
এই অধ্যায়ত প্ৰভাসক্ষেত্ৰত অধিষ্ঠিত এক ৰক্ষাদেৱীৰ মাহাত্ম্য বৰ্ণিত হৈছে। দ্বাপৰযুগত তেওঁ ‘শীতলা’ নামে প্ৰসিদ্ধ আছিল, আৰু কলিযুগত সেই একে দেৱীক ‘কলিদুঃখান্তকাৰিণী’—অৰ্থাৎ কলিৰ দুঃখৰ অন্ত কৰোঁতা—বুলি পুনৰ পৰিচিত কৰা হৈছে। ঈশ্বৰে তেওঁৰ সান্নিধ্য বৰ্ণনা কৰি, শিশুৰ ৰোগ, বিশেষকৈ বিস্ফোট/ফোঁহা-ফোঁহি ধৰণৰ উদ্ভেদক ব্যাধি আৰু তৎসংলগ্ন উপদ্ৰৱ শান্ত কৰিবলৈ ভক্তিসাধনাৰ ক্ৰম উপদেশ দিয়ে। প্ৰথমে দেৱীৰ মন্দিৰত গৈ দৰ্শন কৰিব লাগে; তাৰ পিছত মসুৰ দাইল গুঁড়ি কৰি নিৰ্দিষ্ট পৰিমাণে শান্তিৰ নৈবেদ্য সাজি শিশুকল্যাণৰ বাবে শীতলাৰ সন্মুখত অৰ্পণ কৰিব লাগে। সহায়ক কৰ্ম হিচাপে শ্ৰাদ্ধ আৰু ব্ৰাহ্মণভোজনৰ কথাও কোৱা হৈছে। কৰ্পূৰ, ফুল, কস্তূৰী, চন্দন আদি সুগন্ধি দ্ৰব্য আৰু ঘৃত-পায়স নৈবেদ্য ৰূপে অৰ্পণ কৰি, শেষত দম্পতীয়ে অৰ্পিত বস্তু/বস্ত্ৰ পৰিধান (পৰিধাপন) কৰিব লাগে বুলি বিধান আছে। শুক্ল নবমীত পবিত্ৰ বিল্বমালা অৰ্পণ কৰিলে ‘সৰ্বসিদ্ধি’ লাভ হয়—এই ফলশ্ৰুতিৰে অধ্যায়ৰ উপসংহাৰ।
Verse 1
ईश्वर उवाच । तत्रैव संस्थितां पश्येद्देवीं दुःखांतकारिणीम् । शीतलेति पुरा ख्याता युगे द्वापरसंज्ञिते । कलौ पुनः समाख्यातां कलिदुःखान्तकारिणीम्
ঈশ্বৰে ক’লে: তাতেই দেৱীজনীক দৰ্শন কৰিব লাগে, যি দুখৰ অন্ত কৰে। দ্বাপৰ যুগত তেওঁ পূৰ্বে ‘শীতলা’ নামে খ্যাত আছিল; কিন্তু কলিযুগত পুনৰ ‘কলিৰ দুখ-অন্তকাৰিণী’ বুলি ঘোষিত।
Verse 2
शीतलं कुरुते देहं बालानां रोगवर्जितम् । पूजिता भक्तिभावेन तेन सा शीतला स्मृता
ভক্তিভাৱে পূজিত হলে তেওঁ শিশুসকলৰ দেহ শীতল কৰি ৰোগমুক্ত কৰে; সেইবাবে তেওঁ ‘শীতলা’ (শীতলতা দানকাৰিণী দেৱী) বুলি স্মৰণীয়।
Verse 3
विस्फोटानां प्रशांत्यर्थं बालानां चैव कारणात् । मानेन मापितान्कृत्वा मसूरांस्तत्र कुट्टयेत्
বিস্ফোট আদি ফুটি উঠা ৰোগ শান্ত কৰিবলৈ আৰু শিশুসকলৰ কল্যাণৰ বাবে, মাপনিৰে মসুৰ দাইল মেপি লৈ তাতেই কুটিব লাগে (অৰ্পণৰ প্ৰস্তুতিৰূপে)।
Verse 4
शीतलापुरतो दत्त्वा बालाः सन्तु निरामयाः । विस्फोटचर्चिकादीनां वातादीनां शमो भवेत्
শীতলাৰ সন্মুখত সেই অৰ্পণ দিয়া পাছত, শিশুসকল নিৰাময় হওক; আৰু বিস্ফোট, চৰ্চিকা আদি আৰু বাত আদি দোষ-বিকাৰসমূহ শান্ত হওক।
Verse 5
श्राद्धं तत्रैव कुर्वीत ब्राह्मणांस्तत्र भोजयेत्
তাতেই শ্ৰাদ্ধ কৰিব লাগে আৰু তাতেই ব্ৰাহ্মণসকলক ভোজন কৰাব লাগে।
Verse 6
कर्पूरं कुसुमं चैव मृगनाभिं सुचन्दनम् । पुष्पाणि च सुगन्धानि नैवेद्यं घृतपायसम् । निवेद्य देव्यै तत्सर्वं दंपत्योः परिधापयेत्
দেৱীক কৰ্পূৰ, কুসুম, মৃগনাভি (কস্তূৰী), সুগন্ধি চন্দন, সুগন্ধিত পুষ্প আৰু ঘৃতপায়সৰ নৈবেদ্য অৰ্ঘ্য কৰি নিবেদন কৰা; এই সকলো নিবেদন কৰি দম্পতীক সেই প্ৰসাদ-মালা আদি পৰিধান কৰাব।
Verse 7
नवम्यां शुक्लपक्षे तु मालां विल्वमयीं शुभाम् । भक्त्या निवेद्य तां देव्यै सर्वसिद्धिमवाप्नुयात्
শুক্লপক্ষৰ নবমীত বিল্বপাতৰ শুভ মালা ভক্তিৰে দেৱীক নিবেদন কৰিলে, সি সৰ্বসিদ্ধি—সম্পূৰ্ণ সফলতা লাভ কৰে।
Verse 135
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये दुःखान्तकारिणीतिलागौरीमाहात्म्यवर्णनंनाम पञ्चत्रिंदुत्तरशततमोऽध्यायः
এইদৰে পবিত্ৰ শ্ৰী স্কন্দ মহাপুৰাণৰ একাশীতিসাহস্ৰী সংহিতাৰ সপ্তম প্ৰভাসখণ্ডত, প্ৰথম বিভাগ প্ৰভাসক্ষেত্ৰমাহাত্ম্যৰ অন্তৰ্গত, “দুঃখান্তকাৰিণী তিলাগৌৰীৰ মাহাত্ম্যবৰ্ণন” নামক অধ্যায় সমাপ্ত হ’ল—অধ্যায় ১৩৫।