Adhyaya 18

Verse 1

सूत उवाच । इति प्रोक्ता तदा देवी शंकरेण यशस्विनी । पुनः पप्रच्छ विप्रेंद्राः क्षेत्रमाहात्म्यविस्तरम्

সূতে ক’লে: শংকৰে এইদৰে কোৱাৰ পাছত, যশস্বিনী দেবীয়ে পুনৰ সুধিলে—হে বিপ্ৰশ্ৰেষ্ঠসকল—প্ৰভাস-ক্ষেত্ৰৰ মাহাত্ম্যৰ বিস্তৃত বৰ্ণনা।

Verse 2

देव्युवाच । अद्य मे सफलं जन्म सफलं च तपः प्रभो । देवत्वमद्य मे जातं त्वत्प्रसादेन शंकर

দেবীয়ে ক’লে: আজি মোৰ জন্ম সফল হ’ল, আৰু মোৰ তপস্যাও ফলৱন্ত হ’ল, হে প্ৰভু। আজি তোমাৰ প্ৰসাদে, হে শংকৰ, মই দেৱত্বৰ পূৰ্ণতা লাভ কৰিলোঁ।

Verse 3

अद्याहं कृतकल्याणी ज्ञानदृष्टिः कृतात्वया । अद्य मे भूषितौ कर्णौ क्षेत्र माहात्म्यभूषणौ

আজি মই কৃতকল্যাণী হ’লোঁ; তোমাৰ দ্বাৰাই মোৰ দৃষ্টি জ্ঞানদৃষ্টি হ’ল। আজি মোৰ কৰ্ণদ্বয় শোভিত হ’ল—ক্ষেত্ৰ-মাহাত্ম্যৰ ভূষণ শুনি শোভিত।

Verse 4

अद्य मे तेजसः पिंडो जातो ज्ञानं हृदि स्थितम् । अद्य मे कुलशीलं च अद्य मे रूपलक्षणम्

আজি মোৰ ভিতৰত তেজৰ ঘন পিণ্ড উদ্ভৱ হ’ল, আৰু জ্ঞান মোৰ হৃদয়ত সুপ্ৰতিষ্ঠিত হ’ল। আজি মোৰ কুল-মৰ্যাদা আৰু শীল সম্পূৰ্ণ হ’ল; আজি মোৰ ৰূপ আৰু শুভ লক্ষণো পৰিপূৰ্ণ হ’ল।

Verse 5

अद्य मे भ्रांतिरुच्छिन्ना तीर्थभ्रमणसंभवा । प्रभासे निश्चलं जातं मनो मे मानिनां वर

আজি মোৰ ভ্ৰম—এটা তীৰ্থৰ পৰা আন তীৰ্থলৈ ঘূৰি ফুৰাৰ পৰা জন্মা—ছিন্ন হ’ল। প্ৰভাসত মোৰ মন স্থিৰ আৰু অচল হ’ল, হে মান্যজনসকলৰ শ্ৰেষ্ঠ।

Verse 6

आराधितो मया पूर्वं तुष्टो मेऽद्य सुरेश्वरः । वह्निना वेष्टिता साहमेकपादेन संस्थिता

পূৰ্বে মই ভক্তিভাৱে আৰাধনা কৰিছিলোঁ, আৰু আজি দেৱসকলৰ ঈশ্বৰ মোৰ ওপৰত সন্তুষ্ট হ’ল। অগ্নিৰে বেষ্টিত হৈ, মই এক পায়ে স্থিৰ হৈ তপস্যাত অৱস্থিত আছিলোঁ।

Verse 7

तत्तपः सफलं त्वद्य जातं मे भक्तवत्सल । प्रभासक्षेत्रमाहात्म्यमद्य मे प्रकटीकृतम्

সেই তপস্যা আজি ফলৱতী হ’ল, হে ভক্তৱৎসল। আজি প্ৰভাসক্ষেত্ৰৰ মাহাত্ম্য মোৰ আগত প্ৰকাশিত হ’ল।

Verse 8

पुनः पृच्छामि देवेश याथातथ्यं वद प्रभो

মই পুনৰ সুধিছোঁ, হে দেৱেশ; হে প্ৰভু, যাথাতথ্য সত্য কওক।

Verse 9

अद्यापि संशयो नाथ तीर्थमाहात्म्यसंभवः । अन्यत्कौतूहलं देव कथयस्व महेश्वर

হে নাথ, তীৰ্থ-মাহাত্ম্যৰ উপদেশৰ পৰা উদ্ভৱ হোৱা এক সন্দেহ এতিয়াও মোৰ ভিতৰত আছে। আৰু হে দেৱ, আন এটা কৌতূহলো আছে—কৃপা কৰি কওক, হে মহেশ্বৰ।

Verse 10

अयं यो वर्त्तते देव चंद्रस्ते शिरसि स्थितः । कस्यायं कथमुत्पन्नः कस्मिन्काले वद प्रभो

হে দেৱ, আপোনাৰ শিৰত স্থিত এই চন্দ্ৰ—ই কাৰ? ই কেনেকৈ উৎপন্ন হ’ল, আৰু কোন সময়ত প্ৰকাশ পালে? কওক, হে প্ৰভু।

Verse 11

ईश्वर उवाच । अस्मिन्काले महादेवि वाराह इति विश्रुते । परार्द्धे तु द्वितीयेऽस्मिन्वर्तमाने तु वेधसः

ঈশ্বৰে ক’লে: হে মহাদেৱী, এই সময়খিনি ‘ৱাৰাহ’ নামে খ্যাত; আৰু বেধস (ব্ৰহ্মা)ৰ দ্বিতীয় অর্ধ-আয়ুৰ এই চলমান পৰ্বত—

Verse 12

द्वितीयमासस्यादौ तु प्रतिपद्या प्रकीर्तिता । वाराहेणोद्धृता तस्यां तथा चादौ धरा प्रिये । तेन वाराहकल्पेति नाम जातं धरातले

দ্বিতীয় মাহৰ আৰম্ভণিতে ‘প্ৰতিপদা’ নামে প্ৰথম তিথি প্ৰখ্যাত। সেই দিনাই, হে প্ৰিয়ে, আদিতে ৱাৰাহে ধৰণীক উদ্ধাৰ কৰি তুলিলে। সেয়ে ধৰণীত ইয়াৰ নাম ‘ৱাৰাহ কল্প’ হ’ল।

Verse 13

तस्मिन्कल्पे महादेवि गते संध्यांशके प्रिये । प्रथमस्य मनोश्चादौ देवि स्वायंभुवस्य हि

সেই কল্পত, হে মহাদেৱী, যেতিয়া সন্ধ্যাংশ পাৰ হৈ গ’ল, হে প্ৰিয়ে—দেৱী, স্বায়ম্ভুৱ নামৰ প্ৰথম মনুৰ আৰম্ভণিতে—

Verse 14

क्षीरोदे मथ्यमाने तु दैवतैर्दानवैरपि । रत्नानि जज्ञिरे तत्र चतुर्द्दशमितानि वै

যেতিয়া ক্ষীৰোদ সাগৰক দেৱতা আৰু দানৱসকলেও মথিলে, তেতিয়া তাত নিশ্চয় চৌদ্দটা ৰত্ন উদ্ভৱ হ’ল।

Verse 15

तेषां मध्ये महातेजाश्चंद्रमास्तत्त्वसंभव । सोऽयं मया धृतो देवि अद्यापि शिरसि प्रिये

সেই ৰত্নসমূহৰ মাজত মহাতেজস্বী চন্দ্ৰ আছিল, সেই আদিতত্ত্বৰ পৰা উদ্ভূত। হে দেবী, হে প্ৰিয়ে, সেই চন্দ্ৰক মই আজিও মোৰ শিৰত ধৰি আছোঁ।

Verse 16

विषे पीते महादेवि प्रभासस्थस्य मे सदा । भूषणं मुक्तये देवैर्मम चंद्रः कृतः पुरा

যেতিয়া বিষ পান কৰা হ’ল, হে মহাদেৱী, প্ৰভাসত সদায় অৱস্থিত মোৰ বাবে দেৱতাসকলে পূৰ্বে চন্দ্ৰক মোৰ অলংকাৰ কৰিলে—মুক্তিৰ লক্ষণ স্বৰূপ।

Verse 17

शशिनाभूषितो यस्मात्तेनाहं शशिभूषणः । तत्र स्थाने स्थितोऽद्यापि स्वयंभूर्लिंगमूर्त्तिमान्

যিহেতু মই চন্দ্ৰেৰে ভূষিত, সেয়েহে মই ‘শশিভূষণ’—চন্দ্ৰ-অলংকাৰধাৰী বুলি খ্যাত। আৰু সেই স্থানতেই মই আজিও অৱস্থিত, স্বয়ম্ভূ, লিঙ্গমূৰ্তিৰূপে।

Verse 18

सर्वसिद्धिप्रदाता च कल्पस्थायी सदा प्रिये । इत्येतत्कथितं देवि किमन्यत्परिपृच्छसि

মই সকলো সিদ্ধিৰ দাতা আৰু কল্পসমূহ জুৰি সদায় স্থায়ী, হে প্ৰিয়ে। এইদৰে কোৱা হ’ল, হে দেবী—আৰু কি সুধিব বিচাৰিছা?