Adhyaya 75
সূতে এক পুৰণি পুণ্য-ইতিহাস বৰ্ণনা কৰে—ৰুদ্ৰে ব্ৰহ্মাক এক অনুত্তম ক্ষেত্ৰ দান কৰিলে, য’ত ‘হাটকেশ্বৰ’ নামৰ লিঙ্গ প্ৰতিষ্ঠা হ’ল। তাৰ পিছত কলিযুগৰ দোষৰ পৰা ব্ৰাহ্মণসকলক ৰক্ষা কৰিবলৈ শম্ভুৱে সেই ক্ষেত্ৰ ষণ্মুখ (স্কন্দ/কাৰ্ত্তিকেয়)ৰ হাতত অৰ্পণ কৰিলে। ব্ৰহ্মাৰ অনুৰোধত আৰু পিতৃ-আজ্ঞা অনুসৰি গাংগেয় (কাৰ্ত্তিকেয়) তাতেই বাস কৰিবলৈ ল’লে। কাৰ্ত্তিক মাহত কৃত্তিকা-যোগৰ সময়ত ভগৱানৰ দৰ্শন কৰিলে বহু জন্মৰ পুণ্য লাভ হয় আৰু বিদ্বান তথা সমৃদ্ধ ব্ৰাহ্মণ ৰূপে পুনর্জন্ম ঘটে—এনে কালোৱিধি কোৱা হৈছে। তাৰ পাছত মহাসেনৰ ভব্য প্ৰাসাদ/মন্দিৰ আকাশছোঁৱা আৰু দৃষ্টিনন্দন বুলি বৰ্ণিত। এই কথা শুনি দেৱতাসকল কৌতূহলে আহি অতি পৱিত্ৰ নগৰী দৰ্শন কৰে আৰু উত্তৰ-পূৰ্ব প্ৰাঙ্গণত যজ্ঞ কৰি যথাবিধি দক্ষিণা দিয়ে। সেই যজ্ঞস্থান ‘দেৱযজন’ নামে প্ৰসিদ্ধ হয়; আৰু ঘোষণা কৰা হয় যে তাত বিধিপূৰ্বক কৰা এটা যজ্ঞৰ ফল অন্য ঠাইত কৰা এশটা যজ্ঞৰ সমান।
Shlokas
Verse 1
। सूत उवाच । पुरा कल्पे भगवता एतत्क्षेत्रमनुत्तमम् । रुद्रेण ब्रह्मणे दत्तं तुष्टेन द्विजसत्तमाः
সূতে ক’লে: হে দ্বিজশ্ৰেষ্ঠসকল, পূৰ্ব কল্পত এই অনুত্তম পবিত্ৰ ক্ষেত্ৰ প্ৰসন্ন ৰুদ্ৰে ব্ৰহ্মাক দান কৰিছিল।
Verse 2
यदा तु स्थापितं लिंगं हाटकेश्वरसंज्ञितम् । देवैः प्रीतेन रुद्रेण प्रदत्तं ब्रह्मणे पुनः
আৰু যেতিয়া হাটকেশ্বৰ নামেৰে পৰিচিত লিঙ্গ স্থাপিত হ’ল, তেতিয়া দেৱতাসকলৰ দ্বাৰা সন্তুষ্ট ৰুদ্ৰে তাক পুনৰ ব্ৰহ্মাক প্ৰদান কৰিলে।
Verse 3
एतत्क्षेत्रं तदा दत्तं शंभुना षण्मुखस्य ह । रक्षणार्थं हि विप्राणां कलिकालादिदोषतः
তেতিয়া শম্ভুৱে এই ক্ষেত্ৰ ষণ্মুখক নিশ্চয় দান কৰিলে, ক’লিযুগ আদি দোষৰ পৰা বিপ্ৰসকলক ৰক্ষা কৰাৰ নিমিত্তে।
Verse 4
ब्रह्मणा प्रार्थितेनेदं स्वयमादिममुत्तमम् । पित्रादिष्टस्तु गांगेयस्तत्र वासमथाकरोत्
ব্ৰহ্মাই প্ৰাৰ্থনা কৰোঁতে এই আদিম আৰু উত্তম ক্ষেত্ৰ স্বয়ং প্ৰকাশ পালে; তাৰ পাছত পিতৃৰ আদেশত গাংগেয়ই তাত বাস স্থাপন কৰিলে।
Verse 5
कार्तिक्यां कृत्तिकायोगे यः कुर्यात्स्वामिदर्शनम् । सप्तजन्म भवेद्विप्रो धनाढ्यो वेदपारगः
কাৰ্ত্তিক মাহত কৃত্তিকা-যোগত যি ইয়াত প্ৰভুৰ দৰ্শন কৰে, সি সাত জন্ম ধৰি ব্ৰাহ্মণ, ধনৱান আৰু বেদ-পাৰগ হয়।
Verse 6
महासेनस्य देवस्य प्रासादं सुमनोहरम् । उच्चैः स्थितं सर्वलोके पातुकाममिवांबरम्
দেৱ মহাসেনৰ সুমনোহৰ প্ৰাসাদ-মন্দিৰ উচ্চত স্থিত, যেন আকাশৰ দৰে সমগ্ৰ জগতক ৰক্ষা কৰিবলৈ ইচ্ছুক।
Verse 7
तच्छ्रुत्वा विबुधाः सर्वे कौतुकादेत्य सत्वरम् । वीक्षांचक्रुस्ततो गत्वा दृष्ट्वा मेध्यतमं पुरम्
ইয়াৰ কথা শুনি সকলো দেৱতা কৌতূহলত সত্বৰে তাত আহিল; ভিতৰলৈ গৈ তেওঁলোকে সেই অতি পবিত্ৰ তীৰ্থ-নগৰী দেখিলে আৰু পৰিদৰ্শন কৰিলে।
Verse 8
प्रासादस्योत्तरे देशे प्राच्ये देशे तथा द्विजाः । यज्ञक्रियासमारंभांश्चकुर्विप्रैर्यथोदितान्
প্ৰাসাদৰ উত্তৰ দিশে আৰু তদ্ৰূপ পূৰ্ব দিশতো, দ্বিজসকলে ব্ৰাহ্মণসকলৰ বিধান অনুসাৰে যজ্ঞ-ক্ৰিয়াৰ আয়োজন আৰম্ভ কৰিলে।
Verse 9
इष्ट्वा च विबुधाः सर्वे दत्त्वा तेभ्यश्च दक्षिणाम् । जग्मुस्त्रिविष्टपं हृष्टा लब्ध्वा तत्स्थानजं फलम्
পূজা সম্পন্ন কৰি আৰু তেওঁলোকক যথোচিত দক্ষিণা দি, সকলো দেৱতা সেই তীৰ্থস্থানৰ পৰা জন্মা ফল লাভ কৰি আনন্দে ত্ৰিৱিষ্টপ (স্বৰ্গ)লৈ গ’ল।
Verse 10
ततस्तु देवयजनंनाम तस्य बभूव ह । यदन्यत्र शतं कृत्वा क्रतूनां फलमाप्नुयात् । तदत्रैकेन लभते क्रतुना दक्षिणावता
তেতিয়াৰে পৰা সেই স্থান ‘দেৱযজন’ নামে খ্যাত হ’ল। অন্য ঠাইত শত যজ্ঞ কৰি যি ফল লাভ হয়, সেয়া ইয়াত দাক্ষিণাসহ বিধিপূৰ্বক কৰা একেটি যজ্ঞতেই লাভ হয়।