Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 27

Devanagari script

महादेव उवाच । कथं व्यग्राः सुराः सर्वे बृहस्पतिपुरोगमाः । तत्समाचक्ष्व मां ब्रह्मन्भवतां दुःखकारणम्

Transliteration

mahādeva uvāca | kathaṃ vyagrāḥ surāḥ sarve bṛhaspatipurogamāḥ | tatsamācakṣva māṃ brahmanbhavatāṃ duḥkhakāraṇam

Translation

মহাদেব বললেন—“বৃহস্পতিকে অগ্রে রেখে সকল দেবতা কেন ব্যাকুল? হে ব্রহ্মন্ (ব্রহ্মা), তোমাদের দুঃখের কারণ আমাকে বলো।”

Word by Word

• महादेवः: Mahādeva
• महादेवः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: महादेव (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय-समास; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• उवाच: said
• उवाच: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• कथम्: how
• कथम्: Sambandha (Interrogative/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: कथम् (अव्यय)
• Form: अव्यय, प्रश्नवाचक क्रियाविशेषण (how)

• व्यग्राः: agitated
• व्यग्राः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: व्यग्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण

• सुराः: gods
• सुराः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सुर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• सर्वे: all
• सर्वे: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण

• बृहस्पतिपुरोगमाः: having Bṛhaspati in front/led by Bṛhaspati
• बृहस्पतिपुरोगमाः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: बृहस्पति (प्रातिपदिक) + पुरः (अव्यय/उपसर्गसदृश) + गम (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (बृहस्पतिः पुरोगमः येषाम्/बृहस्पतिं पुरोगम्य); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण

• तत्: that
• तत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन

• समाचक्ष्व: tell/explain
• समाचक्ष्व: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम्+आ+चक्ष् (धातु)
• Form: लोट् (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; परस्मैपद

• माम्: to me/me
• माम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; द्वितीया, एकवचन

• ब्रह्मन्: O Brahman (Brahmā)
• ब्रह्मन्: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन

• भवताम्: of you (all)
• भवताम्: Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: भवत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: भवत्-शब्द (honorific pronoun); पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन

• दुःखकारणम्: cause of (your) sorrow
• दुःखकारणम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: दुःख (प्रातिपदिक) + कारण (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (दुःखस्य कारणम्); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

Speaker

Śiva (Mahādeva)

Characters & Entities

• Śiva
• Mahādeva
• Brahmā
• Bṛhaspati
• Devas

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Divine governance begins with inquiry into suffering; dharma is protected through truthful disclosure and right counsel.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No tirtha is directly praised; the verse advances the Dharmāraṇya narrative setting.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it is a dialogue prompt requesting the cause of distress.