Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 7
Nakṣatra-Śrāddha (Ancestral Rites Connected with Asterisms) — नक्षत्रश्राद्धम्
Devanagari script
औरभ्रेण च मांसेन मासानेकादशैव तु / श्राद्धे च तृप्तिदं गव्यं पयः संवत्सरं द्विजाः
Transliteration
aurabhreṇa ca māṃsena māsānekādaśaiva tu / śrāddhe ca tṛptidaṃ gavyaṃ payaḥ saṃvatsaraṃ dvijāḥ
Translation
ঔরভ্রের মাংসে এগারো মাস তৃপ্তি হয়; আর হে দ্বিজগণ, শ্রাদ্ধে গাভীর দুধ এক বছর তৃপ্তিদায়ক।
Word by Word
औरभ्रेणwith aurabhra (sheep/ram) meat
औरभ्रेण:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootऔरभ्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्; करणम्—‘औरभ्र-मांस’
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम्
मांसेनwith meat
मांसेन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootमांस (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्; करणम्
मासान्months
मासान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे द्वितीया-विभक्तिः, बहुवचनम्
एकादशeleven
एकादश:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootएकादश (संख्या-प्रातिपदिक)
Formसंख्याशब्दः; अत्र ‘मासान्’ विशेषयति
एवindeed/just
एव:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक-अव्ययम् (emphasis)
तुand/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपातः
श्राद्धेin the śrāddha rite
श्राद्धे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootश्राद्ध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे सप्तमी-विभक्तिः (अधिकरण/Locative), एकवचनम्
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम्
तृप्तिदम्giving satisfaction
तृप्तिदम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतृप्ति + द (प्रातिपदिक; द = ‘ददाति’ अर्थे)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘तृप्तिं ददाति’ इति विशेषणम्
गव्यम्cow-product
गव्यम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootगव्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘गोसम्बन्धि द्रव्यं (दुग्धादि)’
पयःmilk
पयः:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपयस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘दुग्धम्’
संवत्सरम्for a year
संवत्सरम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसंवत्सर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; कालपरिमाणम्
द्विजाःO twice-born (Brahmins)
द्विजाः:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; सम्बोधनार्थे प्रयुक्तं (हे द्विजाः)