Shloka 47
रामस्य हिमवद्गमनम्
Rama’s Journey to Himavat
Devanagari script
वीज्यमानो जहर्षे स वीक्ष्योदारां वनश्रियम् / विविधाश्च स्थरीः सूक्ष्ममुपरिक्रम्य भार्गवः
Transliteration
vījyamāno jaharṣe sa vīkṣyodārāṃ vanaśriyam / vividhāśca stharīḥ sūkṣmamuparikramya bhārgavaḥ
Translation
পাখা নাড়াতে নাড়াতে সেই ভার্গব উদার বনশ্রী দেখে হর্ষিত হল; নানাবিধ স্থান সূক্ষ্মভাবে পরিক্রমা করে পর্যবেক্ষণ করল।
Word by Word
vījyamānaḥbeing fanned
vījyamānaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootvīj (धातु)
Formवर्तमानकाले कृदन्तः (Present passive participle/शानच्), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; कर्मणि प्रयोगः—‘वीज्यते’
jaharṣerejoiced
jaharṣe:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Roothṛṣ (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; आत्मनेपदम्
saḥhe
saḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम (Pronoun), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
vīkṣyahaving seen
vīkṣya:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootīkṣ (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय (Gerund/Absolutive), ‘दृष्ट्वा’ अर्थे
udārāmsplendid
udārām:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootudāra (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषणम्
vanaśriyamthe beauty of the forest
vanaśriyam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvana-śrī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः—वनस्य श्रीः
vividhāḥvarious
vividhāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootvividha (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषणम्
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
stharīḥbeds/strata (layers)
stharīḥ:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootstharī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन
sūkṣmamsubtly, minutely
sūkṣmam:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeAdjective
Rootsūkṣma (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; क्रियाविशेषणवत् (adverbially)
uparikramyahaving walked around/inspected
uparikramya:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootupari-kram (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय (Gerund), उपसर्गः ‘उपरि-’; ‘परिक्रम्य’ अर्थे
bhārgavaḥthe Bhārgava (descendant of Bhṛgu)
bhārgavaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootbhārgava (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; गोत्र/वंशवाचक