Previous Verse
Next Verse

Shloka 11

यदस्य बहुधा रूप॑ भूतं भव्यं भवत्तथा

yad asya bahudhā rūpaṁ bhūtaṁ bhavyaṁ bhavat tathā | bhūta-bhaviṣya-vartamāna-kāle sthāvara-jaṅgamākāreṣu tasya anekāni rūpāṇi prakaṭībhavanti | tasmāt sa “bahurūpa” iti kathyate | sarve devāḥ tasmin nivasantīti tasmāt sa “viśvarūpa” iti kathyate ||

বায়ু বললেন—কারণ তাঁর রূপ নানাভাবে প্রকাশ পায়—অতীত, ভবিষ্যৎ ও বর্তমান কালে—স্থাবর ও জঙ্গমের নানা আকারে; তাই তিনি ‘বহুরূপ’। আর যেহেতু সকল দেবতা তাঁর মধ্যেই অধিষ্ঠান করেন, তাই তিনি ‘বিশ্বরূপ’।

यत्that which
यत्:
Karma
TypePronoun
Rootयद्
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
अस्यof him/of this
अस्य:
Adhikarana
TypePronoun
Rootइदम्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Singular
बहुधाin many ways, variously
बहुधा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootबहुधा
रूपम्form
रूपम्:
Karta
TypeNoun
Rootरूप
FormNeuter, Nominative, Singular
भूतम्past, become
भूतम्:
Karta
TypeAdjective
Rootभूत
FormNeuter, Nominative, Singular
भव्यम्future, to be
भव्यम्:
Karta
TypeAdjective
Rootभव्य
FormNeuter, Nominative, Singular
भवत्present, existing
भवत्:
Karta
TypeAdjective
Rootभवत्
FormNeuter, Nominative, Singular
तथाso, likewise
तथा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतथा

वायुदेव उवाच

वायुदेव (Vāyudeva)
देवता (the gods)
बहुरूप (Bahurūpa)
विश्वरूप (Viśvarūpa)