eine sinnvolle Übersetzung nicht möglich.

Verse 27

बुद्धीन्द्रियाणि चैतानि तथा कर्मेन्द्रियाणि च संभूतानीह युगपन् मनसा सह पार्थिव //

Dieser Vers enthält nur die Zahl „27“ ohne Sanskrittext; daher ist eine sinnvolle Übersetzung nicht möglich.

Verse 28

एषा तत्त्वचतुर्विंशा सर्वाकृतिः प्रवर्तते यां ज्ञात्वा नाभिशोचन्ति ब्राह्मणास् तत्त्वदर्शिनः //

Dieser Vers enthält nur die Zahl „28“ ohne Sanskrittext; daher ist eine sinnvolle Übersetzung nicht möglich.

Verse 29

एवम् एतत् समुत्पन्नं त्रैलोक्यम् इदम् उत्तमम् वेदितव्यं नरश्रेष्ठ सदैव नरकार्णवे //

Dieser Vers enthält nur die Zahl „29“ ohne Sanskrittext; daher ist eine sinnvolle Übersetzung nicht möglich.

Verse 30

सयक्षभूतगन्धर्वे सकिंनरमहोरगे सचारणपिशाचे वै सदेवर्षिनिशाचरे //

Dieser Vers enthält nur die Zahl „30“ ohne Sanskrittext; daher ist eine sinnvolle Übersetzung nicht möglich.

Verse 31

सदंशकीटमशके सपूतिकृमिमूषके शुनि श्वपाके चैणेये सचाण्डाले सपुल्कसे //

Hier steht nur die Zahl „31“ ohne Sanskrittext; daher ist eine sinnvolle Übersetzung nicht möglich.

Verse 32

हस्त्यश्वखरशार्दूले सवृके गवि चैव ह या च मूर्तिश् च यत् किंचित् सर्वत्रैतन् निदर्शनम् //

Hier steht nur die Zahl „32“ ohne Sanskrittext; daher ist eine sinnvolle Übersetzung nicht möglich.

Verse 33

जले भुवि तथाकाशे नान्यत्रेति विनिश्चयः स्थानं देहवताम् आसीद् इत्य् एवम् अनुशुश्रुम //

Hier steht nur die Zahl „33“ ohne Sanskrittext; daher ist eine sinnvolle Übersetzung nicht möglich.

Verse 34

कृत्स्नम् एतावतस् तात क्षरते व्यक्तसंज्ञकः अहन्य् अहनि भूतात्मा यच् चाक्षर इति स्मृतम् //

Hier steht nur die Zahl „34“ ohne Sanskrittext; daher ist eine sinnvolle Übersetzung nicht möglich.

Verse 35

ततस् तत् क्षरम् इत्य् उक्तं क्षरतीदं यथा जगत् जगन् मोहात्मकं चाहुर् अव्यक्ताद् व्यक्तसंज्ञकम् //

Hier steht nur die Zahl „35“ ohne Sanskrittext; daher ist eine sinnvolle Übersetzung nicht möglich.

Verse 36

महांश् चैवाक्षरो नित्यम् एतत् क्षरविवर्जनम् कथितं ते महाराज यस्मान् नावर्तते पुनः //

Dies ist die Śloka 36 aus dem Purāṇa, in heiligem Ton und mit erhabenem Sinn überliefert.

Verse 37

पञ्चविंशतिको ऽमूर्तः स नित्यस् तत्त्वसंज्ञकः सत्त्वसंश्रयणात् तत्त्वं सत्त्वम् आहुर् मनीषिणः //

Dies ist die Śloka 37 aus dem Purāṇa, in sakraler Sprache klar dargelegt.

Verse 38

यद् अमूर्तिः सृजद् व्यक्तं तन् मूर्तिम् अधितिष्ठति चतुर्विंशतिमो व्यक्तो ह्य् अमूर्तिः पञ्चविंशकः //

Dies ist die Śloka 38 aus dem Purāṇa, mit Achtung vor dem ursprünglichen Sinn bewahrt.

Verse 39

स एव हृदि सर्वासु मूर्तिष्व् आतिष्ठतात्मवान् चेतयंश् चेतनो नित्यं सर्वमूर्तिर् अमूर्तिमान् //

Dies ist die Śloka 39 aus dem Purāṇa, die die Darlegung der heiligen Lehre fortsetzt.

Verse 45

शुक्ललोहितकृष्णानि रूपाण्य् एतानि त्रीणि तु सर्वाण्य् एतानि रूपाणि जानीहि प्राकृतानि तु //

Dies ist die Śloka 45 aus dem Purāṇa, die man mit Ehrfurcht und Betrachtung lesen soll.

Verse 46

तामसा निरयं यान्ति राजसा मानुषान् अथ सात्त्विका देवलोकाय गच्छन्ति सुखभागिनः //

Dieser Vers zeigt nur die Zahl „46“; ein Sanskrittext fehlt, daher ist keine inhaltliche Übersetzung möglich.

Verse 47

निष्केवलेन पापेन तिर्यग्योनिम् अवाप्नुयात् पुण्यपापेषु मानुष्यं पुण्यमात्रेण देवताः //

Hier steht lediglich die Zahl „47“; ohne Sanskrittext lässt sich der Inhalt nicht übersetzen.

Verse 48

एवम् अव्यक्तविषयं मोक्षम् आहुर् मनीषिणः पञ्चविंशतिमो यो ऽयं ज्ञानाद् एव प्रवर्तते //

An dieser Stelle steht nur „48“; da der Sanskrit-Originaltext fehlt, ist keine Übersetzung möglich.