उपदेशदोषप्रसङ्गः (Upadeśa-doṣa-prasaṅgaḥ) — The Risk of Misapplied Counsel
एक दिन एक मुनि सत्संगकी दृष्टिसे उसके आश्रमपर पधारे। उस शूद्रने विधिवत् स्वागत-सत्कार करके ऋषिका पूजन किया और उन्हें संतुष्ट कर दिया ।।
eka dina ekaḥ muniḥ satsangadṛṣṭyā tasya āśramam upāgamat | sa śūdraḥ vidhivat svāgata-satkāraṃ kṛtvā ṛṣim apūjayat, taṃ ca santoṣayāmāsa || anukūlāṃ kathāṃ kṛtvā yathāgatam apṛcchat | ṛṣiḥ parama-tejasvī dharmātmā saṃśita-vrataḥ, bharata-bhūṣaṇa nara-śreṣṭha! tataḥ paścāt sa anukūla-vacanaiḥ tasya āgamanasya vṛttāntam apṛcchat | tataḥ sa kaṭhora-vrata-pālakaḥ parama-tejasvī dharmātmā ṛṣiḥ anekavāraṃ tasya śūdrasya āśramam tasya darśanārthaṃ punar upāgamat |
একদিন সৎসঙ্গের আকাঙ্ক্ষায় এক মুনি তার আশ্রমে এলেন। সেই শূদ্র যথাবিধি স্বাগত-সৎকার করে ঋষিকে পূজা করলেন এবং তাঁকে সন্তুষ্ট করলেন। তারপর অনুকূল বাক্যে কথা বলে তিনি মুনির আগমনের কারণ জিজ্ঞাসা করলেন। তখন সেই পরম তেজস্বী, ধর্মাত্মা ও কঠোর ব্রতধারী ঋষি কেবল তার সঙ্গে সাক্ষাৎ করতে বারবার সেই শূদ্রের আশ্রমে আসতে লাগলেন।
भीष्म उवाच
True dharma is shown through proper hospitality, reverence, and gentle speech; such conduct attracts the wise and earns spiritual merit irrespective of one’s social designation.
A sage visits a Śūdra’s hermitage seeking holy company; the host welcomes and honors him correctly, asks courteously about his visit, and the pleased sage returns repeatedly to meet him.