HomeRig VedaMandala 3Sukta 29Mantra 2
Previous Mantra
Next Mantra

Rig Veda 3.29.2Mandala 3, Sukta 29, Mantra 2

Sukta 3.29

Rishi: Viśvāmitra Gāthina (family attribution)
Devata: Agni (Jātavedas hidden in araṇis)
Chandas: Tr̥ṣṭubh (likely)

अरण्योर्निहितो जातवेदा गर्भ इव सुधितो गर्भिणीषु । दिवेदिव ईड्यो जागृवद्भिर्हविष्मद्भिर्मनुष्येभिरग्निः ॥

araṇyór níhito jātávedā gárbha iva súdhito garbhiṇī́ṣu | divé-dive ī́ḍyo jāgṛvád-bhir havíṣmad-bhir manuṣyébhir agníḥ ||

দুই অরণিতে জাতবেদস গর্ভের মতো নিহিত—গর্ভিণীদের মধ্যে সুস্থাপিত ভ্রূণের ন্যায়। দিনেদিনে হবিশ্-সহ, জাগ্রত মানুষের দ্বারা অগ্নি আরাধ্য ও বন্দনীয়।

अरण्योःof/in the two forests
अरण्योः:
Adhikaraṇa (स्थान/संबन्ध: ‘in/among the two forests’)
TypeNoun
Rootअरण्य (प्रातिपदिक)
निहितःplaced, deposited, hidden
निहितः:
Kartā-विशेषण (अग्निः as ‘placed/hidden’)
TypeAdjective (participial)
Rootधा (धातु) → नि-धा; क्त (PPP) ‘निहित’
जातवेदाःJātavedas (Agni)
जातवेदाः:
Kartā (अग्निः)
TypeNoun (epithet)
Rootजात-वेदस् (प्रातिपदिक; ‘he who knows births/creatures’)
गर्भःan embryo, a foetus
गर्भः:
Kartā/Upamāna-आधार (subject in simile)
TypeNoun
Rootगर्भ (प्रातिपदिक)
इवlike, as
इव:
— (simile-marker)
TypeIndeclinable
Rootइव (निपात)
सुधितःwell-set, well-placed, firmly established
सुधितः:
Kartā-विशेषण
TypeAdjective (participial)
Rootसु-धा/धि (प्रातिपदिक/कृदन्त-आधार ‘well-set/firmly placed’; RV usage)
गर्भिणीषुamong the pregnant (females)
गर्भिणीषु:
Adhikaraṇa (स्थान: ‘among the pregnant [females]’)
TypeNoun/Adjective (f.)
Rootगर्भिणी (प्रातिपदिक)
दिवे-दिवेday by day
दिवे-दिवे:
Adhikaraṇa (काल)
TypeNoun (reduplicated adverbial phrase)
Rootदिव्/द्यौ (प्रातिपदिक ‘day’)
ईड्यःto be praised, praiseworthy
ईड्यः:
Kartā-विशेषण
TypeAdjective
Rootईड्य (प्रातिपदिक; from √ईड् ‘to praise’ → ‘praiseworthy’)
जागृवद्भिःby the wakeful (watchful) ones
जागृवद्भिः:
Karaṇa/सहकारि (by/with the wakeful ones)
TypeAdjective (participial)
Root√जागृ (धातु) → ‘जागृवत्’ (वर्तमान-कृदन्त/विशेषण ‘awake’)
हविष्मद्भिःby those having oblations
हविष्मद्भिः:
Karaṇa/सहकारि
TypeAdjective
Rootहविष्मत् (प्रातिपदिक ‘possessing oblation’)
मनुष्येभिःby humans, by men
मनुष्येभिः:
Karaṇa/सहकारि (agent-instrumental: ‘by men’)
TypeNoun
Rootमनुष्य (प्रातिपदिक)
अग्निःAgni (fire-god)
अग्निः:
Kartā
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)

Ask anything about this verse

A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App