Adhyaya 4

Verse 1

सूत उवाच । स कृत्वा स्वाश्रमं तत्र वसिष्ठो भगवान्मुनिः । तत्र शंभोर्निवासाय तपस्तेपे सुदारुणम्

সূতে ক’লে: তাত ভগৱান মুনি বশিষ্ঠে নিজৰ আশ্ৰম স্থাপন কৰিলে; আৰু শম্ভুৰ নিবাসৰ বাবে তেওঁ অতি দাৰুণ তপস্যা কৰিলে।

Verse 2

स बभूव मुनिः सम्यक्फलाहारसमन्वितः । शीर्ण पर्णाशनः पश्चाद्द्वे शते समपद्यत

সেই মুনিয়ে নিয়মিত ফলাহাৰ গ্ৰহণ কৰি জীৱন যাপন কৰিলে; পাছত শুকান পাত খাই থাকি দু’শ বছৰ তেনেদৰে অতিবাহিত কৰিলে।

Verse 3

जलाहारः पञ्चशतवर्षाणि संबभूव ह । वर्षाणां वायुभक्षोऽभूत्ततो दशशतानि च

তেওঁ পাঁচশ বছৰ কেৱল জলাহাৰেই থাকিল; তাৰ পিছত আৰু এক হাজাৰ বছৰ বায়ুভক্ষ, অৰ্থাৎ শ্বাস-মাত্ৰে জীৱন ধাৰণ কৰিলে।

Verse 4

पञ्चाग्निसाधको ग्रीष्मे हेमन्ते सलिलाशयः । वर्षास्वाकाशवासी च सहस्रं च ततोऽभवत्

গ্ৰীষ্মত তেওঁ পঞ্চাগ্নি সাধনা কৰিলে, হেমন্তত জলত অৱস্থান কৰিলে; আৰু বৰ্ষাত আকাশত উন্মুক্তভাৱে বাস কৰিলে—এদৰে আৰু এক হাজাৰ বছৰ চলিল।

Verse 5

ततस्तुष्टो महादेवस्तस्यर्षेः सुमहात्मनः । भित्त्वा तं पर्वतं सद्यस्तत्पुरो लिंगमुत्थितम् । तं दृष्ट्वा विस्मयाविष्टो मुनिः स्तोत्रमुदैरयत्

তাৰ পিছত সেই মহাত্মা ঋষিৰ তপস্যাত সন্তুষ্ট হৈ মহাদেৱে তৎক্ষণাৎ সেই পৰ্বত ভেদ কৰিলে, আৰু তেওঁৰ সন্মুখত লিঙ্গ উদ্ভৱ হ’ল। তাক দেখি বিস্ময়ে আচ্ছন্ন মুনিয়ে স্তোত্ৰ উচ্চাৰণ কৰিলে।

Verse 6

नमः शिवाय शुद्धाय सर्वगायाऽमृताय च । कपर्द्दिने नमस्तुभ्यं नमस्तस्मै त्रिमूर्त्तये

শুদ্ধ, সর্বব্যাপী আৰু অমৃত স্বৰূপ শিৱক নমস্কাৰ। হে কপৰ্দ্দিন, তোমাক নমস্কাৰ; ত্ৰিমূৰ্ত্তি স্বৰূপ সেই পৰমেশ্বৰকো নমস্কাৰ।

Verse 7

नमः स्थूलाय सूक्ष्माय व्यापकाय महात्मने । निषंगिणे नमस्तुभ्यं त्रिनेत्राय नमोनमः

স্থূলও তুমি, সূক্ষ্মও তুমি; সর্বব্যাপী মহাত্মাক নমস্কাৰ। হে নিষঙ্গী, তোমাক নমস্কাৰ; ত্ৰিনেত্ৰধাৰীলৈ পুনঃপুনঃ নমস্কাৰ।

Verse 8

नमश्चन्द्रकलाधार नमो दिग्वसनाय च । पिनाकपाणये तुभ्यमष्टमूर्ते नमोनमः

চন্দ্ৰকলাধাৰীলৈ নমস্কাৰ; দিগ্বসন (দিগম্বৰ)লৈ নমস্কাৰ। পিনাক ধনু হাতে ধৰা প্ৰভু, তোমাক নমস্কাৰ; অষ্টমূৰ্ত্তি স্বৰূপলৈ পুনঃপুনঃ নমস্কাৰ।

Verse 9

नमस्ते ज्ञानरूपाय ज्ञानगम्याय ते नमः । नमस्ते ज्ञानदेहाय सर्वज्ञानमयाय च

জ্ঞানস্বৰূপ তোমাক নমস্কাৰ; জ্ঞানদ্বাৰাই গম্য তোমাক নমস্কাৰ। জ্ঞানদেহ তোমাক নমস্কাৰ; সৰ্বজ্ঞানময় প্ৰভুলৈ নমস্কাৰ।

Verse 10

काशीपते नमस्तुभ्यं गिरिशाय नमोनमः । जगत्कारणरूपाय महादेवाय ते नमः

হে কাশীপতি, তোমাক নমস্কাৰ; হে গিৰিশ, পুনঃপুনঃ নমস্কাৰ। হে মহাদেৱ, জগতৰ কাৰণস্বৰূপ, তোমাক নমস্কাৰ।

Verse 11

गौरीकान्त नम स्तुभ्यं नमस्तुभ्यं शिवात्मने । ब्रह्मविष्णुस्वरूपाय त्रिनेत्राय नमोनमः

হে গৌৰী-কান্ত, তোমাক নমস্কাৰ; হে শিৱাত্মনে, তোমাক নমস্কাৰ। ব্ৰহ্মা-বিষ্ণুৰ স্বৰূপ, ত্ৰিনেত্ৰধাৰী প্ৰভুক পুনঃপুনঃ নমো নমঃ।

Verse 12

विश्वरूपाय शुद्धाय नमस्तुभ्यं महात्मने । नमो विश्वस्वरूपाय सर्वदेवमयाय च

হে বিশ্বৰূপ, শুদ্ধ প্ৰভু, তোমাক নমস্কাৰ; হে মহাত্মা, তোমাক নমস্কাৰ। যাৰ স্বভাৱেই বিশ্ব, আৰু যি সকলো দেৱতাৰে ময়, তোমাক নমো নমঃ।

Verse 13

सूत उवाच । एतस्मिन्नेव काले तु वागुवाचाशरीरिणी । परितुष्टोऽस्मि ते भद्रं वरं वरय सुव्रत

সূত ক’লে: সেই মুহূর্ততে এক অশৰীৰী বাণী ক’লে—“হে ভদ্ৰ, মই তোমাত সন্তুষ্ট। হে সুব্ৰত, এটা বৰ বাছি লোৱা।”

Verse 14

इत्युक्त्वा पर्वतं भित्त्वा तत्पुरो लिंगमुत्थितम्

এইদৰে ক’লে পাহাৰ ফাটি গ’ল, আৰু তাৰ সন্মুখতেই লিঙ্গ উদ্ভৱ হ’ল।

Verse 15

वसिष्ठ उवाच । लिंगेऽस्मिंस्तव सांनिध्यं सदा भवतु शंकर । मया पूर्वं प्रतिज्ञातं नगस्येह महात्मने । सत्यं कुरु वचो मे त्वं यदि तुष्टोऽसि शंकर

বসিষ্ঠ ক’লে: “হে শংকৰ, এই লিঙ্গত তোমাৰ সান্নিধ্য সদায় থাকক। মই আগতে ইয়াত এই মহৎ পৰ্বতৰ আগত প্ৰতিজ্ঞা কৰিছিলোঁ। যদি তুমি সন্তুষ্ট হও, হে শংকৰ, তেন্তে মোৰ বাক্য সত্য কৰি দিয়া।”

Verse 16

श्रीभगवानुवाच । अद्यप्रभृति लिंगेऽस्मिन्सांनिध्यं मे भविष्यति । त्वद्वाक्याद्ब्राह्मणश्रेष्ठ सर्वं सत्यं भविष्यति

শ্ৰীভগৱানে ক’লে: আজিৰ পৰা এই লিঙ্গত মোৰ সান্নিধ্য স্থিত হ’ব। হে ব্ৰাহ্মণশ্ৰেষ্ঠ, তোমাৰ বাক্যৰ বলত সকলো নিশ্চয় সত্য হ’ব।

Verse 17

स्तोत्रेणानेन यो मर्त्यो मां स्तविष्यति भक्तितः । कृष्णपक्षे चतुर्दश्यामाश्विने मुनिसत्तम

হে মুনিশ্ৰেষ্ঠ, যি কোনো মর্ত্য ভক্তিভাৱে এই স্তোত্ৰেৰে মোক স্তৱ কৰে, আশ্বিন মাহৰ কৃষ্ণপক্ষৰ চতুৰ্দশীত—সেয়া মহাপুণ্য লাভ কৰে।

Verse 18

मत्प्रियार्थं तु शक्रेण प्रेषिता मुनिसत्तम । मन्दाकिनीति विख्याता नदी त्रैलोक्यपाविनी

হে মুনিশ্ৰেষ্ঠ, মোৰ প্ৰিয় কাৰ্যৰ বাবে শক্ৰ (ইন্দ্ৰ) এ এটা নদী প্ৰেৰণ কৰিলে—যি মন্দাকিনী নামে খ্যাত, ত্ৰিলোক-পাৱনী।

Verse 19

देवस्योत्तरदिग्भागे कुंडं तिष्ठति नित्यशः । तस्यां स्नात्वा मुनिश्रेष्ठ लिंगं मे पश्यते तु यः । स याति परमं स्थानं जरामरणवर्जितम्

হে মুনিশ্ৰেষ্ঠ, দেৱালয়ৰ উত্তৰ দিশত সদায় এটা কুণ্ড অৱস্থিত। হে অগ্ৰগণ্য মুনি, যি তাত স্নান কৰি মোৰ লিঙ্গ দৰ্শন কৰে, সি জৰা-মৰণবর্জিত পৰম ধামলৈ যায়।

Verse 20

अचलं भेदयित्वा तु यस्मान्मे लिंगमुद्गतम् । अचलेश्वरनाम्नैव लोके ख्यातिं गमिष्यति

অচল পৰ্বত ভেদ কৰি যিহেতু মোৰ লিঙ্গ উদ্গত হ’ল, সেয়েহে ই লোকত ‘অচলেশ্বৰ’ নামেই খ্যাতি লাভ কৰিব।

Verse 21

अस्य लिंगस्य माहात्म्यान्न कदाचिच्चलिष्यति । सर्वथा म इदं लिंगं प्रलयान्ते न चाल्यते

এই লিঙ্গৰ মাহাত্ম্যৰ বলত ই কেতিয়াও ডলিব নোৱাৰে। সকলো প্ৰকাৰেই মোৰ এই লিঙ্গ প্ৰলয়ান্ততো অচল থাকিব।

Verse 22

सूत उवाच । एतावदुक्त्वा वचनं विरराम महेश्वरः । वसिष्ठोऽपि सुहृष्टात्मा गौतमाद्या मुनीश्वराः

সূতে ক’লে: এই কথাখিনি কৈ মহেশ্বৰ নীৰৱ হ’ল। বসিষ্ঠো হৃদয়ত আনন্দিত হ’ল, আৰু গৌতম আদি মুনীশ্বৰসকলেও প্ৰসন্ন হ’ল।

Verse 23

शक्रादयस्ततो देवास्तीर्थान्यायतनानि च । आनयामास ब्रह्मर्षिस्तपसा पर्वतोत्तमे

তেতিয়া শক্ৰ আদি দেৱতাসকলে তীৰ্থ আৰু পবিত্ৰ আয়তনসমূহ তাত আনিলে। আৰু ব্ৰহ্মৰ্ষিয়ে তপস্যাৰ বলত সিহঁতক সেই শ্ৰেষ্ঠ পৰ্বতলৈ আকৰ্ষণ কৰিলে।

Verse 24

ततस्तुष्टः सुरश्रेष्ठस्तत्र वासमथाकरोत्

তাৰ পাছত সন্তুষ্ট হৈ, দেৱশ্ৰেষ্ঠই তাতেই বাস স্থাপন কৰিলে।