Skanda Purana — Vishnu Khanda, Shloka 15

Devanagari script

सर्वयज्ञसमं स्याद्वै महापातकनाशनम् । ब्रह्मकुण्डमिति ख्यातिमितो यास्यत्यनुत्तमाम्

Transliteration

sarvayajñasamaṃ syādvai mahāpātakanāśanam | brahmakuṇḍamiti khyātimito yāsyatyanuttamām

Translation

এই তীৰ্থ সকলো যজ্ঞৰ সমান পুণ্যদায়ক হ’ব আৰু মহাপাতক নাশ কৰিব। এই মুহূৰ্তৰ পৰা ই “ব্ৰহ্মকুণ্ড” নামে অনুত্তম খ্যাতি লাভ কৰিব।

Word by Word

• सर्वयज्ञसमम्: equal to all sacrifices
• सर्वयज्ञसमम्: Kartṛ-predicative (विधेयविशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व + यज्ञ + सम (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (सर्वयज्ञैः समम् = all-sacrifices-equal)

• स्यात्: would be / should be
• स्यात्: Kriyā (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्

• वै: indeed
• वै: Sambandha/Emphasis (निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: वै (अव्यय)
• Form: निपात (emphatic particle)

• महापातकनाशनम्: destroyer of great sins
• महापातकनाशनम्: Kartā (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: महापातक + नाशन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (महापातकस्य नाशनम्)

• ब्रह्मकुण्डम्: the Brahma-pool (Brahmakuṇḍa)
• ब्रह्मकुण्डम्: Karma/Apposition (कर्म/अभिधान)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्म + कुण्ड (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (ब्रह्मणः कुण्डम्)

• इति: thus / as
• इति: Quotation marker (इत्यर्थ)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: उद्धरण/इत्यर्थक अव्यय (quotative particle)

• ख्यातिम्: fame, renown
• ख्यातिम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: ख्याति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन

• इतः: from here
• इतः: Apādāna (source/अपादान)
• Type: Indeclinable
• Root: इतस् (अव्यय)
• Form: अव्यय; अपादानार्थक/देशवाचक (from here)

• यास्यति: will attain/go to
• यास्यति: Kriyā (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: या (धातु)
• Form: लृट् (Simple Future), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्

• अनुत्तमाम्: unsurpassed, supreme
• अनुत्तमाम्: Karma-viśeṣaṇa (object-qualifier)
• Type: Adjective
• Root: अनुत्तम (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; विशेषणम् (ख्यातिम्)

Speaker

Brahmā (implied from subsequent narration)

Characters & Entities

• Brahmā
• Brahmakuṇḍa

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Holy places (tīrthas) can confer yajña-like merit and purify even grave sins when approached with faith and dharmic intent.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Brahmakuṇḍa in Ayodhyā, celebrated as a supremely meritorious sacred pond.

What ritualistic prescription is mentioned?

No specific rite is stated here; the verse declares the tīrtha’s power and its naming as Brahmakuṇḍa.