Sutra 3
Devanagari script
स तस्यां स्त्रीपुरुषाणां जातिगोत्रनामकर्मभिः जङ्घाग्रमायव्ययौ च विद्यात् ॥ कZ_०२.३६.०३ ॥
Transliteration
sa tasyāṃ strīpuruṣāṇāṃ jātigotranāmakarmabhiḥ jaṅghāgramāyavyayau ca vidyāt
Translation
Innerhalb dieser Einheit soll er Frauen und Männer nach sozialer Zugehörigkeit und Abstammung, Namen und Berufen kennen—und ebenso ihre Wege zu Fuß sowie ihre Einnahmen und Ausgaben.
Word by Word
सःhe; that person (the agent under discussion)
सः:
TypePronoun
Rootतद्
Formसर्वनाम-प्रातिपदिक; पुंलिङ्ग; प्रथमा-एकवचन
तस्याम्in that (place/instance)
तस्याम्:
TypePronoun
Rootतद्
Formसर्वनाम-प्रातिपदिक; स्त्रीलिङ्ग; सप्तमी-एकवचन
स्त्रीपुरुषाणाम्of women and men
स्त्रीपुरुषाणाम्:
TypeNoun
Rootस्त्री, पुरुष
Formसमास: स्त्री+पुरुष; पुंलिङ्ग (समाहार/द्वन्द्वे सामान्यतः पुं); षष्ठी-बहुवचन
जातिcaste/class; kind; social group
जाति:
TypeNoun
Rootजाति
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा-एकवचन (समुच्चय-गणनायाम्)
गोत्रclan; lineage
गोत्र:
TypeNoun
Rootगोत्र
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा-एकवचन (समुच्चय-गणनायाम्)
नामname
नाम:
TypeNoun
Rootनामन्
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा-एकवचन (समुच्चय-गणनायाम्)
कर्मभिःby deeds/acts; by occupation/activities
कर्मभिः:
TypeNoun
Rootकर्मन्
Formनपुंसकलिङ्ग; तृतीया-बहुवचन
जङ्घाshin; lower leg
जङ्घा:
TypeNoun
Rootजङ्घा
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा-एकवचन (समुच्चय-गणनायाम्)
अग्रमायव्ययौthe fore/leading features and the ‘māyā-vyaya’ (deceptive outlay/loss)
अग्रमायव्ययौ:
TypeNoun
Rootअग्र, मायव्यय
Formसमास: अग्र + मायव्यय; पुंलिङ्ग; प्रथमा-द्विवचन
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formअव्यय; समुच्चयार्थक
विद्यात्should know; should ascertain
विद्यात्:
TypeVerb
Rootविद् (ज्ञाने)
Formलोट्/विधिलिङ् (आज्ञा/विधान); परस्मैपद; प्रथमपुरुष; एकवचन
Entities Mentioned
G
Gopa (local officer)R
Residents (women and men)FAQs
It flags illicit enrichment, supports tax/fee compliance checks, and helps identify abnormal spending patterns associated with theft, smuggling, or corruption.