Adhyaya 339
ঈশ্বৰে মহাদেৱীক দেবিকা নদীৰ মনোৰম তীৰত অৱস্থিত ‘ত্রিলোক-বিশ্ৰুত’ হুঙ্কাৰ-কূপৰ মাহাত্ম্য বৰ্ণনা কৰে। তাত দেবিকাতীৰত তণ্ডী নামৰ এজন মুনি অচল শিৱভক্তিৰে তপস্যা কৰিছিল। এজন অন্ধ, বৃদ্ধ হৰিণ গভীৰ, নিৰ্জল কূপত পৰি যায়। মুনি কৰুণাত দ্ৰৱিত হ’লেও তপোনিয়ম নভাঙি বাৰে বাৰে ‘হুঁ’ বুলি হুঙ্কাৰ কৰে; সেই শব্দশক্তিত কূপ জলপূৰ্ণ হয় আৰু হৰিণ কষ্টেৰে ওলাই আহে। তাৰ পাছত হৰিণে মানৱৰূপ ধৰি মুনিক সোধে—এনে কৰ্মফল কেনেকৈ প্ৰকাশ পালে? সি কয়, এই তীৰ্থৰ প্ৰভাৱতেই ইয়াতেই হৰিণযোনি পাইছিলোঁ আৰু ইয়াৰ পৰাই পুনৰ মানৱ হ’লোঁ; অন্য কোনো কাৰণ নাই। মুনি পুনৰ হুঙ্কাৰ কৰাত কূপ আগৰ দৰে জলপূৰ্ণ হয়; তেওঁ স্নান আৰু পিতৃতৰ্পণ কৰি স্থানটোক শ্ৰেষ্ঠ তীৰ্থ বুলি জানি পৰাগতি লাভ কৰে। ফলশ্ৰুতিত কোৱা হৈছে—আজিও তাত হুঙ্কাৰ কৰিলে জলধাৰা উদ্ভৱ হয়। যি ভক্ত তাত যায়—আগতে পাপাচাৰী হলেও—পৃথিৱীত পুনৰ মানৱজন্ম নাপায়। যি স্নান কৰি শুদ্ধ হৈ শ্ৰাদ্ধ কৰে, সি সৰ্বপাপমুক্ত হয়, পিতৃলোকে সন্মান পায় আৰু ভূত-ভৱিষ্য মিলাই সাত বংশ উদ্ধাৰ কৰে।
Shlokas
Verse 1
ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि कूपं त्रैलोक्यविश्रुतम् । देविकायास्तटे रम्ये हुंकारेणैव पूर्यते
ঈশ্বৰে ক’লে: তাৰ পাছত, হে মহাদেৱী, ত্ৰিলোকত প্ৰসিদ্ধ এটা কূপলৈ যাব লাগে। দেৱিকাৰ মনোৰম তীৰত ই কেৱল “হুঁ” ধ্বনিতেই পূৰ্ণ হৈ উঠে।
Verse 2
ततोऽधस्तात्पुनर्याति सलिलं तत्र भामिनि । तण्डीनाम पुरा प्रोक्तो देविकातटमास्थितः
তাৰ পাছত, হে দীপ্তিমতী নাৰী, তাতৰ জল পুনৰ তললৈ নামি যায়। প্ৰাচীন কালে তণ্ডী নামৰ এজনৰ কথা কোৱা হৈছিল, যি দেৱিকাৰ তীৰত বাস কৰিছিল।
Verse 3
तपस्तेपे महादेवि शिवभक्तिपरायणः । तस्यैवं तप्यमानस्य तस्मिन्देशे वरानने
হে মহাদেৱী, তেওঁ শিৱভক্তিত সম্পূৰ্ণ নিবিষ্ট হৈ তপস্যা কৰিছিল। হে সুন্দৰ-মুখী, সেই দেশত তেওঁ এইদৰে তপ কৰি থাকোঁতে—
Verse 4
आजगाम मृगो वृद्धस्तं देशमन्ध दृक्प्रिये । स पपात महागर्ते अगाधे जलवर्जिते
হে অন্ধদৃষ্টিপ্ৰিয়ে, এজন বৃদ্ধ মৃগ সেই স্থানলৈ আহিল। সি জলশূন্য, অতি গভীৰ মহাগৰ্তত পৰি গ’ল।
Verse 5
तं दृष्ट्वा कृपयाविष्टः स मुनिर्मौनमास्थितः । हुंकारं कुरुते तत्र भूयोभूयश्च भामिनि
তাক দেখি কৰুণাত আৱিষ্ট সেই মুনি মৌন অৱলম্বন কৰিলে। তথাপি, হে ভামিনী, তাত তেওঁ বাৰে বাৰে “হুঁ” ধ্বনি উচ্চাৰণ কৰিলে।
Verse 6
अथ हुंकारशब्देन तस्य गर्तः प्रपूरितः । ततो मृगो विनिष्क्रांतः कृच्छ्रेण सलिलात्प्रिये
তাৰ পাছত “হুঁ” শব্দৰ প্ৰভাৱত সেই গৰ্ত সম্পূৰ্ণ ভৰি উঠিল। তেতিয়া, হে প্ৰিয়ে, সেই মৃগ কষ্টেৰে পানীৰ পৰা ওলাই আহিল।
Verse 7
मानुषं रूपमाश्रित्य तमृषिं पर्यपृच्छत । विस्मयं परमं गत्वा काम्यदं कर्मणः फलम्
মানৱ ৰূপ ধৰি সি সেই ঋষিক প্ৰশ্ন কৰিলে। পৰম বিস্ময়ত উপনীত হৈ সি কৰ্মৰ কাম্য-দায়ক ফলৰ কথা ক’লে।
Verse 8
मृगत्वे पतितश्चात्र नरो भूत्वा विनिर्गतः । सोऽब्रवीत्तस्य माहात्म्यं सलिलस्य द्विजोत्तमः
ইয়াত মৃগত্বত পতিত হৈ সি পুনৰ নৰ হৈ বাহিৰ ওলাই আহিল। তেতিয়া দ্বিজোত্তম সেই মুনিয়ে সেই জলৰ মাহাত্ম্য ঘোষণা কৰিলে।
Verse 9
अतोऽहं नरतां प्राप्तो नान्यदस्तीह कारणम् । ततस्तत्सलिलं भूयः प्रविष्टं धरणीतले
সেয়ে মই মানৱ অৱস্থা লাভ কৰিলোঁ—ইয়াত আন কোনো কাৰণ নাই। তাৰ পাছত সেই জল পুনৰ ধৰণীৰ তলত প্ৰৱেশ কৰিলে।
Verse 10
ततो हुंकृतवान्भूयः स ऋषिः कौतुकान्वितः । आपूरितः पुनः कूपः सलिलेन पुरा यथा
তাৰ পাছত কৌতুক-আনন্দে ভৰা সেই ঋষিয়ে পুনৰ পবিত্ৰ “হুঁ” উচ্চাৰণ কৰিলে। তৎক্ষণাৎ কূপটো আগৰ দৰে জলৰে পুনৰ পূৰ্ণ হ’ল।
Verse 11
ततः स कृतवान्स्नानं तथा च पितृतर्पणम् । मत्वा तीर्थवरं तत्र ततः प्राप्तः परां गतिम्
তাৰ পাছত তেওঁ তাত স্নান কৰিলে আৰু পিতৃসকলৰ বাবে তৰ্পণো কৰিলে। সেই স্থানক উত্তম তীৰ্থ বুলি জানি, তাৰ পাছত তেওঁ পৰম গতি লাভ কৰিলে।
Verse 12
अद्यापि हुंकृते तस्मिन्सलिलौघः प्रवर्तते । तत्र गत्वा नरो भक्त्या अपि पापरतोऽपि यः
আজিো, তাত সেই “হুঁ” উচ্চাৰণ হ’লে জলৰ প্ৰৱাহ উঠি আহে। যি মানুহ ভক্তিৰে তাত যায়—পাপত ৰত হলেও—
Verse 13
न मानुष्यं पुनर्जन्म प्राप्नोति जगतीतले । तत्र स्नात्वा शुचिर्भूत्वा यः श्राद्धं कुरुते नरः
তেওঁ এই পৃথিৱীত পুনৰ মানৱ জন্ম নাপায়। যি মানুহে তাত স্নান কৰি শুচি হৈ শ্ৰাদ্ধ কৰে…
Verse 14
मुच्यते सर्वपापेभ्यः पितृलोके महीयते । कुलानि तारयेत्सप्त अतीताऽनागतानि च
সকলো পাপৰ পৰা তেওঁ মুক্ত হয় আৰু পিতৃলোকত সন্মানিত হয়। তেওঁ সাতটা কুলকো উদ্ধাৰ কৰে—অতীতৰো আৰু আগন্তুকৰো।