
এই অধ্যায়ত ঈশ্বৰে দেবীক ক’লে যে প্ৰভাসৰ ওচৰত সোমেশ/ঈশ-দিশাৰ ভাগত এক পৰম বৈষ্ণৱী শক্তি অৱস্থিত। সেই পীঠৰ অধিষ্ঠাত্রী ‘সিদ্ধলক্ষ্মী’; প্ৰভাসক বিশ্ব-ব্যৱস্থাৰ ‘প্ৰথম পীঠ’ বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে, য’ত ভৈৰৱৰ সৈতে ভূচৰ আৰু আকাশচৰ যোগিনীবিলাকে স্বচ্ছন্দে বিচৰণ কৰে। জালন্ধৰ, কামৰূপ, শ্ৰীমদ্-ৰুদ্ৰ-নৃসিংহ, ৰত্নবীৰ্য, কাশ্মীৰ আদি মহাপীঠৰ তালিকা দিয়া হয় আৰু এই পীঠজ্ঞানক মন্ত্ৰবিত্ত্বৰ সৈতে সংযুক্ত কৰা হৈছে। তাৰ পিছত সৌৰাষ্ট্ৰত ‘মহোদয়’ নামৰ এক আধাৰ/সহায়ক পীঠৰ উল্লেখ আছে, য’ত কামৰূপসদৃশ জ্ঞানধাৰা চলি থাকে বুলি কোৱা হৈছে। তাত দেবীক ‘মহালক্ষ্মী’ ৰূপে স্তৱ কৰা হৈছে—পাপশমনকাৰিণী আৰু শুভসিদ্ধিদায়িনী। শ্ৰীপঞ্চমীত সুগন্ধ আৰু পুষ্পেৰে পূজা কৰিলে অলক্ষ্মী (দুৰ্ভাগ্য)ৰ ভয় দূৰ হয়। মহালক্ষ্মীৰ সান্নিধ্যত উত্তৰাভিমুখে মন্ত্ৰসাধনা বিধান কৰা হৈছে—দীক্ষা আৰু স্নানৰ পিছত লক্ষজপ, আৰু তাৰ দশাংশ অনুসাৰে ত্ৰিমধু আৰু শ্ৰীফলেৰে হোম। ফলশ্ৰুতিত লক্ষ্মী প্ৰত্যক্ষ হৈ ইহলোক-পরলোকত ইষ্টসিদ্ধি দিয়ে; তৃতীয়া, অষ্টমী আৰু চতুৰ্দশীৰ পূজাও বিশেষ ফলদায়ক বুলি কোৱা হৈছে।
Verse 1
ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि वैष्णवीं शक्तिमुत्तमाम् । सोमेशादीशदिग्भागे नातिदूरे व्यवस्थिताम्
ঈশ্বৰ ক’লে: “তাৰ পাছত, হে মহাদেৱী, সোমেশৰ উত্তৰ-পূৰ্ব দিশত বেছি দূৰ নহয়, তাত অৱস্থিত উত্তম বৈষ্ণৱী শক্তিলৈ যোৱা উচিত।”
Verse 2
सिद्धलक्ष्मीति विख्याता ह्यत्र पीठाधिदेवता
ইয়াত এই পবিত্ৰ পীঠৰ অধিদেৱতা ‘সিদ্ধলক্ষ্মী’ নামে খ্যাত।
Verse 3
ब्रह्माण्डे प्रथमं पीठं यत्प्रभासं व्यवस्थितम् । तत्र देवि महापीठे योगिन्यो भूचराः खगाः । भैरवेण समे तास्तु क्रीडन्ते स्वेच्छया प्रिये
প্ৰভাসত স্থাপিত যি পীঠ, সেয়া সমগ্ৰ ব্ৰহ্মাণ্ডৰ ভিতৰত প্ৰথম পীঠ। তাত, হে দেবী, সেই মহাপীঠত যোগিনীগণ—ভূমিত চলা আৰু আকাশে উৰা—হে প্ৰিয়ে, ভৈৰৱৰ সৈতে একেলগে স্বেচ্ছায় ক্ৰীড়া কৰে।
Verse 4
जालंधरं महापीठं कामरूपं तथैव च । श्रीमद्रुद्रनृसिंहं च चतुर्थं पीठमुत्तमम्
জালন্ধৰ এক মহাপীঠ; তেনেদৰে কামৰূপো। আৰু শ্ৰীমদ্ ৰুদ্ৰ-নৃসিংহ চতুৰ্থ, অতি উত্তম পীঠ।
Verse 5
रत्नवीर्यं महापीठं काश्मीरं पीठमेव च । एतानि देवि पीठानि यो वेत्ति स च मन्त्रवित्
ৰত্নবীৰ্য এক মহাপীঠ, আৰু কাশ্মীৰো পীঠ। হে দেবী, যি এই পীঠসমূহ সত্যকৈ জানে, সি নিশ্চয় মন্ত্ৰবিত্।
Verse 6
सर्वेषां चैव पीठानामाधारं पीठमुत्तमम् । सौराष्ट्रे तु महादेवि नाम्ना ख्यातं महोदयम् । कामरूपधरं ज्ञानं यत्राद्यापि प्रवर्तते
সকলো পীঠৰ আধাৰস্বৰূপ যি উত্তম পীঠ—হে মহাদেৱী—সেয়া সৌৰাষ্ট্ৰত ‘মহোদয়’ নামে খ্যাত। তাত কামৰূপধৰ জ্ঞান আজিও প্ৰৱৰ্তমান।
Verse 7
तत्र पीठे स्थिता देवी महालक्ष्मीति विश्रुता । सर्वपापप्रशमनी सर्वकार्यशुभप्रदा
সেই পীঠত দেবী অধিষ্ঠিতা, ‘মহালক্ষ্মী’ নামে বিশ্ৰুতা। তেওঁ সকলো পাপ শান্ত কৰে আৰু সকলো কাৰ্যত শুভতা দান কৰে।
Verse 8
श्रीपञ्चम्यां नरो यस्तु पूजयेत्तां विधानतः । गन्धपुष्पादिभिर्भक्त्या तस्यालक्ष्मीभयं कुतः
শ্ৰীপঞ্চমীত যি নৰে বিধিমতে তেঁওক পূজা কৰে, গন্ধ-পুষ্প আদিৰে ভক্তিভাৱে—তাৰ আলক্ষ্মীৰ ভয় কেনেকৈ থাকিব?
Verse 9
उत्तरां दिशमास्थाय महाल क्ष्म्यास्तु सन्निधौ । यो जपेन्मन्त्रराज्ञीं तां सिद्धलक्ष्मीति विश्रुताम्
উত্তৰ দিশলৈ মুখ কৰি, মহালক্ষ্মীৰ সন্নিধানত যি সেই মন্ত্র-ৰাজ্ঞী—‘সিদ্ধলক্ষ্মী’ নামে খ্যাত—জপ কৰে, সি তাৰ পবিত্ৰকাৰী শক্তি লাভ কৰে।
Verse 10
लक्षजाप्यविधानेन दीक्षास्नानादिपूर्वकम् । दशांशहोमसंयुक्तं त्रिमधुश्रीफलेसुभिः
লক্ষ জপৰ বিধান অনুসাৰে, দীক্ষা-স্নান আদি পূৰ্বক কৰি, জপৰ দশমাংশ সমান হোমসহ, ত্ৰিমধু আৰু পবিত্ৰ শ্ৰী-ফল (নাৰিকল) আদি শুভ দ্ৰব্যেৰে আহুতি দিয়া হয়।
Verse 11
एवं प्रत्यक्षतां याति तस्य लक्ष्मीर्न संशयः । ददाति वांछितां सिद्धिमिह लोके परत्र च
এইদৰে সেই ভক্তৰ বাবে লক্ষ্মী প্ৰত্যক্ষ হয়—ইয়াত কোনো সন্দেহ নাই—আৰু তেওঁক ইহলোকত আৰু পৰলোকত ইচ্ছিত সিদ্ধি দান কৰে।
Verse 12
तृतीयायामथा ष्टम्यां चतुर्दश्यां विधानतः । यस्तां पूजयते भक्त्या तस्य सिद्धिः करे स्थिता
তৃতীয়া, অষ্টমী আৰু চতুৰ্দশী তিথিত বিধি অনুসাৰে যি ভক্তিভাৱে তেওঁৰ পূজা কৰে, তাৰ সিদ্ধি হাতৰ তালুতেই স্থিত থাকে।
Verse 132
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां सहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये सिद्धलक्ष्मीमाहात्म्यवर्णनंनाम द्वात्रिंशदुत्तरशततमोऽध्यायः
এইদৰে শ্ৰী স্কন্দ মহাপুৰাণৰ একাশীতিসাহস্ৰী সংহিতাৰ অন্তৰ্গত সপ্তম প্ৰভাসখণ্ডত, প্ৰথম প্ৰভাসক্ষেত্ৰ-মাহাত্ম্যৰ ভিতৰত ‘সিদ্ধলক্ষ্মী-মাহাত্ম্য বৰ্ণন’ নামক একশ বত্রিশতম অধ্যায় সমাপ্ত হ’ল।