
ঈশ্বৰে দেৱীক বৃদ্ধ-প্ৰভাসৰ দক্ষিণে অৱস্থিত জল-আধিষ্ঠিত প্ৰভাস তীৰ্থলৈ নিৰ্দেশ কৰি, তাৰ ‘উত্তম’ মাহাত্ম্য বৰ্ণনা কৰে। কাহিনীৰ কেন্দ্ৰত আছে জামদগ্ন্য ৰাম (পৰশুৰাম); ক্ষত্ৰিয়-সংহাৰৰ মহাকৰ্মৰ পাছত তেওঁৰ অন্তৰত ঘৃণা আৰু গ্লানি জাগি উঠে, আৰু তেওঁ বহু বছৰ মহাদেৱৰ কঠোৰ তপস্যা আৰু উপাসনা কৰে। শিৱ প্ৰসন্ন হৈ প্ৰত্যক্ষ হয় আৰু বৰ দিয়ে। ৰামে শিৱৰ নিজ লিঙ্গদৰ্শন বিচাৰে; বৰ্ণনা আছে যে ভয়ত ইন্দ্ৰে বজ্ৰেৰে তাক বাৰে বাৰে আচ্ছাদিত কৰে। শিৱ সেই ৰূপত প্ৰত্যক্ষ লিঙ্গদৰ্শন নিদিয়ে, কিন্তু উপায় কয়—তীৰ্থস্পৰ্শে আৰু পবিত্ৰ জলৰ ভিতৰৰ পৰা উদ্ভৱ হ’বলগীয়া লিঙ্গৰ ওচৰলৈ গ’লে ৰামৰ দুঃখ আৰু পাপ নাশ হ’ব। তেতিয়া জলৰ পৰা এক মহালিঙ্গ প্ৰাদুৰ্ভূত হয় আৰু স্থানটি ‘জল-প্ৰভাস’ নামে প্ৰসিদ্ধ হয়। শেষত ফলশ্ৰুতি—মাত্ৰ তীৰ্থস্পৰ্শেই শিৱলোক লাভ হয়, আৰু তাত এজনো সদাচাৰী ব্ৰাহ্মণক ভোজন কৰোৱাটো উমাসহ শিৱক ভোজন কৰোৱাৰ সমান। এই আখ্যান পাপ-উপশমনী আৰু সৰ্বকাম-ফলপ্ৰদ বুলি ঘোষণা কৰা হৈছে।
Verse 1
ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि प्रभासं जलसंस्थितम् । वृद्धप्रभासाद्दक्षिणतो नातिदूरे व्यवस्थितम्
ঈশ্বৰে ক’লে— “তেতিয়া, হে মহাদেৱী, পবিত্ৰ জলৰ কাষত অৱস্থিত প্ৰভাসলৈ যোৱা উচিত; ই বৃদ্ধ-প্ৰভাসৰ দক্ষিণফালে, বেছি দূৰত নহয়।”
Verse 2
तस्यैव देवि देवस्य शृणु माहात्म्यमुत्तमम्
“আৰু এতিয়া, হে দেৱী, সেই একে দেৱতাৰ উত্তম মাহাত্ম্য—মহিমা—শুনা।”
Verse 3
जामदग्न्येन रामेण यदा क्षत्त्रवधः कृतः । तदाऽस्य परमा जाता घृणा मनसि भामिनि
“যেতিয়া জামদগ্ন্য ৰাম (পৰশুৰাম) ক్షত্ৰিয়বধ কৰিলে, তেতিয়া, হে দীপ্তিমতী, তেওঁৰ মনত গভীৰ অনুতাপৰ তীব্ৰ বেদনা জাগি উঠিল।”
Verse 4
ततस्त्वाराधयामास महादेवं सुरेश्वरम् । उग्रं तपः समास्थाय बहून्वर्ष गणान्प्रिये
“তাৰ পাছত তেওঁ সুৰেশ্বৰ মহাদেৱক আৰাধনা কৰিলে; হে প্ৰিয়ে, উগ্ৰ তপস্যা অৱলম্বন কৰি বহু বছৰ ধৰি সাধনা কৰিলে।”
Verse 5
ततस्तुष्टो महादेवस्तस्य प्रत्यक्षतां गतः । अब्रवीद्वरदस्तेऽहं वरं वरय सुव्रत
তেতিয়া মহাদেৱ সন্তুষ্ট হৈ তেওঁৰ সন্মুখত প্ৰত্যক্ষ হ’ল আৰু ক’লে: ‘মই তোমাৰ বৰদাতা; হে সুব্ৰত, এটা বৰ বাছি লোৱা।’
Verse 6
राम उवाच । यदि तुष्टोऽसि मे देव यदि देयो वरो मम । दर्शयस्व स्वकं लिंगं यज्ञे वज्रेण छादितम्
ৰামে ক’লে: ‘হে দেৱ, যদি তুমি মোৰ ওপৰত সন্তুষ্ট হোৱা আৰু যদি মোক বৰ দিব লাগে, তেন্তে যজ্ঞত বজ্ৰেৰে আচ্ছাদিত তোমাৰ নিজ লিঙ্গ দেখুৱাই দিয়া।’
Verse 7
घृणा मे महती जाता हत्वेमान्क्षत्रियान्बहून् । दर्शनात्तव लिंगस्य येन मे नश्यते घृणा
বহু ক্ষত্ৰিয়ক বধ কৰাৰ ফলত মোৰ ভিতৰত গভীৰ অনুতাপ জাগিছে। তোমাৰ লিঙ্গৰ দৰ্শনে মোৰ সেই অনুতাপ নাশ হওক।
Verse 8
तथा मे पातकं सर्वं प्रसादात्तव शंकर
আৰু হে শংকৰ, তোমাৰ কৃপাৰে মোৰ সকলো পাপো দূৰ হওক।
Verse 9
शंकर उवाच । मम लिंगं सहस्राक्ष उत्थितं तु पुनःपुनः । वज्रेणाच्छादयत्येव भयेन महता वृतः
শংকৰে ক’লে: ‘হে সহস্ৰাক্ষ (ইন্দ্ৰ), মোৰ লিঙ্গ পুনঃপুনঃ উঠি আহে; কিন্তু তুমি মহাভয়ে আৱৃত হৈ বজ্ৰেৰে তাক ঢাকি ৰাখা।’
Verse 10
न तेऽहं दर्शनं यास्ये लिंगरूपी कदाचन
মই কেতিয়াও লিঙ্গ-ৰূপে তোমাৰ দৰ্শনত নাহোঁ।
Verse 11
यन्मां वदसि घृणया वृतोऽहं पातकेन तु । तत्तेऽहं नाशयिष्यामि स्पर्शनात्तु द्विजोत्तम
তুমি ঘৃণাৰে কোৱা যে মই অপবিত্ৰতা আৰু পাপেৰে আৱৃত; হে দ্বিজোত্তম, মোৰ স্পৰ্শমাত্ৰেই তোমাৰ সেই পাপ মই নাশ কৰিম।
Verse 12
अस्मिञ्जलाश्रये पुण्ये जलमध्ये महामते । उत्थास्यति महालिंगं तस्य त्वं दर्शनं कुरु
এই পুণ্য জলাশ্ৰয়ত, হে মহামতে, জলেৰ মাজৰ পৰা এক মহালিঙ্গ উঠিব; তুমি ভক্তিভাৱে তাৰ দৰ্শন কৰা।
Verse 13
गमिष्यति घृणा सर्वा निष्पापस्त्वं भविष्यसि । उक्त्वैवमुदतिष्ठच्च जलमध्याद्वरानने
তোমাৰ সকলো ঘৃণা দূৰ হ’ব, আৰু তুমি নিষ্পাপ হ’বা। এইদৰে কৈ, সুশ্ৰী-মুখী জনী জলেৰ মাজৰ পৰা উঠিল।
Verse 14
जलप्रभासनामास्य ततो जातं धरातले । तस्यालं स्पर्शनाद्देवि शिवलोकं व्रजेन्नरः
তাৰ পৰা পৃথিৱীৰ তলত ‘জলপ্ৰভাস’ নামৰ তীৰ্থ উদ্ভৱ হ’ল। হে দেবী, কেৱল তাৰ স্পৰ্শমাত্ৰে মানুহে শিৱলোকলৈ যায়।
Verse 15
एकं भोजयते योऽत्र ब्राह्मणं शंसितव्रतम् । भोजितोऽहं भवेत्तेन सपत्नीको न संशयः
যি ইয়াত প্ৰশংসিত ব্ৰতত নিষ্ঠ ব্ৰাহ্মণক—এজনকো—ভোজন কৰায়, সেই পুণ্যকর্মে মইও মোৰ সহধৰ্মিণীসহ ভোজিত হওঁ; ইয়াত কোনো সন্দেহ নাই।
Verse 16
एषा जलप्रभासस्य संभूतिस्ते मयोदिता । श्रुता पापोपशमनी सर्वकामफलप्रदा
এইয়াই জলপ্ৰভাসৰ উৎপত্তি, যি মই তোমাক কৈছোঁ। ইয়াক শুনিলে পাপ শান্ত হয় আৰু সকলো কাম্য উদ্দেশ্যৰ ফল প্ৰদান কৰে।
Verse 196
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीति साहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये जलप्रभासमाहात्म्यवर्णनंनाम षण्णवत्युत्तरशततमोऽध्यायः
এইদৰে পবিত্ৰ শ্ৰী স্কন্দ মহাপুৰাণত, একাশি হাজাৰ শ্লোকৰ সংহিতাত, সপ্তম প্ৰভাসখণ্ডত, প্ৰথম বিভাগ প্ৰভাসক্ষেত্ৰমাহাত্ম্যৰ ভিতৰত, “জলপ্ৰভাসৰ মহিমা-বৰ্ণনা” নামক অধ্যায়—অধ্যায় ১৯৬—সমাপ্ত হয়।