Adhyaya 19

Verse 1

स्कंद उवाच । शृण्वगस्त्य तपोराशे काश्यां लिंगानि यानि वै । सेवितानि नृणां मुक्त्यै भवेयुर्भावितात्मनाम्

স্কন্দে ক’লে: হে অগস্ত্য, তপস্যাৰ ভঁৰাল, শুনা—কাশীত যিসকল শিৱ-লিঙ্গ আছে, সেগুলি ভাৱিত আৰু সংযমিত আত্মাৰ মানুহে সেৱা কৰিলে মুক্তিৰ কাৰণ হয়।

Verse 2

कृत्तिप्रावरणं यत्र कृतं देवेन लीलया । रुद्रावास इति ख्यातं तत्स्थानं सर्वसिद्धिदम्

য’ত দেৱতাই নিজৰ দিৱ্য লীলাৰে চামৰাৰ প্ৰাৱৰণ (বস্ত্ৰ) গঢ়িলে, সেই স্থান ‘ৰুদ্ৰাৱাস’ নামে খ্যাত; সেই পবিত্ৰ ধাম সকলো সিদ্ধি দান কৰে।

Verse 3

स्थिते तत्रोमया सार्धं स्वेच्छया कृत्तिवाससि । आगत्य नंदी विज्ञप्तिं चक्रे प्रणतिपूर्वकम्

তাত কৃত্তিবাসত, স্বইচ্ছাৰে উমাৰ সৈতে অৱস্থিত থাকোঁতে, নন্দী আহি প্ৰণাম কৰি বিনীতভাৱে নিবেদন কৰিলে।

Verse 4

देवदेवेश विश्वेश प्रासादाः सुमनोहराः । सर्वरत्नमया रम्याः साष्टाषष्टिरभूदिह

হে দেবদেৱেশ, হে বিশ্বেশ্বৰ! ইয়াত অতি মনোহৰ আঠষট্টি প্ৰাসাদ উদ্ভৱ হ’ল—সৰ্ব্ব ৰত্নেৰে গঢ়া, ৰমণীয় আৰু মনোহৰ।

Verse 5

भूर्भुवःस्वस्तले यानि शुभान्यायतनानि हि । मुक्तिदान्यपि तानीह मयानीतानि सर्वतः

ভূ, ভুৱঃ আৰু স্বৰ্গলোকত যিমানেই শুভ আয়তন আছে—মুক্তিদায়কো—সেই সকলোকে মই সকলো দিশৰ পৰা ইয়ালৈ আনিছোঁ।

Verse 6

यतो यच्च समानीतं यत्र यच्च कृतास्पदम् । कथयिष्याम्यहं नाथ क्षणं तदवधार्यताम्

ক’ত ক’ত পৰা কি আনা হ’ল, আৰু ক’ত ক’ত তাক আসন কৰি স্থাপন কৰা হ’ল—হে নাথ! মই ক’ব; অনুগ্ৰহ কৰি ক্ষণেক মনোযোগ দিয়া।

Verse 7

स्थाणुर्नाम महालिंगं देवदेवस्य मोक्षदम् । कुरुक्षेत्रादिहोद्भूतं कलाशेषोस्ति तत्र वै

‘স্থাণু’ নামৰ এক মহালিঙ্গ আছে, যি দেবদেৱৰ অনুগ্ৰহে মোক্ষ দান কৰে। ই কুৰুক্ষেত্ৰৰ পৰা ইয়াত উদ্ভূত হৈছে; আৰু তাত নিশ্চয়েই এক কলা-শেষ অৱশিষ্ট আছে।

Verse 8

तदग्रे सन्निहत्याख्या महापुष्करिणी शुभा । लोलार्क पश्चिमे भागे कुरुक्षेत्रस्थली तु सा

তাৰ সন্মুখত সন্নিহত্যা নামে শুভ মহাপুষ্কৰিণী (মহাপবিত্ৰ পুখুৰী) অৱস্থিত। লোলাৰ্কৰ পশ্চিম ভাগত কাশীৰ ভিতৰত ‘কুৰুক্ষেত্ৰ-স্থলী’ নামে পবিত্ৰ ভূমি আছে।

Verse 9

तत्र स्नातं हुतं जप्तं तप्तं दत्तं शुभार्थिभिः । कुरुक्षेत्राद्भवेत्सत्यं कोटिकोटिगुणाधिकम्

তাত স্নান কৰা, হোম কৰা, জপ কৰা, তপস্যা কৰা আৰু দান দিয়া—শুভফল কামনা কৰা ভক্তসকলৰ দ্বাৰা কৰা—সঁচাকৈ কুৰুক্ষেত্ৰৰ পুণ্যতকৈ কোটিকোটি গুণ অধিক ফল দিয়ে।

Verse 10

नैमिषाद्देवदेवोत्र ब्रह्मावर्तेन संयुतः । तत्रांशमात्रं संस्थाप्य काश्यामाविरभूद्विभो

নৈমিষৰ পৰা দেৱদেৱো ইয়ালৈ আহিল, ব্ৰহ্মাৱৰ্তৰ সৈতে সংযুক্ত হৈ। তাত নিজৰ অংশমাত্ৰ স্থাপন কৰি, হে বিভো, প্ৰভু কাশীত আৱিৰ্ভূত হ’ল।

Verse 11

ढुंढिराजोत्तरेभागे सिद्धिदं साधकस्य वै । लिंगं वै देवदेवाख्यं तदग्रे कूप उत्तमः

ঢুংঢিৰাজৰ উত্তৰ ভাগত ‘দেৱদেৱ’ নামে লিঙ্গ আছে, যি সাধকক সিদ্ধি প্ৰদান কৰে; আৰু তাৰ সন্মুখত এক উৎকৃষ্ট কূপ আছে।

Verse 12

ब्रह्मावर्त इति ख्यातः पुनरावृत्तिहृन्नृणाम् । तत्कूपाद्भिः कृतस्नानो देवदेवं समर्च्य च

ই ‘ব্ৰহ্মাৱৰ্ত’ নামে খ্যাত, যি মানুহৰ পুনৰাৱৃত্তি (পুনর্জন্ম) হৰণ কৰে। সেই কূপৰ জলে স্নান কৰি আৰু দেৱদেৱক বিধিমতে অৰ্চনা কৰি…

Verse 13

तत्पुण्यं नैमिषारण्यात्कोटिकोटिगुणं स्मृतम् । गोकर्णायतनादत्र स्वयमाविरभून्महत्

সেই পুণ্য নৈমিষাৰণ্যৰ পুণ্যতকৈ কোটি-কোটি গুণ অধিক বুলি স্মৃতিত কোৱা হৈছে। ইয়াত গোকৰ্ণৰ আয়তনৰ পৰা মহামহিম প্ৰভু স্বয়ং প্ৰকাশিত হ’ল।

Verse 14

लिंगं महाबलं नाम सांबादित्यसमीपतः । दर्शनात्स्पर्शनाद्यस्य क्षणादेनो महाबलम्

সাঁবাদিত্যৰ ওচৰত ‘মহাবল’ নামৰ মহাশক্তিশালী লিঙ্গ আছে। তাৰ দৰ্শন বা স্পৰ্শ মাত্ৰতেই মহাবল পাপ ক্ষণতে বিনষ্ট হয়।

Verse 15

वाताहतस्तूलराशिरिव विद्राति दूरतः । कपालमोचनपुरो दृष्ट्वा लिंगं महाबलम्

যেনেকৈ বতাহে তুলাৰ ঢিপি উৰুৱাই দূৰলৈ ছিটিকাই দিয়ে, তেনেকৈ কপালমোচন পুৰত মহাবল লিঙ্গ দৰ্শন কৰিলে (পাপ) দূৰলৈ পলাই যায়।

Verse 16

महाबलमवाप्नोति निवार्णनगरं व्रजेत् । ऋणमोचनतः प्राच्यां प्रभासात्क्षेत्रसत्तमात्

মানৱে মহাবল লাভ কৰে আৰু নিবাৰ্ণ নামৰ নগৰলৈ যোৱা উচিত। (ই পুণ্য) পূৰ্বৰ ঋণমোচন আৰু ক্ষেত্ৰসমূহৰ শ্ৰেষ্ঠ প্ৰভাসতকৈও উত্তম বুলি কোৱা হৈছে।

Verse 17

शशिभूषणसंज्ञं तु लिंगमत्र प्रतिष्ठितम् । तल्लिंगसेवनान्मर्त्यः शाशिभूषणतां व्रजेत्

ইয়াত ‘শশিভূষণ’ নামে লিঙ্গ প্ৰতিষ্ঠিত আছে। সেই লিঙ্গৰ সেৱা কৰিলে মর্ত্য মানৱে শশিভূষণতা—সেই দিৱ্য মৰ্যাদা—লাভ কৰে।

Verse 18

प्रभासक्षेत्रयात्रायाः पुण्यं प्राप्नोति कोटिकृत् । उज्जयिन्या महाकालः स्वयमत्रागतो विभुः

ইয়াত তীৰ্থযাত্ৰা কৰিলে প্ৰভাসলৈ অসংখ্য যাত্ৰাৰ সমান কোটি গুণ পুণ্য লাভ হয়। উজ্জয়িনীৰ পৰা সৰ্বব্যাপী প্ৰভু মহাকাল স্বয়ং ইয়ালৈ আগমন কৰিছে।

Verse 19

यन्नामस्मरणादेव न भयं कलिकालतः । प्रणवाख्यान्महालिंगात्प्राच्यां कल्मषनाशनम्

তাঁৰ নাম কেৱল স্মৰণ কৰিলেই কলিযুগতো কোনো ভয় নাথাকে। পূব দিশত প্ৰণৱ নামে মহালিঙ্গ অৱস্থিত, যি পাপ-কল্মষ নাশ কৰে।

Verse 20

महाकालाभिधं लिंगं दर्शनान्मोक्षदं परम् । अयोगंधेश्वरं लिंगं पुष्करात्तीर्थसत्तमात्

মহাকাল নামে লিঙ্গৰ কেৱল দর্শনেই পৰম মোক্ষ দান কৰে। আৰু অযোগন্ধেশ্বৰ নামে লিঙ্গ পুষ্কৰ—সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ তীৰ্থ—ৰ পৰা ইয়ালৈ আহিছে।

Verse 21

आविरासीदिह महत्पुष्करेण सहैव तु । मत्स्योदर्युत्तरेभागे दृष्ट्वा ऽयोगंधमीश्वरम्

ই মহৎ পুষ্কৰৰ সৈতে একেলগে ইয়াত প্ৰকাশিত হৈছিল। মত্স্যোদৰীৰ উত্তৰ ভাগত প্ৰভু অযোগন্ধক দর্শন কৰিলে ভক্ত ধন্য হয়।

Verse 22

स्नात्वाऽयोगंधकुंडे तु भवात्तारयते पितॄन् । महानादेश्वरं लिंगमट्टहासादिहागतम्

অযোগন্ধ কুণ্ডত স্নান কৰিলে মানুহে সংসাৰ-বন্ধনৰ পৰা পিতৃলোককো তাৰে। আৰু মহানাদেশ্বৰ নামে লিঙ্গ অট্টহাসৰ পৰা ইয়ালৈ আহিছে।

Verse 23

त्रिलोचनादुदीच्यां तु तद्दृष्टमुक्तये मतम् । महोत्कटेश्वरं लिंगं मरुत्कोटादिहागतम् । कामेश्वरोत्तरे भागे दृष्टं विमलसिद्धिदम्

ত্ৰিলোচনৰ উত্তৰ দিশত ইয়াৰ দৰ্শন মুক্তিদায়ক বুলি মত আছে। মহোৎকটেশ্বৰ লিঙ্গ মৰুৎকোটৰ পৰা ইয়ালৈ আহিছে। কামেশ্বৰৰ উত্তৰ ভাগত ইয়াৰ দৰ্শনে নিৰ্মল সিদ্ধি প্ৰদান কৰে।

Verse 24

विश्वस्थानादिहायातं लिंगं वै विमलेश्वरम् । स्वर्लीनात्पश्चिमे भागे दृष्टं विमलसिद्धिदम्

বিশ্বস্থানৰ পৰা ইয়ালৈ আহা লিঙ্গটো নিশ্চয়েই বিমলেশ্বৰ। স্বর্লীনাৰ পশ্চিম ভাগত ইয়াৰ দৰ্শনে নিৰ্মল সিদ্ধি প্ৰদান কৰে।

Verse 25

महाव्रतं महालिंगं महेंद्रादिह संस्थितम् । स्कंदेश्वर समीपे तु महाव्रतफलप्रदम्

ইয়াত মহেন্দ্ৰৰ পৰা অনা ‘মহাব্ৰত’ নামৰ মহালিঙ্গ স্থাপিত আছে। স্কন্দেশ্বৰৰ ওচৰত ই মহাব্ৰতৰ ফল প্ৰদান কৰে।

Verse 26

वृंदारकर्षिवृंदानां स्तुवतां प्रथमे युगे । उत्पन्नं यन्महालिंगं भूमिं भित्त्वा सुदुर्भिदाम्

প্ৰথম যুগত, যেতিয়া ঋষিসমূহ আৰু বৃন্দাৰকগণে স্তৱ কৰিছিলে, তেতিয়া সেই মহালিঙ্গ উৎপন্ন হ’ল, যিয়ে অতি দুৰ্ভেদ্য ভূমি ভেদি উত্থিত হৈছিল।

Verse 27

महादेवेति तैरुक्तं यन्मनोरथपूरणात । वाराणस्यां महादेवस्तदारभ्याभवच्च यत्

তেওঁলোকৰ মনোৰথ পূৰ্ণ হোৱাত তেওঁলোকে ইয়াক ‘মহাদেৱ’ বুলি ক’লে। আৰু সেই সময়ৰ পৰা বাৰাণসীত ই ‘মহাদেৱ’ ৰূপে প্ৰতিষ্ঠিত হ’ল।

Verse 28

मुक्तिक्षेत्रं कृतं येन महालिंगेन काशिका । अविमुक्ते महादेवं यो द्रक्ष्यत्यत्रमानवः

যি মহালিঙ্গৰ দ্বাৰা কাশিকা ‘মুক্তিক্ষেত্ৰ’ ৰূপে প্ৰতিষ্ঠিত হ’ল, সেই অৱিমুক্তত যি মানুহে ইয়াত মহাদেৱক দৰ্শন কৰিব…

Verse 29

शंभुलोके गमस्तस्य यत्रतत्र मृतस्य हि । अविमुक्ते प्रयत्नेन तत्संसेव्यं मुमुक्षुभिः

যি ক’তো মৰে—য’তেই সেই মৃত্যু হওক—তাৰ গতি শম্ভুৰ লোকলৈ। সেয়ে মুমুক্ষুসকলে প্ৰচেষ্টাৰে অৱিমুক্তক আশ্ৰয় কৰি সেৱা কৰা উচিত।

Verse 30

कल्पांतरेपि न त्यक्तं कदाप्यानंदकाननम् । येन लिंगस्वरूपेण महादेवेन सर्वथा

কল্পান্ততোও আনন্দকানন কেতিয়াও ত্যাগ কৰা নহয়; কিয়নো মহাদেৱ সকলোভাবে লিঙ্গ-স্বৰূপে তাত সদায় অধিষ্ঠিত।

Verse 31

तत्प्रसादोयमतुलः सर्वरत्नमयः शुभः । हिरण्यगर्भतीर्थाच्च प्रतीच्यां क्षेत्ररक्षकम्

তাঁৰ এই অতুল প্ৰসাদ শুভ, সৰ্বৰত্নময়; আৰু হিৰণ্যগৰ্ভ-তীৰ্থৰ পৰা পশ্চিম দিশে ক্ষেত্ৰৰ ৰক্ষক (অধিষ্ঠিত)।

Verse 32

वाराणस्यामधिष्ठात्री देवता साभिलाषदा । महादेवेति संज्ञा वै सर्वलिंगस्वरूपिणी

ৱাৰাণসীৰ অধিষ্ঠাত্ৰী দেৱী, যি ইচ্ছিত ফল দান কৰে, সঁচাকৈ ‘মহাদেৱা’ নামে পৰিচিত; তেঁৱেই সকলো লিঙ্গৰ স্বৰূপ ধাৰণ কৰে।

Verse 33

वाराणस्यां महादेवो दृष्टो यैर्लिंगरूपधृक् । तेन त्रैलोक्यलिंगानि दृष्टानीह न संशयः

যিয়ে বাৰাণসীত লিঙ্গৰূপধাৰী মহাদেৱক দৰ্শন কৰিছে, সিয়েই ত্ৰিলোকৰ লিঙ্গসমূহো দৰ্শন কৰিলে; ইয়াত কোনো সন্দেহ নাই।

Verse 34

वाराणस्यां महादेवं समभ्यर्च्य सकृन्नरः । आभूतसंप्लवं यावच्छिवलोके वसेन्मुदा

যি নৰে বাৰাণসীত মহাদেৱক একবাৰো ভক্তিভাৱে পূজা কৰে, সি জীৱসমূহৰ মহাসংহাৰলৈকে আনন্দেৰে শিৱলোকে বাস কৰে।

Verse 35

पवित्रपर्वणि सदा श्रावणे मासि यत्नतः । लिंगे पवित्रमारोप्य महादेवे न गर्भभाक्

পৱিত্ৰপৰ্বণিৰ পবিত্ৰ দিনত, বিশেষকৈ শ্ৰাৱণ মাহত, যত্নেৰে লিঙ্গত ‘পৱিত্ৰ’ সূতা/মালা আৰোপ কৰিব লাগে; মহাদেৱৰ বাবে এই কৰ্ম কৰিলে পুনৰ গৰ্ভধাৰণ নহয় (পুনর্জন্মৰ পৰা মুক্তি)।

Verse 36

पितामहेश्वरं लिंगं गयातीर्थादिहागतम् । फल्ग्रुप्रभृतिभिस्तीर्थैः सार्धकोट्यष्टसंमितैः

পিতামহেশ্বৰ নামে খ্যাত এই লিঙ্গ গয়া-তীৰ্থৰ পৰা ইয়ালৈ আহিছে, আৰু ফল্গু আদি তীৰ্থসমূহসহ—সাঢ়ে আঠ কোটি সংখ্যাত—সঙ্গ লৈ আহিছে।

Verse 37

धर्मेण यत्र वै तप्तं युगानामयुतं शतम् । साक्षीकृत्य महालिंगं श्रीमद्धर्मेश्वराभिधम्

য’ত ধৰ্মই সঁচাকৈ অযুত-শত যুগ ধৰি তপস্যা কৰিছিল, আৰু সাক্ষী কৰি ৰাখিছিল সেই মহালিঙ্গক, যি ‘শ্ৰীমদ্ ধৰ্মেশ্বৰ’ নামে খ্যাত।

Verse 38

पितामहेश्वरं लिंगं तत्राभ्यर्च्य नरो मुदा । त्रिःसप्तकुलसंयुक्तो मुच्यते नात्र संशयः

তাত পিতামহেশ্বৰ নামে লিঙ্গক আনন্দেৰে পূজা কৰিলে, মানুহে ত্ৰিঃসপ্ত—অৰ্থাৎ একুশ পুৰুষসহ মুক্তি লাভ কৰে; ইয়াত কোনো সন্দেহ নাই।

Verse 39

प्रयागात्तीर्थराजाच्च शूलटंको महेश्वरः । तीर्थराजेन सहितः स्थित आगत्य वै स्वयम्

প্ৰয়াগৰ পৰা, তীৰ্থৰাজৰ পৰা, মহেশ্বৰ শূলটংক ৰূপে স্বয়ং আহি, সেই তীৰ্থৰাজসহ ইয়াত আহি স্থিতি গ্ৰহণ কৰিলে।

Verse 40

निर्वाणमंडपाद्रम्यादवाच्यामतिनिर्मलः । प्रासादो मेरुणा यस्य स्पर्धते कांचनोज्वलः

ৰমণীয় নিৰ্বাণ-মণ্ডপৰ কাৰণে তাত এক অবৰ্ণনীয় অতি নিৰ্মল প্ৰাসাদ আছে—সুৱৰ্ণোজ্জ্বল—যাৰ শোভা মেরু পৰ্বতৰ সৈতে স্পৰ্ধা কৰে।

Verse 41

देवेनैव वरो दत्तो यत्र पूर्वं युगांतरे । पूज्यो महेश्वरः काश्यां प्रथमं कलुषापहः

সেই স্থানত পূৰ্বৰ এক যুগান্তৰত দেৱতাই স্বয়ং বৰ দিছিল—যে কাশীত প্ৰথমে মহেশ্বৰ পূজিত হ’ব; তেওঁ কলুষ আৰু পাপ নাশ কৰে।

Verse 42

यः प्रयाग इह स्नातो नमस्यति महेश्वरम् । समभ्यर्च्य विधानेन महासंभारविस्तरैः

যি কোনোবাই প্ৰয়াগত স্নান কৰি ইয়ালৈ আহি মহেশ্বৰক নমস্কাৰ কৰে, আৰু বিধি অনুসাৰে বহু উপচাৰ-সামগ্ৰীৰে পূজা-অৰ্চনা কৰে—

Verse 43

प्रयागस्नानजात्पुण्याच्छूलटंक विलोकनात् । स प्राप्नुयान्न संदेहः पुण्यं कोटिगुणोत्तरम्

প্ৰয়াগত স্নানৰ পৰা জন্মা পুণ্য আৰু শূলটংকৰ দৰ্শনে মানুহে নিশ্চয়েই—সন্দেহ নোহোৱাকৈ—কোটিগুণে বৃদ্ধি পোৱা পুণ্য লাভ কৰে।

Verse 44

शंकुकर्णान्महाक्षेत्रान्महातेज इतीरितम् । लिंगमाविरभूदत्र महातेजोविवृद्धिदम्

শংকুকৰ্ণ নামৰ মহাক্ষেত্ৰৰ পৰা ইয়াত এটা লিঙ্গ প্ৰকাশ পালে; তাক ‘মহাতেজ’ বুলি কোৱা হয়—যি মহান আধ্যাত্মিক তেজ বৃদ্ধি কৰে।

Verse 45

महातेजोनिधिस्तस्य प्रासादोतीवनिर्मलः । ज्वालाजटिलिताकाशो माणिक्यैरेव निर्मितः

সেই মহাতেজৰ মন্দিৰ মহাতেজৰ ভঁৰালস্বৰূপ—অতি নিৰ্মল—মণিক্যৰে যেন গঢ়া; তাৰ দীপ্তিত ওপৰৰ আকাশ যেন জ্বালাৰে জটিল হৈ দেখা যায়।

Verse 46

तल्लिंगदर्शनात्स्पर्शात्स्तवनाच्च समर्चनात् । प्राप्यते तत्परं धाम यत्र गत्वा न शोचते

সেই লিঙ্গৰ দৰ্শন, স্পৰ্শ, স্তৱন আৰু উত্তমভাৱে পূজা কৰিলে সেই পৰম ধাম লাভ হয়; তাত গৈ মানুহে আর শোক নকৰে।

Verse 47

विनायकेश्वरात्पूर्वं महातेजः समर्चनात् । तेजोमयेन यानेन याति माहेश्वरं पदम्

বিনায়কেশ্বৰলৈ যোৱাৰ আগতে মহাতেজৰ বিধিপূৰ্বক পূজা কৰিলে, তেজোময় বাহনেৰে মানুহে মাহেশ্বৰ পদ লাভ কৰে।

Verse 48

रुद्रकोटिसमाख्यातात्तीर्थात्परमपावनात् । महायोगीश्वरं लिंगमाविश्चक्रे स्वयं परम्

অতি পবিত্ৰ ‘ৰুদ্ৰ-কোটি’ নামে খ্যাত তীৰ্থৰ পৰা পৰম প্ৰভুৱে স্বয়ং ‘মহাযোগীশ্বৰ’ নামৰ লিঙ্গ প্ৰকাশ কৰিলে।

Verse 49

पार्वतीश्वर लिंगस्य समीपे सर्वसिद्धिकृत् । तल्लिंगदर्शनात्पुंसां कोटिलिंग फलं भवेत्

সৰ্বসিদ্ধি দানকাৰী পাৰ্বতীশ্বৰ লিঙ্গৰ সন্নিধানত, সেই লিঙ্গৰ দৰ্শন মাত্ৰে মানুহে কোটি লিঙ্গ পূজাৰ সমান পুণ্যফল লাভ কৰে।

Verse 50

तत्प्रासादस्य परितो रुद्राणां कोटिसंमिताः । प्रासादारम्यसंस्थाना निर्मिता रुद्रमूर्तिभिः

সেই প্ৰাসাদৰ চাৰিওফালে ৰুদ্ৰৰ নিজ নিজ মূৰ্তিসমূহে মনোৰম মন্দিৰ-প্ৰাঙ্গণ স্থাপন কৰিলে, সংখ্যা আছিল কোটি সমান।

Verse 51

काश्यां रुद्रस्थली सा तु पठ्यते वेदवादिभिः । रुद्रस्थल्यां मृता ये वै कृमिकीटपतंगकाः

কাশীত সেই স্থানক বেদব্যাখ্যাতা সকলেই ‘ৰুদ্ৰস্থলী’ বুলি পাঠ কৰে। ৰুদ্ৰস্থলীত যি কৃমি, কীট আৰু পতঙ্গ মৰে…

Verse 52

पशुपक्षिमृगा मर्त्या म्लेच्छा वाप्यथ दीक्षिताः । तेषां तु रुद्रीभूतानां पुनरावृत्तिरत्र न

পশু, পক্ষী, মৃগ, মানুহ, ম্লেচ্ছ বা দীক্ষিত—যেই হওক, ইয়াত যিসকল ৰুদ্ৰ-ৰূপ (ৰুদ্ৰত একীভূত) হয়, তেওঁলোকৰ পুনৰাগমন অৰ্থাৎ পুনর্জন্ম নাই।

Verse 53

जन्मांतरसहस्रेषु यत्पापं समुपार्जितम् । रुद्रस्थलीं प्रविष्टस्य तत्सर्वं व्रजति क्षयम्

সহস্ৰ সহস্ৰ জন্মত যি পাপ সঞ্চিত হৈছে—ৰুদ্ৰস্থলীত প্ৰৱেশ কৰিলেই সেয়া সকলো ক্ষয়লৈ যায়।

Verse 54

अकामो वा सकामो वा तिर्यग्योनिगतोपि वा । रुद्रस्थल्यां त्यजन्प्राणान्परं निर्वाणमाप्नुयात्

অকাম হৌক বা সকাম—তিৰ্যক যোনিত জন্মিলেও—ৰুদ্ৰস্থলীত প্ৰাণ ত্যাগ কৰিলে সি পৰম নিৰ্বাণ লাভ কৰে।

Verse 55

स्वयमेकांबरात्क्षेत्रात्कृत्तिवासा इहागतः । कृत्तिवाससि लिंगेत्र स्वयमेव व्यवस्थितः

কৃত্তিবাসা স্বয়ং একাম্বৰ পবিত্ৰ ক্ষেত্ৰৰ পৰা ইয়ালৈ আহিল; আৰু কৃত্তিবাসৰ এই লিঙ্গত সি নিজ ইচ্ছাতেই প্ৰতিষ্ঠিত।

Verse 56

अस्मिन्स्थाने स्वभक्तानां सांबः सर्षिगणो विभुः । स्वयं चोपदिशेद्ब्रह्म श्रुतौ श्रुतिभिरीडितम्

এই স্থানত সর্বশক্তিমান সাম্ব শিৱ ঋষিগণসহ স্বভক্তসকলক নিজে ব্ৰহ্মৰ উপদেশ দিয়ে—যি তত্ত্ব শ্ৰুতি আৰু শ্ৰুতিসমূহে স্তৱিত।

Verse 57

क्षेत्रेत्र सिद्धिदे प्राप्तश्चंडीशो मरुजांगलात् । प्रचंडपापसंघातं खंडयेच्छतधेक्षणात्

এই পবিত্ৰ ক্ষেত্ৰতেই মৰুজাঙ্গলৰ পৰা চণ্ডীশ আহিল; কেৱল দৰ্শনমাত্ৰতেই প্ৰচণ্ড পাপৰ সমষ্টি শতধা ভাঙি যায়।

Verse 58

पाशपाणिगणाध्यक्ष समीपे यः प्रपश्यति । चंडीश्वरं महालिंगं स याति परमां गतिम्

যি পাশধাৰী গণাধ্যক্ষৰ ওচৰত অৱস্থিত চণ্ডীশ্বৰ মহালিঙ্গ দৰ্শন কৰে, সি পৰম গতি—মোক্ষ—লাভ কৰে।

Verse 59

कालंजरान्नीलकंठस्तिष्ठेदत्र स्वयं विभुः । गणेशाद्दंतकूटाख्यात्समीपे भवनाशनः

ইয়াত কালঞ্জৰ পৰা আহি সর্বশক্তিমান প্ৰভু নীলকণ্ঠ স্বয়ং অধিষ্ঠান কৰে; আৰু গণেশ ‘দন্তকূট’ নামে খ্যাতৰ ওচৰত ভৱনাশনো নিকটতে অৱস্থিত।

Verse 60

नीलकंठेश्वरं लिंगं काश्यां यैः परिपूजितम् । नीलकंठास्त एव स्युस्तएव शशिभूषणाः

কাশীত যিসকলে নীলকণ্ঠেশ্বৰ লিঙ্গ বিধিপূৰ্বক পূজা কৰে, তেওঁলোক নীলকণ্ঠ সদৃশ হয়; নিশ্চয়েই তেওঁলোক চন্দ্ৰভূষণ প্ৰভুৰ সমান হয়।

Verse 61

काश्मीरादिह संप्राप्तं लिंगं विजयसंज्ञितम् । सदा विजयदं पुंसां प्राच्यां शालकटंकटात्

কাশ্মীৰৰ পৰা ইয়ালৈ আহি ‘বিজয়’ নামে খ্যাত এই লিঙ্গে সদায় মানুহক জয় দান কৰে; ই পূব দিশে, ‘শালকটঙ্কট’ নামৰ চিহ্নস্থানৰ পৰা আগত অৱস্থিত।

Verse 62

रणे राजकुले द्यूते विवादे सर्वदैव हि । विजयो जायते पुंसां विजयेश समर्चनात्

ৰণত, ৰাজদৰবাৰত, জুৱাৰ খেলত, আৰু বিবাদত—সৰ্বদাই—বিজয়েশ্বৰ সঠিক অর্চনাৰ দ্বাৰা মানুহৰ জয় জন্মে।

Verse 63

ऊर्ध्वरेतास्त्रिदंडायाः संप्राप्तोत्र स्वयं विभुः । कूश्मांडकं गणाध्यक्षं पुरस्कृत्य व्यवस्थितः

ইয়াত প্ৰভু স্বয়ং ত্ৰিদণ্ডাৰ পৰা ‘ঊৰ্ধ্বৰেতা’ ৰূপে উপস্থিত হৈ, গণসমূহৰ অধিপতি কূষ্মাণ্ডকক আগত ৰাখি স্থিতি লাভ কৰিলে।

Verse 64

ऊर्ध्वां गतिमवाप्नोति वीक्षणादूर्ध्वरेतसः । ऊर्ध्वरेतसि ये भक्ता न हि तेषामधोगतिः

ঊৰ্ধ্বৰেতাৰ কেৱল দৰ্শনতেই মানুহে ঊৰ্ধ্বগতি লাভ কৰে। যিসকল ঊৰ্ধ্বৰেতাৰ ভক্ত, তেওঁলোকৰ কেতিয়াও অধোগতি নহয়।

Verse 65

मंडलेश्वरतः क्षेत्राल्लिंगं श्रीकंठसंज्ञितम् । विनायकान्मंडसंज्ञादुत्तरस्यां व्यवस्थितम्

মণ্ডলেশ্বৰ ক্ষেত্ৰৰ পবিত্ৰ পৰিসৰৰ পৰা ‘শ্ৰীকণ্ঠ’ নামে পৰিচিত লিঙ্গ আছে। ই উত্তৰ দিশে ‘মণ্ড’ নামে বিনায়কৰ ওচৰত স্থাপিত।

Verse 66

श्रीकंठस्य च ये भक्ताः श्रीकंठा एव ते नराः । नेह श्रिया वियुज्यंते न परत्र कदाचन

যিসকল শ্ৰীকণ্ঠৰ ভক্ত, সেই নৰসকল নিজেই শ্ৰীকণ্ঠসদৃশ ধন্য হয়। তেওঁলোক ন ইহলোকে শ্ৰীৰ পৰা বিচ্ছিন্ন হয়, ন পৰলোকে কেতিয়াও।

Verse 67

छागलांडान्महातीर्थात्कपर्दीश्ववरसंज्ञितः । पिशाचमोचने तीर्थे स्वयमाविरभूद्विभुः

ছাগলাণ্ড নামে মহাতীৰ্থৰ পৰা, পিশাচমোচন তীৰ্থত সর্বশক্তিমান প্ৰভু স্বয়ং প্ৰকাশিত হ’ল, আৰু ‘কপৰ্ডীশ্বৰ’ নামে পৰিচিত হ’ল।

Verse 68

कपर्दीशं समभ्यर्च्य न नरो निरयं व्रजेत् । न पिशाचत्वमाप्नोति कृत्वात्राप्यघमुत्तमम्

ইয়াত কপৰ্দীশ (শিৱ)ক বিধিপূৰ্বক পূজা কৰিলে কোনো মানুহ নৰকলৈ নাযায়। অতি ঘোৰ পাপ কৰিলেও সি পিশাচত্ব (দুৰ্ভোগী ভূত-অৱস্থা) নাপায়।

Verse 69

आम्रातकेश्वरात्क्षेत्राल्लिंगं सूक्ष्मेश संज्ञितम् । स्वयमभ्यागतं चात्र क्षेत्रे वै श्रेयसांपदे

আম্ৰাতকেশ্বৰ ক্ষেত্ৰৰ পৰা ‘সূক্ষ্মেশ’ নামে পৰিচিত লিঙ্গ স্বয়ং এই পবিত্ৰ ক্ষেত্ৰলৈ আহিল—যি সত্যই কল্যাণ-সমৃদ্ধিৰ নিবাস।

Verse 70

विकट द्विजसंज्ञस्य गणेशस्य समीपतः । दृष्ट्वा सूक्ष्मेश्वरं लिंगं गतिं सूक्ष्मामवाप्नुयात्

বিকট (দ্বিজ) নামে খ্যাত গণেশৰ ওচৰত, যিয়ে সূক্ষ্মেশ্বৰ লিঙ্গৰ দৰ্শন কৰে, সি সূক্ষ্ম আৰু উৎকৃষ্ট গতি—উন্নত আধ্যাত্মিক গন্তব্য—লাভ কৰে।

Verse 71

संप्राप्तमिह देवेशं जयंतं मधुकेश्वरात् । लंबोदराद्गणपतेः पुरस्तात्तदवस्थितम्

ইয়াত দেৱেশ্বৰ জয়ন্ত (জয়ন্তেশ্বৰ) মধুকেশ্বৰ পৰা আহিল; আৰু সি গণপতি লম্বোদৰৰ সন্মুখত অৱস্থিত।

Verse 72

जयंतेश्वरमालोक्य स्नात्वा गंगाजले शुभे । प्राप्नुयाद्वांछितां सिद्धिं सर्वत्र विजयी भवेत्

জয়ন্তেশ্বৰক দৰ্শন কৰি আৰু শুভ গঙ্গাজলত স্নান কৰি, মানুহে ইচ্ছিত সিদ্ধি লাভ কৰে আৰু সকলো ঠাইতে বিজয়ী হয়।

Verse 73

प्रादुश्चकार देवेशः श्रीशैलात्त्रिपुरांतकः । श्रीशैलशिखरं दृष्ट्वा यत्फलं समुदीरितम्

দেৱেশ ত্ৰিপুৰান্তক শ্ৰীশৈলৰ পৰা প্ৰাদুৰ্ভূত হ’ল। শ্ৰীশৈলৰ শিখৰ মাত্ৰ দৰ্শনে যি ফল ঘোষণা কৰা হৈছে—

Verse 74

त्रिपुरांतकमालोक्य तत्फलं हेलयाप्यते । विश्वेरात्पश्चिमे भागे त्रिपुरांतकमीश्वरम्

ত্ৰিপুৰান্তকক দৰ্শন কৰিলে সেই একে ফল সহজেই লাভ হয়। বিশ্বেশ্বৰাৰ পশ্চিম ভাগত ঈশ্বৰ ত্ৰিপুৰান্তক অৱস্থিত।

Verse 75

स्कंद उवाच । श्रुत्वेति नंदिनो वाक्यं देवदेवेश्वरो हरः । श्रद्धा प्रसाद्य शैलादिमिदं प्रोवाच कुंभज

স্কন্দ ক’লে: নন্দিনৰ বাক্য শুনি, দেৱদেৱেশ্বৰ হৰ শ্ৰদ্ধাৰে প্ৰসন্ন হৈ, শৈলাদি আদি বিষয়ে কুম্ভজ (অগস্ত্য)ক এই কথা ক’লে।

Verse 76

वक्रतुंड गणाध्यक्ष समीपे सोपतिष्ठते । तद्दर्शनादर्चनाच्च करस्थाः सर्वसिद्धयः

বক্রতুণ্ড, গণসকলৰ অধিপতি, ওচৰতে অৱস্থিত। তেওঁৰ দৰ্শন আৰু অৰ্চনাৰ দ্বাৰা সকলো সিদ্ধি হাততে স্থিত হয়।

Verse 77

जालेश्वरात्त्रिशूली च स्वयमीशः समागतः । कूटदंताद्गणपतेः पुरस्तात्सर्वसिद्धिदः

জালেশ্বৰাৰ পৰা ত্ৰিশূলধাৰী ঈশ্বৰ স্বয়ং ইয়ালৈ আহিল। গণপতি কূটদন্তৰ সন্মুখত তেওঁ অৱস্থিত—সৰ্বসিদ্ধিদাতা।

Verse 78

रामेश्वरान्महाक्षेत्राज्जटीदेवः समागतः । एकदंतोत्तरे भागे सोर्चितः सर्वकामदः

ৰামেশ্বৰ মহাক্ষেত্ৰৰ পৰা জটীদেৱ ইয়ালৈ সমাগত হ’ল। একদন্তৰ উত্তৰ ভাগত যাঁক পূজা কৰা হয়, তেওঁ সকলো যোগ্য কামনা পূৰ্ণ কৰে।

Verse 79

संपूज्य परया भक्त्या न नरो गर्भमाविशेत् । सौम्यस्थानादिहायातो भगवान्कुक्कुटेश्वरः

পৰম ভক্তিৰে সম্পূৰ্ণ পূজা কৰিলে মানুহে পুনৰ গৰ্ভত প্ৰৱেশ নকৰে (পুনর্জন্ম নলয়)। সৌম্যস্থানৰ পৰা ভগৱান কুক্কুটেশ্বৰ ইয়ালৈ আহিল।

Verse 80

हरेश्वरो हरिश्चंद्रात्क्षेत्रादत्र समागतः । हरिश्चंद्रेश्वरपुरः पूजितो जयदः सदा

হৰিশ্চন্দ্ৰৰ পবিত্ৰ ক্ষেত্ৰৰ পৰা হৰেশ্বৰ ইয়ালৈ সমাগত হ’ল। হৰিশ্চন্দ্ৰেশ্বৰ আগত যাঁক পূজা কৰা হয়, তেওঁ সদায় জয় দান কৰে।

Verse 81

इह शर्वः समायातः स्थानान्मध्यमकेश्वरात् । चतुर्वेदेश्वरं लिंगं पुरोधाय व्यवस्थितम्

ইয়াত শৰ্ব (শিৱ) মধ্যমকেশ্বৰ নামৰ স্থানৰ পৰা আহিল। চতুৰ্বেদেশ্বৰ নামৰ লিঙ্গক আগস্থানত ৰাখি স্থাপন কৰিলে।

Verse 82

शर्वं लिंगं समभ्यर्च्य काश्यां परमसिद्धिकृत् । न जातु जंतुपदवीं प्राप्नुयात्क्वापि मानवः

কাশীত শৰ্ব-লিঙ্গৰ পূজা কৰিলে মানুহে পৰম সিদ্ধি লাভৰ কৰ্তা হয়। তেনে মানুহে কেতিয়াও ক’তো জীৱ-যোনিৰ পথত পুনৰ নপৰে।

Verse 83

स्थलेश्वरान्महालिंगं प्रादुर्भूतं परंत्विह । यत्र यज्ञेश्वरं लिंगं सर्वलिंगफलप्रदम्

স্থলেশ্বৰাৰ পৰা ইয়াত পৰম মহালিঙ্গ প্ৰাদুৰ্ভূত হ’ল। ইয়াত যজ্ঞেশ্বৰ নামে লিঙ্গ আছে, যি সকলো লিঙ্গ-পূজাৰ ফল প্ৰদান কৰে।

Verse 84

महालिंगं समभ्यर्च्य महाश्रद्धासमन्वितः । महतीं श्रियमाप्नोति लोकेत्र च परत्र च

মহাশ্ৰদ্ধাৰে মহালিঙ্গক সমভ্যৰ্চনা কৰিলে, মানুহে ইহলোকত আৰু পৰলোকতো মহৎ শ্ৰী-সমৃদ্ধি লাভ কৰে।

Verse 85

इह लिंगं सहस्राक्षं सुवर्णाख्यात्समागतम् । यस्य संदर्शनात्पुंसां ज्ञानचक्षुः प्रजायते

ইয়াত সহস্ৰাক্ষ নামে লিঙ্গ আছে, যি সুবৰ্ণাখ্য স্থানৰ পৰা আহিছে। কেৱল দৰ্শন কৰিলেই মানুহৰ জ্ঞান-চক্ষু উদ্ভৱ হয়।

Verse 86

शैलेश्वरादवाच्यां तु सहस्राक्षेश्वरं विभुम् । दृष्ट्वा जन्मसहस्राणां शतानां पातकं त्यजेत्

অৱাচ্যা প্ৰদেশৰ শৈলেশ্বৰাৰ পৰা বিভূ সহস্ৰাক্ষেশ্বৰ প্ৰাদুৰ্ভূত হ’ল। তেওঁৰ দৰ্শনে মানুহে সহস্ৰ-সহস্ৰ জন্মৰ শত-সহস্ৰ পাপ ত্যাগ কৰে।

Verse 87

हर्षिताद्धर्षितं चात्र प्रादुरासीत्तमोहरम् । लिंगंहर्षप्रदं पुंसां दर्शनात्स्पर्शनादपि

হৰ্ষিতাৰ পৰা ইয়াত হৰ্ষিতেই প্ৰাদুৰ্ভূত হ’ল, যি তম (অজ্ঞান) দূৰ কৰে। এই লিঙ্গে মানুহক দৰ্শনে আৰু স্পৰ্শেও আনন্দ প্ৰদান কৰে।

Verse 88

मंत्रेश्वर समीपे तु प्रासादो हर्षितेशितुः । तद्विलोकनतः पुंसां नित्यं हर्ष परंपरा

মন্ত্ৰেশ্বৰাৰ ওচৰত হর্ষিতেশিতুৰ মন্দিৰ-প্ৰাসাদ অৱস্থিত। তাক দৰ্শন কৰিলেই মানুহে সদায় নৱনৱ আনন্দৰ অবিচ্ছিন্ন পৰম্পৰা লাভ কৰে।

Verse 89

इह स्वयं समायातो रुद्रो रुद्रमहालयात् । यस्य दर्शनतो यांति रुद्रलोके नराः स्फुटम्

ইয়াত ৰুদ্ৰ নিজেই ৰুদ্ৰৰ মহাধামৰ পৰা আহিছে। এই ৰূপ/স্থানত তেওঁৰ দৰ্শন মাত্ৰে মানুহে স্পষ্টকৈ ৰুদ্ৰলোক লাভ কৰে।

Verse 90

यैस्तु रुद्रेश्वरं लिंगं काश्यामत्र समर्चितम् । ते रुद्ररूपिणो मर्त्या विज्ञेया नात्र संशयः

যিসকলে কাশীত ইয়াত ৰুদ্ৰেশ্বৰ লিঙ্গক ভক্তিভাৱে সমাৰ্চনা কৰিছে, তেওঁলোকক মর্ত্য হয়েও ৰুদ্ৰ-ৰূপধাৰী বুলি জানিব লাগে—ইয়াত কোনো সন্দেহ নাই।

Verse 91

त्रिपुरेश समीपे तु दृष्ट्वा रुद्रेश्वरं विभुम् । रुद्रास्त इव विज्ञेया जीवंतोपि मृता अपि

ত্ৰিপুৰেশ্বৰ ওচৰত মহাবিভূতি ৰুদ্ৰেশ্বৰক দৰ্শন কৰি লোকসকলক ৰুদ্ৰসদৃশ বুলিয়েই জানিব লাগে—জীৱিত থাকিলেও বা মৃত্যুৰ পাছতো।

Verse 92

आगादिह महादेवो वृषेशो वृषभध्वजात् । बाणेश्वरस्य लिंगस्य समीपे वृषदः सदा

ইয়াত মহাদেৱ—বৃষেশ—বৃষভধ্বজধাৰী প্ৰভুৰ ধামৰ পৰা আহিছে। বাণেশ্বৰ লিঙ্গৰ ওচৰত তেওঁ সদায় অৱস্থান কৰে আৰু বৃষৰ বৰ—অটল বল আৰু আশ্ৰয়—নিত্য দান কৰে।

Verse 93

इहागतं तु केदारादीशानेश्वर संज्ञितम् । तद्द्रष्टव्यं प्रतीच्यां च लिंगं प्रह्लादकेशवात्

কেদাৰৰ পৰা ইয়ালৈ আহি উপস্থিত হোৱা এই লিঙ্গ ‘ঈশানেশ্বৰ’ নামে প্ৰখ্যাত। প্ৰহ্লাদ-কেশৱৰ সন্নিধানত, পশ্চিম দিশত, ইয়াৰ দৰ্শন কৰিব লাগে।

Verse 94

ईशानेशं समभ्यर्च्य स्नात्वोत्तरवहांभसि । वसेदीशाननगरे ईशानसदृशप्रभः

ঈশানেশক বিধিপূৰ্বক পূজা কৰি আৰু উত্তৰৱহাৰ জলে স্নান কৰি, মানুহে ঈশান-নগৰত বাস কৰিব লাগে—যি ঈশানৰ দৰে প্ৰভাৰে দীপ্ত।

Verse 95

भैरवाद्भैरवी मूर्तिरत्रायाता मनोहरा । संहारभैरवो नाम द्रष्टव्यः स प्रयत्नतः

ভৈৰৱৰ পৰা ইয়াত মনোহৰ ভৈৰৱী মূৰ্তি প্ৰকাশ পাইছে। তেওঁ ‘সংহাৰভৈৰৱ’ নামে খ্যাত; যত্নসহকাৰে তেওঁক বিচাৰি দৰ্শন কৰিব লাগে।

Verse 96

पूजनात्सर्वसिद्ध्यै स प्राच्यां खर्वविनायकात् । संहारभैरवः काश्यां संहरेदघसंततिम्

তেওঁক পূজা কৰিলে সকলো সিদ্ধি লাভ হয়। পূব দিশত খৰ্ৱ-ৱিনায়কৰ সন্নিধানত, কাশীৰ সংহাৰভৈৰৱ পাপৰ অবিৰত শৃংখল ধ্বংস কৰে।

Verse 97

उग्रः कनखलात्तीर्थादाविरासेह सिद्धिदः । तद्विलोकनतो नृणामुग्रं पापं प्रणश्यति

কনখল তীৰ্থৰ পৰা সিদ্ধিদাতা উগ্ৰ ইয়াত আবিৰ্ভূত হৈছে। কেৱল তেওঁৰ দৰ্শনতেই মানুহৰ ভয়ংকৰ পাপ নাশ হয়।

Verse 98

उग्रं लिंगं सदा सेव्यं प्राच्यामर्कविनायकात् । अत्युग्रा अपि नश्येयुरुपसर्गास्तदर्चनात्

অৰ্কবিনায়কৰ পূব দিশত উগ্ৰ লিঙ্গ সদায় সেৱা-পূজা কৰিব লাগে। তাৰ অৰ্চনাৰ ফলত অতি ভয়ংকৰ উপসৰ্গ আৰু বিপদ-আপদো বিনাশ হয়।

Verse 99

वस्त्रापथान्महाक्षेत्राद्भवो नाम स्वयं विभुः । भीमचंडी समीपे तु प्रादुरासीदिह प्रभो

এই মহাক্ষেত্ৰৰ বস্ত্ৰাপথৰ পৰা স্বয়ংপ্ৰকাশ, সর্বশক্তিমান প্ৰভু ‘ভৱ’ নামেৰে ভীমচণ্ডীৰ ওচৰত ইয়াত প্ৰাদুৰ্ভূত হ’ল।

Verse 100

भवेश्वरं समभ्यर्च्य भवेनाविर्भवेन्नरः । प्रभुर्भवति सर्वेषां राज्ञामाज्ञाकृतामिह

ভৱেশ্বৰক বিধিপূৰ্বক অৰ্চনা কৰিলে মানুহে ভৱৰ সমান প্ৰভাৱ লাভ কৰে—তেজস্বী আৰু শক্তিত প্ৰকাশিত হয়। ইয়াত সি সকলো ৰজাৰ মাজত প্ৰভু হয়, যাৰ আজ্ঞা পালন কৰা হয়।

Verse 110

नैपालाच्च महाक्षेत्रादायात्पशुपतिस्त्विह । यत्र पाशुपतो योग उपदिष्टः पिनाकिना

নেপালৰ মহাক্ষেত্ৰৰ পৰা পশুপতি ইয়ালৈ আহিল; এই ঠাইতেই পিনাকধাৰী শিৱে পাশুপত যোগ উপদেশ দিছিল।

Verse 120

नकुलीशात्पुरोभागे दृष्टा भीमेश्वरं प्रभुम् । महाभीमानि पापानि प्रणश्यंति हि तत्क्षणात्

নকুলীশৰ সন্মুখত প্ৰভু ভীমেশ্বৰক দৰ্শন কৰিলেই মহাভয়ংকৰ পাপসমূহো সেই ক্ষণতে বিনাশ হয়।

Verse 130

हेमकूटाद्विरूपाक्षं लिंगमत्राविरास ह । महेश्वरादवाच्यां च दृष्टं संसारतारकम्

হেমকূটৰ পৰা ইয়াত বিৰূপাক্ষ লিঙ্গ প্ৰকাশিত হ’ল। মহেশ্বৰাৰ দক্ষিণফালে ই সংসাৰ-সাগৰ পাৰ কৰোৱা তাৰক ৰূপে দৰ্শিত হয়।

Verse 140

मत्स्योदर्यां हि ये स्नाता यत्रकुत्रापि मानवाः । कृतपिंडप्रदानास्ते न मातुरुदरेशयाः

নিশ্চয়, যিসকল মানুহে য’তেই হওক মৎস্যোদৰীত স্নান কৰি পিণ্ড-প্ৰদান কৰে, তেওঁলোকে পুনৰ মাতৃৰ গৰ্ভত শয়ন নকৰে।

Verse 150

शेषवासुकिमुख्यैश्च तत्प्रासादो महानिह । मणिमाणिक्यरत्नौघैर्निरमायि प्रयत्नतः

ইয়াত সেই মহান প্ৰাসাদ-মন্দিৰ শেষ, বাসুকি আৰু অন্য মুখ্য নাগসকলে মহা প্ৰয়াসে নিৰ্মাণ কৰিলে; মণি-মাণিক্য আৰু ৰত্নৰ স্ৰোতেৰে সুশোভিত কৰিলে।

Verse 160

नैर्कत्यां दिशि तल्लिंगं निरृतेश्वरसंज्ञकम् । पौलस्त्यराघवात्पश्चात्पूजितं सर्वदुष्टहृत्

দক্ষিণ-পশ্চিম দিশাত সেই লিঙ্গ নিৰৃতেশ্বৰ নামে খ্যাত। পিছত পুলস্ত্য-বংশীয় ৰাঘৱে ইয়াক পূজা কৰিলে; ই সকলো দুষ্টতা আৰু অশুভ প্ৰভাৱ হৰণ কৰে।

Verse 170

एतान्यायतनानीश आनिनाय महांति च । शेषयित्वांशमात्रं च तस्मिन्क्षेत्रे निजे निजे

ঈশ্বৰে এই মহান আয়তনসমূহ ইয়ালৈ আনিলে; তথাপি প্ৰতিটোৰ এক অংশ নিজ নিজ মূল পৱিত্ৰ ক্ষেত্ৰতে ৰাখিলে—প্ৰতিটো নিজ নিজ স্থানত স্থাপিত থাকিল।

Verse 180

शिलादतनयोप्यैशीं मूर्द्धन्याज्ञां विधाय च । आहूय सर्वतो दुर्गाः प्रतिदुर्गं न्यवेशयत्

শিলাদৰ পুত্ৰেও এই শিৰোমণি আজ্ঞা বিধিৰূপে স্থিৰ কৰি, চাৰিও দিশৰ পৰা ৰক্ষাদেৱী দুৰ্গাসকলক আহ্বান কৰিলে আৰু পবিত্ৰ ক্ষেত্ৰ ৰক্ষাৰ্থে প্ৰতিটো দুৰ্গত একে একে স্থাপন কৰিলে।

Verse 182

श्रुत्वाष्टषष्टिमेतां वै महायतन संश्रयाम् । न जातु प्रविशेन्मर्त्यो जनन्या जाठरीं दरीम्

মহা-আয়তনৰ সৈতে সংযুক্ত এই অষ্টষষ্টিম কাহিনী শুনি, কোনো মর্ত্যই কেতিয়াও জননীৰ জাঠৰী উদৰৰ গুহা-দৰিত প্ৰৱেশ নকৰিব।