Adhyaya 43

Verse 1

श्रीसूत उवाच । अथेदानीं प्रवक्ष्यामि रामनाथस्य वैभवम् । यच्छ्रुत्वा सर्वपापेभ्यो मु्च्यते मानवो भुवि

শ্ৰী সূতে ক’লে: এতিয়া মই ৰামনাথৰ বৈভৱ প্ৰকট কৰিম। ইয়াক শুনিলে পৃথিৱীত থকা মানুহ সকলো পাপৰ পৰা মুক্ত হয়।

Verse 2

रामप्रतिष्ठितं लिंगं यः पश्यति नरः सकृत् । स नरो मुक्तिमाप्नोति शिवसायुज्यरूपिणीम्

যি নৰে ৰামদ্বাৰা প্ৰতিষ্ঠিত লিঙ্গ একেবাৰো দৰ্শন কৰে, সেই নৰে শিৱ-সায়ুজ্য-ৰূপ মুক্তি লাভ কৰে।

Verse 3

दशवर्षैस्तु यत्पुण्यं क्रियते तु कृते युगे । त्रेतायामेकवर्षेण तत्पुण्यं साध्यते नृभिः

কৃতযুগত দহ বছৰে যি পুণ্য সঞ্চিত হয়, সেই একে পুণ্য ত্ৰেতাযুগত মানুহে মাত্ৰ এক বছৰতেই সাধন কৰে।

Verse 4

द्वापरे तच्च मासेन तद्दिनेन कलौ युगे । तत्फलं कोटिगुणितं निमिषे निमिषे नृणाम्

দ্বাপৰযুগত সেই পুণ্য এক মাহতে, আৰু কলিযুগত এক দিনতে লাভ হয়; মানুহৰ বাবে তাৰ ফল নিমিষে নিমিষে কোটি গুণে বৃদ্ধি পায়।

Verse 5

निःसंदेहं भवेदेवं रामनाथविलोकिनाम् । रामेश्वर महालिंगे तीर्थानि सकलान्यपि

ৰামনাথক দৰ্শন কৰা সকলৰ বাবে নিঃসন্দেহে এইদৰে হয়। ৰামেশ্বৰ মহালিঙ্গত সকলো তীৰ্থও অন্তৰ্ভুক্ত আছে।

Verse 6

विद्यंते सर्वदेवाश्च मुनयः पितरस्तथा । एककालद्विकालं वा त्रिकालं सर्वदैव वा

তাত সকলো দেৱতা, মুনি আৰু পিতৃলোকো বিদ্যমান—এবাৰ, দুবাৰ, তিনিবাৰ, অথবা সদায়েই।

Verse 7

ये स्मरंति महादेवं रामनाथं विमुक्तिदम् । कीर्तयंत्यथवा विप्रास्ते विमुक्ताघपंजराः

হে বিপ্ৰসকল! যিসকলে মহাদেৱ ৰামনাথ—মুক্তিদাতা—ক স্মৰণ কৰে বা তেওঁৰ কীৰ্তি গায়, তেওঁলোক পাপৰ পিঞ্জৰাৰ পৰা মুক্ত হৈ যায়।

Verse 8

सच्चिदानंदमद्वैतं सांबं रुद्रं प्रयांति वै । रामेश्वराख्यं यल्लिंगं रामचन्द्रेण पूजि तम्

নিশ্চয় তেওঁলোকে সচ্চিদানন্দ-স্বরূপ অদ্বৈত, উমাসহ ৰুদ্ৰক প্ৰাপ্ত হয়; ৰামচন্দ্ৰে পূজিত ‘ৰামেশ্বৰ’ নামৰ সেই লিঙ্গৰ ভক্তিৰ দ্বাৰা।

Verse 9

यस्य स्मरणमात्रेण यमपीडापि नो भवेत् । रामेश्वरमहालिंगं येऽर्चयंति सकृन्नराः

যাৰ কেৱল স্মৰণে যমৰ যন্ত্ৰণাও নোহোৱা হয়—যিসকল মানুহে ৰামেশ্বৰ মহালিঙ্গক একবাৰো অৰ্চনা কৰে, তেওঁলোকে সেই ৰক্ষা লাভ কৰে।

Verse 10

न मानुषास्ते विज्ञेयाः किं तु रुद्रा न संशयः । रामेश्वरमहालिंगं नार्चितं येन भक्तितः

তেওঁলোকক কেৱল মানুহ বুলি নাজানিবা; সন্দেহ নাই, তেওঁলোক ৰুদ্ৰ—যিসকলে ভক্তিভাৱে ৰামেশ্বৰ মহালিঙ্গৰ অৰ্চনা কৰিছে।

Verse 11

चिरकालं स संसारे संसरेद्दुःखसंकुले । रामेश्वरमहालिंगं ये पश्यंति सकृन्नराः

যি মানুহে ৰামেশ্বৰ মহালিঙ্গক কেৱল এবাৰ চাইও হৃদয়ে নধৰে, সি দুঃখেৰে ভৰা সংসাৰত দীঘল সময় ধৰি ঘূৰি ফুৰে।

Verse 12

किं दानैः किं व्रतैस्तेषां किं तपोभिः किमध्वरैः । रामेश्वरमहालिंगं यो न चिंतयति क्षणम्

যি ৰামেশ্বৰ মহালিঙ্গক এক মুহূৰ্ত্তও ধ্যান নকৰে, তাৰ দান, ব্ৰত, তপ আৰু যজ্ঞৰ কি ফল?

Verse 13

अज्ञानी स च पापी स्यात्स मूको बधिरस्तथा । स जडोंऽधश्च विज्ञेयश्छिद्रं तस्य सदा भवेत्

সেইজন অজ্ঞ আৰু পাপী বুলি জনা যায়; সি মূক আৰু বধিৰো; নিশ্চয় জড় আৰু অন্ধ—তাৰ ভিতৰত সদায় দোষ ৰৈ যায়।

Verse 14

धनक्षेत्रसुतादीनां तस्य हानिस्तथा भवेत् । रामेश्वरमहालिंगे सकृद्दृष्टे मुनीश्वराः

হে মুনীশ্বৰসকল, তাৰ ধন, ক্ষেত্ৰ, পুত্ৰ আদি নাশ হয়—যদিও সি ৰামেশ্বৰ মহালিঙ্গ একবাৰ দৰ্শন কৰিছে।

Verse 15

किं काश्या गयया किं वा प्रयागेणापि किं फलम् । दुर्लभं प्राप्य मानुष्यं मानवा यत्र भूतले

কাশীৰ কি লাভ, গয়াৰ কি, আৰু প্ৰয়াগৰ ফলেই বা কি—যেতিয়া ভূতলত দুষ্প্ৰাপ্য মানৱজন্ম পাইও মানুহে পৰম লক্ষ্য নাখোঁজে?

Verse 16

रामनाथमहालिंगं नमस्यंत्यर्चयंति च । जन्म तेषां हि सफलं ते कृतार्थाश्च नेतरे

যিসকলে ৰামনাথ মহালিঙ্গক নমস্কাৰ কৰি পূজা কৰে, তেওঁলোকৰ জন্ম নিশ্চয় সফল; তেওঁলোকেই কৃতাৰ্থ, আন নহয়।

Verse 17

रामेश्वरमहालिंगे पूजिते वा स्मृतेपि वा । विष्णुना ब्रह्मणा किं वा शक्रेणाप्यखिलामरैः

ৰামেশ্বৰ মহালিঙ্গ পূজিত হ’লে বা কেৱল স্মৰণ কৰিলেও—বিষ্ণু, ব্ৰহ্মা অথবা শক্ৰ (ইন্দ্ৰ) সহ সকলো দেৱতাই কৰিলেও—সেই কৰ্ম পৰম পুণ্যদায়ক বুলি ঘোষিত।

Verse 18

रामनाथमहालिंगं भक्तियुक्ताश्च ये नराः । तेषां प्रणामस्मरणपूजायुक्तास्तु ये नराः

যিসকল লোক ৰামনাথ মহালিঙ্গৰ প্ৰতি ভক্তিযুক্ত, আৰু যিসকল লোক প্ৰণাম, স্মৰণ আৰু পূজাৰে তাক সেৱা কৰে—তেওঁলোক বিশেষভাৱে ধন্য।

Verse 19

न ते पश्यंति दुःखानि नैव यांति यमालयम् । ब्रह्महत्यासहस्राणि सुरापानायुतानि च

তেওঁলোকে দুঃখ নেদেখে, আৰু যমালয়লৈ নাযায়; সহস্ৰ ব্ৰহ্মহত্যা আৰু অযুত সুৰাপানৰ পাপো (তেওঁলোকৰ বাবে) বিনষ্ট হয়।

Verse 20

दृष्टे रामेश्वरे देवे विलयं यांति कृत्स्नशः । ये वांछंति सदा भोगं राज्यं च त्रिदशालये

দেৱ ৰামেশ্বৰক দৰ্শন কৰিলে (তেওঁলোকৰ) ক্লেশ-পাপ সম্পূৰ্ণৰূপে লয় হয়। যিসকলে সদায় ভোগ আৰু ত্ৰিদশালয় (স্বৰ্গ)ত ৰাজ্য-ঐশ্বৰ্য কামনা কৰে, তেওঁলোকেও নিজৰ অভীষ্ট লাভ কৰে।

Verse 21

रामे श्वरमहालिंगं ते नमंतु सकृन्मुदा । यानि कानि च पापानि जन्मकोटिकृतान्यपि

তেওঁলোকে আনন্দেৰে একবাৰ মাত্ৰ ৰামেশ্বৰ মহালিঙ্গক নমস্কাৰ কৰক। যিকোনো পাপ—কোটি কোটি জন্মত কৰা হলেও—(সেই নমনত) দূৰ হয়।

Verse 22

तानि रामेश्वरे दृष्टे विलयं यांति सर्वदा । संपर्कात्कौतुकाल्लोभाद्भयाद्वापि च संस्मरन्

ৰামেশ্বৰ দৰ্শন কৰিলে সেই পাপসমূহ সদায় লয় পায়। কেৱল সংস্পৰ্শ, কৌতূহল, লোভ বা ভয়ৰ কাৰণেও যদি কোনোবাই তাঁক স্মৰণ কৰে, তেন্তেও সেই স্মৰণে পবিত্ৰতা দান কৰে।

Verse 23

रामेश्वरमहालिंगं नेहामुत्र च दुःखभाक् । रामेश्वरमहालिंगं कीर्तयन्नर्चयन्नपि

ৰামেশ্বৰ মহালিঙ্গৰ সৈতে সংযুক্ত জন এই লোকত বা পৰলোকত দুঃখভোগী নহয়। ৰামেশ্বৰ মহালিঙ্গৰ কীৰ্তন কৰি আৰু আৰ্চনা কৰিলেও শোকৰ পৰা মুক্তি লাভ হয়।

Verse 24

अवश्यं रुद्रसारूप्यं लभते नात्र संशयः । यथैधांसि समिद्धोऽग्निर्भस्मसात्कुरुते क्षणात्

সেই ব্যক্তি নিশ্চয়েই ৰুদ্ৰৰ সাৰূপ্য লাভ কৰে—ইয়াত কোনো সন্দেহ নাই। যেনেকৈ প্ৰজ্বলিত অগ্নিয়ে এক মুহূর্ততে ইন্ধনক ভস্ম কৰি পেলায়,

Verse 25

तथा पापानि सर्वाणि रामेश्वरविलोकनात् । रामेश्वरमहालिंगभक्तिरष्टविधा स्मृता

ঠিক তেনেদৰে ৰামেশ্বৰক কেৱল দৰ্শন কৰিলেই সকলো পাপ নাশ হয়। ৰামেশ্বৰ মহালিঙ্গৰ প্ৰতি ভক্তি আঠ প্ৰকাৰ বুলি স্মৃতিত কোৱা হৈছে।

Verse 26

तद्भक्तजनवात्सल्यं तत्पूजापरितोषणम् । स्वयं तत्पूजनं भक्त्या तदर्थे देहचेष्टितम्

তাঁৰ ভক্তজনৰ প্ৰতি স্নেহ-ৱাত্সল্য; তাঁৰ পূজাত আনন্দিত হোৱা; ভক্তিভাৱে নিজে পূজন কৰা; আৰু তাঁৰ হিতৰ বাবে কৰা কৰ্মত দেহেৰে প্ৰয়াস কৰা।

Verse 27

तन्माहात्म्यकथानां च श्रवणेष्वादरस्तथा । स्वरनेत्रशरीरेषु विकारस्फुरणं तथा

সেই পবিত্ৰ মহিমাৰ কাহিনীসমূহ শ্ৰৱণত ভক্তিভৰা আদৰ থাকে; আৰু স্বৰ, নেত্ৰ আৰু শৰীৰত কঁপনি আদি ভাৱ-বিকাৰ স্ফুৰণো (লক্ষণ) বুলি গণ্য।

Verse 28

रामेश्वरमहालिंगस्मरणं संततं तथा । रामेश्वरमहालिंगमाश्रित्यैवोपजीवनम्

ৰামেশ্বৰ মহালিঙ্গৰ নিৰন্তৰ স্মৰণ; আৰু কেৱল সেই ৰামেশ্বৰ-মহালিঙ্গক আশ্ৰয় কৰি জীৱন যাপন কৰা।

Verse 29

एवमष्टविधा भक्तिर्यस्मिन्म्लेच्छेऽपिविद्यते । स एव मुक्तिक्षेत्राणां दायभाक्परिकीर्त्यते

এইদৰে অষ্টবিধ ভক্তি যদি কোনো ম্লেচ্ছৰ মাজতো দেখা যায়, তেন্তে তেওঁক মুক্তিক্ষেত্ৰসমূহৰ অধিকাৰী বুলি ঘোষণা কৰা হয়।

Verse 30

भक्त्या त्वनन्यया मुक्तिर्ब्रह्मज्ञानेन निश्चिता । वेदांतशास्त्रश्रवणाद्यतीनामूर्ध्वरेतसाम्

অনন্য ভক্তিৰ দ্বাৰা মুক্তি নিশ্চিত; আৰু ব্ৰহ্মজ্ঞান-সাক্ষাৎকাৰৰ দ্বাৰা ই নিশ্চিতভাৱে স্থিৰ হয়—বেদান্ত শাস্ত্ৰ শ্ৰৱণ আদি কৰ্মে, উৰ্ধ্বৰেতা সংযমী যতি-সন্ন্যাসীসকলৰ।

Verse 31

सा च मुक्तिर्विना ज्ञानदर्शनश्रवणोद्भवम् । यत्राश्रमं विना विप्रा विरक्तिं च विना तथा

কিন্তু সেই মুক্তি জ্ঞান, সম্যক্‌দৰ্শন আৰু পবিত্ৰ শ্ৰৱণৰ পৰা উদ্ভৱ নোহোৱাকৈ নহয়; ইয়াত, হে বিপ্ৰসকল, আশ্ৰম-নিয়ম নথাকিলেও আৰু বৈৰাগ্য নথাকিলেও (ই) লাভ হয়।

Verse 32

सर्वेषां चैव वर्णानामखिलाश्रमिणामपि । रामेश्वरमहालिंगदर्शनादेव केवलात्

সকলো বৰ্ণ আৰু সকলো আশ্ৰমধাৰীৰ বাবেও—কেৱল ৰামেশ্বৰ মহালিঙ্গৰ দৰ্শন-মাত্ৰতেই।

Verse 33

अपुनर्भवदा मुक्तिर्भ विष्यत्यविलंबिता । कृमिकीटाश्च देवाश्च मुनयश्च तपोधनाः

পুনর্জন্ম নোহোৱা মুক্তি বিলম্ব নকৰাকৈ আহিব। কৃমি-কীট, দেৱতা, আৰু তপধন মুনিসকল—সকলোয়ে ইয়াতেই লাভ কৰে।

Verse 34

तुल्या रामेश्वरक्षेत्रे रामनाथप्रसादतः । पापं कृतं मयानेकमिति मा क्रियतां भयम्

ৰামেশ্বৰ ক্ষেত্ৰত, ৰামনাথৰ প্ৰসাদে সকলো সমান হয়। ‘মই বহু পাপ কৰিছোঁ’ বুলি ভাবি ভয় নকৰিবা।

Verse 35

मा गर्वः क्रियतां पुण्यं मयाकारीति वा जनैः । रामेश्वरमहालिंगे सांबरुद्रे विलोकिते

‘মই পুণ্য কৰিলোঁ’ বুলি জনে গৰ্ব নকৰক। অম্বাসহ ৰুদ্ৰস্বৰূপ ৰামেশ্বৰ মহালিঙ্গ দৰ্শন হ’লে, তেনে দম্ভ শোভা নাপায়।

Verse 36

न न्यूना नाधिकाश्च स्युः किं तु सर्वे जनाः समाः । रामेश्वरमहालिंगं यः पश्यति सभक्तिकम्

কোনো জন ন্যূন নহয়, কোনো জন অধিক নহয়; বৰং সকলো লোক সমান। যিয়ে ভক্তিসহ ৰামেশ্বৰ মহালিঙ্গ দৰ্শন কৰে, সেয়া অনুগৃহীত হয়।

Verse 37

न तेन तुल्यतामेति चतुर्वेद्यपि भूतले । रामेश्वरमहालिंगे भक्तो यः श्वपचोऽपि सन्

ভূতলত চাৰিও বেদৰ জ্ঞানীজনো সেই ভক্তৰ সমান নহয়, যি শ্বপচ জাতিত জন্মিলেও ৰামেশ্বৰ মহালিঙ্গত অটল ভক্তি কৰে।

Verse 38

तस्मै दानानि देयानि नान्यस्मै च त्रयीविदे । या गतिर्योगयुक्तानां मुनीनामूर्ध्वरेतसाम्

সেই ভক্তকেই দান দিয়া উচিত; অন্যক নহয়, যদিও সি ত্ৰয়ী-বেদৰ জ্ঞানী হয়। কিয়নো সেই ভক্তে যোগযুক্ত, ইন্দ্ৰিয়-সংযমী, ঊর্ধ্বৰেতস মুনিসকলৰ প্ৰাপ্ত গতি লাভ কৰে।

Verse 39

सा गतिः सर्वजंतूनां रामेश्वरविलोकिनाम् । रामनाथशिवक्षेत्रे ये वसंति नरा द्विजाः

সেই পৰম গতি ৰামেশ্বৰ দৰ্শনকাৰী সকলো জীৱৰেই। আৰু ৰামনাথৰ শিৱক্ষেত্ৰত যিসকল নৰ—বিশেষকৈ দ্বিজ—বাস কৰে, সিহঁতেও সেই গতিৰ অংশীদাৰ হয়।

Verse 40

ते सर्वे पञ्चवक्त्राः स्युश्चंद्रालंकृतमस्तकाः । नागाभरणसंयुक्तास्तथैव वृषभध्वजाः

সিহঁতে সকলোৱে পঞ্চবক্ত্ৰ হয়, মস্তকে চন্দ্ৰালংকাৰ শোভা পায়; নাগ-আভৰণে ভূষিত হয়, আৰু বৃষভধ্বজধাৰী হয়।

Verse 41

त्रिनेत्रा भस्मदिग्धांगाः कपालाकृतिशेखराः । साक्षात्सांबा महादेवा भवेयुर्नात्र संशयः

ত্ৰিনেত্ৰধাৰী, পবিত্ৰ ভস্মে লিপ্ত অঙ্গ, আৰু কপালাকৃতি শিৰোভূষণে মণ্ডিত—সিহঁতে সঁচাকৈ শাম্বাসহ মহাদেৱ হৈ পৰে; ইয়াত কোনো সংশয় নাই।

Verse 42

रामनाथशिवक्षेत्रं ये व्रजंति नरा मुदा । पदेपदेऽश्वमेधानां प्राप्नुयुः सुकृतानि ते

যিসকল মানুহ আনন্দেৰে ৰামনাথৰ শিৱ-ক্ষেত্ৰলৈ যায়, তেওঁলোকে প্ৰতিটো পদক্ষেপতে অশ্বমেধ যজ্ঞসম পুণ্য লাভ কৰে।

Verse 43

रामसेतुं समाश्रित्य रामनाथस्य तुष्टये । ददाति ग्राममेकं यो ब्राह्मणाय सभक्तिकम्

ৰামসেতুৰ আশ্ৰয় লৈ ৰামনাথক সন্তুষ্ট কৰিবলৈ, যি ভক্তিভাৱে এজন ব্ৰাহ্মণক এটা গাঁও দান কৰে—

Verse 44

तेन भूः सकला दत्ता सशैलवनकानना । पत्रं पुष्पं फलं तोयं रामनाथाय यो नरः

সেই কৰ্মে পৰ্বত, বন আৰু উপবনসহ সমগ্ৰ পৃথিৱী দান কৰা বুলি গণ্য হয়। আৰু যি মানুহে ৰামনাথলৈ পাত, ফুল, ফল বা জল অৰ্পণ কৰে—

Verse 45

भक्त्या ददाति तं रक्षेद्रामनाथो ह्यहर्निशम् । रामनाथमहालिंगे सांबे कारुणिके शिवे

যি ভক্তিভাৱে দান কৰে, ৰামনাথে তাক দিন-ৰাত নিশ্চয় ৰক্ষা কৰে। কিয়নো এইটো ৰামনাথৰ মহালিঙ্গ—শম্ভাসহ কৰুণাময় শিৱ।

Verse 46

अत्यंतदुर्लभा भक्तिस्तत्पूजाप्यतिदुर्लभा । स्तोत्रं च दुर्लभं प्रोक्तं स्मरणं चातिदुर्लभम्

ভক্তি অতি দুৰ্লভ, তেঁওৰ পূজাও অতি দুৰ্লভ। স্তোত্ৰো দুৰ্লভ বুলি কোৱা হৈছে, আৰু তেঁওক স্মৰণ কৰাও অতি দুৰ্লভ।

Verse 47

रामनाथेश्वरं लिंगं महादेवं त्रिलोचनम् । शरणं ये प्रपद्यंते भक्तियुक्तेन चेतसा

যিসকলে ভক্তিযুক্ত চিত্তে ৰামনাথেশ্বৰ লিঙ্গ—মহাদেৱ, ত্ৰিলোচন প্ৰভু—ৰ শৰণ লয়, তেওঁলোকে এই পবিত্ৰ সেতুত শিৱৰ নিশ্চিত আশ্ৰয়-ৰক্ষা লাভ কৰে।

Verse 48

लाभस्तेषां जयस्तेषा मिह लोके परत्र च । रामनाथमहालिंगविषया यस्य शेमुषी

লাভ তেওঁলোকৰেই, জয় তেওঁলোকৰেই—ইহলোকে আৰু পৰলোকে—যাৰ বোধ-বুদ্ধি ৰামনাথৰ মহালিঙ্গত স্থিৰ থাকে।

Verse 49

दिवारात्रं च भवति स वै धन्यतरो भुवि । रामनाथेश्वरं लिंगं यो न पूजयते शिवम्

দিন-ৰাতি তেওঁ পৃথিৱীত সঁচাকৈয়ে সৰ্বাধিক ধন্য হয়—যি ৰামনাথেশ্বৰ লিঙ্গৰূপে শিৱক পূজা কৰে।

Verse 50

नायं भुक्तेश्च मुक्तेश्च राज्यानामपि भाजनम् । रामेश्वरमहालिंगं यः पूजयति भक्तितः

ভোগ, মুক্তি, আৰু আনকি ৰাজ্য-সাম্ৰাজ্যৰো যোগ্য পাত্ৰ হয় তেওঁ—যি ভক্তিভাৱে ৰামেশ্বৰ মহালিঙ্গ পূজা কৰে।

Verse 51

भुक्तिमुक्त्योश्च राज्यानामसौ परमभाजनम् । रामनाथार्चनसमं नाधिकं पुण्यमस्ति वै

ভোগ, মুক্তি আৰু ৰাজ্য-সাম্ৰাজ্যৰ তেওঁ পৰম পাত্ৰ। নিশ্চয়ই ৰামনাথৰ অৰ্চনাৰ সমান বা তাতকৈ অধিক কোনো পুণ্য নাই।

Verse 52

रामनाथेश्वरं लिंगं द्वेष्टि यो मोहमास्थितः । ब्रह्महत्यायुतं तेन कृतं नरककारणम्

যি মোহত আচ্ছন্ন হৈ ৰামনাথেশ্বৰ লিঙ্গক ঘৃণা কৰে, সি দহ হাজাৰ ব্ৰহ্মহত্যাৰ সমান পাপ অৰ্জন কৰে আৰু নৰক-পতনৰ কাৰণ হয়।

Verse 53

तत्संभाषणमात्रेण मानवो नरकं व्रजेत् । रामनाथपरा देवा रामनाथपरा मखाः

তেনে (ঘৃণাকাৰী) সৈতে কেৱল কথা-বতৰা আৰু সঙ্গ কৰিলেই মানুহ নৰকলৈ যাব পাৰে। দেৱতাসকল ৰামনাথত পৰায়ণ; যজ্ঞসমূহো ৰামনাথত পৰায়ণ।

Verse 54

रामनाथपराः सर्वे तस्माद न्यन्न विद्यते । अतः सर्वं परित्यज्य रामनाथं समाश्रयेत्

সকলোেই ৰামনাথত পৰায়ণ; সেয়ে ইয়াৰ বাহিৰে সত্যতঃ আন কোনো উচ্চ আশ্ৰয় নাই। অতএব সকলো ত্যাগ কৰি ৰামনাথৰ শৰণ লোৱা উচিত।

Verse 55

रामनाथमहालिंगं शरणं याति चेन्नरः । दौर्मत्यं तस्य नास्त्येव शिवलोकं च यास्यति

যদি মানুহে ৰামনাথৰ মহালিঙ্গৰ শৰণ লয়, তেন্তে তাৰ ভিতৰত দুষ্টবুদ্ধি নাথাকে আৰু সি শিৱলোকলৈ গমন কৰে।

Verse 56

सर्वयज्ञतपोदानतीर्थस्नानेषु यत्फलम् । तत्फलं कोटिगुणितं रामनाथस्य सेवया

সকলো যজ্ঞ, তপ, দান আৰু তীৰ্থস্নানত যি ফল লাভ হয়, ৰামনাথৰ সেৱাৰে সেই ফল কোটিগুণ বৃদ্ধি পায়।

Verse 57

रामनाथेश्वरं लिंगं चिंतयन्घटिका द्वयम् । कुलैकवंशमुद्धृत्य शिवलोके महीयते

যি দুয়ো ঘটিকা পৰ্যন্ত ৰামনাথেশ্বৰ লিঙ্গ ধ্যান কৰে, সি নিজৰ কুলৰ একেটা বংশধাৰাও উদ্ধাৰ কৰে আৰু শিৱলোকত মহিমান্বিত হয়।

Verse 58

दिनमेकं तु यः पश्येद्रामनाथं महेश्वरम् । इहैव धनवान्भूत्वा सोंऽते रुद्रश्च जायते

কিন্তু যি এদিন মাত্ৰ ৰামনাথ মহেশ্বৰক দৰ্শন কৰে, সি এই লোকতেই ধনবান হয় আৰু জীৱনৰ অন্তত ৰুদ্ৰ-অৱস্থা লাভ কৰে।

Verse 59

यः स्मरेत्प्रातरुत्थाय रामनाथं महेश्वरम् । अनेनैव शरीरेण स शिवो वर्तते भुवि

যি পুৱাতে উঠি ৰামনাথ মহেশ্বৰক স্মৰণ কৰে, সি এই একে দেহতেই পৃথিৱীত শিৱত স্থিত হৈ বাস কৰে।

Verse 60

रामनाथमहालिंगद्रष्टुर्दर्शनमात्रतः । अन्येषां प्राणिनां पापं तत्क्षणादेव नश्यति

ৰামনাথৰ মহালিঙ্গ দৰ্শনকাৰীক কেৱল দেখা মাত্ৰেই, অন্য প্ৰাণীৰ পাপ সেই ক্ষণতেই নাশ হয়।

Verse 61

रामनाथेश्वरं लिंगं मध्याह्ने यस्तु पश्यति । सुरापानसहस्राणि तस्य नश्यंति तत्क्षणात्

যি মধ্যাহ্নত ৰামনাথেশ্বৰ লিঙ্গ দৰ্শন কৰে, তাৰ সুৰাপানজনিত সহস্ৰ পাপ সেই ক্ষণতেই নাশ হয়।

Verse 62

सायंकाले पश्यति यो रामनाथं सभक्तिकम् । गुरुस्त्रीगमनोत्पन्नपातकं तस्य नश्यति

যি সন্ধিয়াবেলা ভক্তিভাৱে ৰামনাথক দৰ্শন কৰে, তাৰ গুৰুৰ স্ত্ৰীলৈ গমনজনিত পাপ বিনাশ হয়।

Verse 63

सायंकाले महास्तोत्रैः स्तौति रामेश्वरं तु यः । स्वर्णस्तेयसहस्राणि तस्य नश्यंति तत्क्षणात्

কিন্তু যি সন্ধিয়াবেলা মহাস্তোত্ৰেৰে ৰামেশ্বৰক স্তৱ কৰে, তাৰ স্বৰ্ণচৌৰ্যৰ সহস্ৰ পাপ তৎক্ষণাৎ নাশ হয়।

Verse 64

स्नानं च धनुषः कोटौ रामनाथस्य दर्शनम् । इति लभ्येत वै पुंसां किं गंगाजलसेवया

ধনুষ্কোটিত স্নান আৰু ৰামনাথৰ দৰ্শন—ইয়াৰ দ্বাৰাই মানুহে ইচ্ছিত ফল লাভ কৰে; তেন্তে গঙ্গাজল সেৱাৰ আৰু কি প্ৰয়োজন?

Verse 65

रामनाथमहालिंगसेवया यन्न लभ्यते । तदन्यद्धर्मजालेन नैव लभ्येत कर्हिचित्

ৰামনাথৰ মহালিঙ্গৰ সেৱাৰে যি লাভ নহয়, সেয়া অন্য কোনো ধৰ্মাচাৰৰ জালৰ দ্বাৰা কেতিয়াও লাভ নহয়।

Verse 66

रामनाथं महालिगं यः कदापि न पश्यति । संकरः स तु विज्ञेयो न पितुर्बीजसंभवः

যি কেতিয়াও ৰামনাথৰ মহালিঙ্গ দৰ্শন নকৰে, তাক সংকৰ (মিশ্ৰ-পতিত) বুলি জানিব; সি পিতৃবীজৰ সত্য সন্তান নহয়।

Verse 67

रामनाथेतिशब्दं यस्त्रिः पठेत्प्रातरुत्थितः । तस्य पूर्वदिनोत्पन्नपातकं नश्यति क्षणात्

যি ব্যক্তি প্ৰভাতে উঠি “ৰামনাথ” শব্দটি তিনিবাৰ জপ কৰে, তাৰ পূৰ্বদিনত উৎপন্ন পাপ ক্ষণমাত্ৰতে নাশ হয়।

Verse 68

रामनाथे महालिंगे भक्तरक्षणदीक्षिते । भोजने विद्यमानेऽपि याचनाः किं प्रयास्यथ

যেতিয়া ৰামনাথ—মহালিঙ্গ, ভক্তৰক্ষা-দীক্ষিত—সন্মুখত বিদ্যমান, তেতিয়া আহাৰ থাকিলেও আবেদন আৰু ব্যাকুল মিনতি কিয় উঠিব?

Verse 69

रामनाथमहालिंगे प्रसन्ने करुणानिधौ । नश्यंति सकलाः क्लेशा यथा सूर्योदये हिमम्

যেতিয়া ৰামনাথৰ মহালিঙ্গ—কৰুণাৰ নিধান—প্ৰসন্ন হয়, তেতিয়া সকলো ক্লেশ নাশ হয়, যেন সূৰ্যোদয়ত তুষাৰ গলে।

Verse 70

प्राणोत्क्रमणवेलायां रामनाथं स्मरेद्यदि । जन्मनेऽसौ न कल्पेत भूयः शंकरतामियात्

প্ৰাণ উত্ক্ৰমণৰ সময়ত যদি কোনোবাই ৰামনাথক স্মৰণ কৰে, তেন্তে সি পুনৰ জন্মৰ যোগ্য নহয়; বৰং শংকৰ-স্বরূপতা (শিৱ-ঐক্য) লাভ কৰে।

Verse 71

रामनाथ महादेव मां रक्ष करुणानिधे । इति यः सततं ब्रूयात्कलिनासौ न बाध्यते

যি সদায় কয়—“হে ৰামনাথ মহাদেৱ, মোক ৰক্ষা কৰা, হে কৰুণানিধি”—সি কলিযুগৰ বাধাত পীড়িত নহয়।

Verse 72

रामनाथ जगन्नाथ धूर्जटे नीललोहित । इति यः सततं ब्रूयाद्बाध्यतेऽसौ न मायया

যি সদায় “হে ৰামনাথ, জগন্নাথ, হে ধূৰ্জটি, হে নীললোহিত” বুলি উচ্চাৰে, সি মায়াৰ মোহত বশ নহয়।

Verse 73

नीलकण्ठ महादेव रामेश्वरसदाशिव । इति ब्रुवन्सदा जंतुर्नैव कामेन बाध्यते

যি জীৱ সদায় “হে নীলকণ্ঠ, হে মহাদেৱ, হে ৰামেশ্বৰ, হে সদাশিৱ” বুলি কয়, সি কামৰ তাপে কেতিয়াও পীড়িত নহয়।

Verse 74

रामेश्वर यमाराते कालकूटविषादन । इतीरयञ्जनो नित्यं न क्रोधेन प्रपीड्यते

যি মানুহে নিত্য “হে ৰামেশ্বৰ, হে যমৰ শত্রু, হে কালকূট বিষ নাশক” বুলি উচ্চাৰে, সি ক্ৰোধে দমন নহয়।

Verse 75

रामनाथालयं यस्तु दारुभिः कुरुते नरः । स पुमान्स्वर्गमाप्नोति त्रिकोटिकुलसंयुतः

যি মানুহে কাঠেৰে ৰামনাথৰ আলয় (মন্দিৰ) নিৰ্মাণ কৰে, সি ত্ৰি-কোটি কুলসহ স্বৰ্গ লাভ কৰে।

Verse 76

इष्टकाभिस्तु यः कुर्यात्स वैकुण्ठमवाप्नुयात् । शिलाभिः कुरुते यस्तु स गच्छेद्ब्रह्मणः पदम्

যদি কোনোবাই ইটাৰে নিৰ্মাণ কৰে, তেন্তে সি বৈকুণ্ঠ লাভ কৰে; আৰু যি শিলাৰে নিৰ্মাণ কৰে, সি ব্ৰহ্মাৰ পদ (ধাম) পায়।

Verse 77

स्फटिकादिशिलाभेदैः कुर्वन्नस्यालयं जनः । शिवलोकमवाप्नोति विमानवरमास्थितः

যি জনে স্ফটিক আদি নানা শিলাৰ ভেদেৰে তেওঁৰ (ৰামনাথৰ) আলয় নিৰ্মাণ কৰে, সি উত্তম বিমানত আৰূঢ় হৈ শিৱলোক লাভ কৰে।

Verse 78

रामनाथालयं ताम्रैः कुर्वन्भक्तिपुरःसरम् । शिवसामीप्यमाप्नोति शिवस्यार्द्धासनस्थितः

ভক্তিক আগত ৰাখি যি জনে তাম্ৰেৰে ৰামনাথৰ মন্দিৰ নিৰ্মাণ কৰে, সি শিৱৰ সান্নিধ্য লাভ কৰে আৰু শিৱৰ অর্ধ-আসনত অৱস্থিত হয়।

Verse 79

रामेश्वरालयं रूप्यैः कुर्वन्वै मानवो मुदा । शिवसारूप्यमाप्नोति शिववन्मोदते सदा

যি মানুহে আনন্দেৰে ৰূপেৰে ৰামেশ্বৰ মন্দিৰ নিৰ্মাণ কৰে, সি শিৱসাৰূপ্য লাভ কৰে আৰু সদায় শিৱৰ দৰে আনন্দিত হয়।

Verse 80

रामनाथालयं हेम्ना यः करोति सभक्तिकम् । स नरो मुक्तिमाप्नोति शिवसायुज्यरूपिणीम्

যি জনে ভক্তিসহ সোণেৰে ৰামনাথৰ মন্দিৰ নিৰ্মাণ কৰে, সেই নৰে শিৱসায়ুজ্য-ৰূপ মুক্তি লাভ কৰে।

Verse 81

रामनाथालयं हेम्ना धनाढ्यः कुरुते नरः । मृदा दरिद्रः कुरुते तयोः पुण्यं समं स्मृतम्

ধনাঢ্য নৰে সোণেৰে ৰামনাথৰ মন্দিৰ কৰে; দৰিদ্ৰ নৰে মাটিৰে কৰে—দুয়োৰে পুণ্য সমান বুলি স্মৃত।

Verse 82

रामनाथमहालिंगस्नानकाले द्विजोत्तमाः । त्रिसंध्यं गेयनृत्ते च मुखवाद्यैश्च काहलम्

হে দ্বিজোত্তমসকল! ৰামনাথ মহালিঙ্গৰ স্নান-সময়ত ত্ৰিসন্ধ্যাৰ পূজা হওক; গীত-নৃত্য আৰু মুখবাদ্য তথা কাহলৰ ধ্বনি উঠক।

Verse 83

वाद्यान्यन्यानि कुरुते यः पुमान्भक्तिपूर्वकम् । स महापातकैर्मुक्तो रुद्रलोके महीयते

যি মানুহে ভক্তিপূৰ্বক নানা ধৰণৰ আন বাদ্য বজায়, সি মহাপাতকৰ পৰা মুক্ত হৈ ৰুদ্ৰলোকত সন্মানিত হয়।

Verse 84

योभिषेकस्य समये रामनाथस्य शूलिनः । रुद्राध्यायं च चमकं तथा पुरुषसूक्तकम्

যি কোনোবাই ত্ৰিশূলধাৰী প্ৰভু ৰামনাথৰ অভিষেক-সময়ত ৰুদ্ৰাধ্যায়, চমক আৰু পুৰুষসূক্ত পাঠ কৰে…

Verse 85

त्रिसुपर्णं पंचशांतिं पावमान्यादिकं तथा । जपेत्प्रीतियुतो विप्रा नरकं न समश्नुते

…আৰু যি প্ৰীতিসহ ত্ৰিসুপৰ্ণ, পঞ্চশান্তি, পাৱমানী আদি জপ কৰে, হে বিপ্ৰসকল, সি নৰকত নপৰে।

Verse 86

गवां क्षीरेण दध्ना च पंचगव्यैर्घृतैस्तथा । रामनाथमहालिंगस्नानं नरकनाशनम्

গৰুৰ গাখীৰ, দধি, পঞ্চগব্য আৰু ঘৃতৰে ৰামনাথ মহালিঙ্গ স্নান কৰোৱা নৰকনাশক।

Verse 87

रामनाथमहालिंगं घृतेन स्नापयेच्च यः । कल्पजन्मार्जितं पापं तत्क्षणादेव नश्यति

যি জনে ৰামনাথৰ মহালিঙ্গক ঘিউৰে অভিষেক কৰি স্নান কৰায়, এক কল্পজুৰি জন্মে জন্মে সঞ্চিত পাপ তৎক্ষণাৎ নাশ হয়।

Verse 88

रामनाथमहालिंगं गोक्षीरैः स्नापयन्नरः । कुलैकविंशमुत्तार्य शिवलोके महीयते

যি নৰে ৰামনাথৰ মহালিঙ্গক গোৰুধেৰে অভিষেক কৰি স্নান কৰায়, সি নিজৰ বংশৰ একুশ পুৰুষ উদ্ধাৰ কৰি শিৱলোকত সন্মানিত হয়।

Verse 89

रामनाथमहालिंगं दध्ना संस्नापयन्नरः । सर्वपापविनिर्मुक्तो विष्णुलोके महीयते

যি নৰে ৰামনাথৰ মহালিঙ্গক দধিৰে অভিষেক কৰি স্নান কৰায়, সি সকলো পাপৰ পৰা মুক্ত হৈ বিষ্ণুলোকত সন্মানিত হয়।

Verse 90

अभ्यंगं तिलतैलेन रामेश्वरशिवस्य यः । करोति हि सकृद्भक्त्या स कुबेरगृहे वसेत्

যি জনে ভক্তিভাৱে একবাৰো ৰামেশ্বৰ শিৱক তিলতেলেৰে অভ্যংগ (তেল-মৰ্দন) কৰে, সি কুবেৰৰ গৃহত বাস কৰে।

Verse 91

रामनाथमहालिंगे स्नानमिक्षुरसेन यः । सकृदप्याचरेद्भ क्त्या चन्द्रलोकं समश्नुते

যি জনে ভক্তিভাৱে একবাৰো ৰামনাথৰ মহালিঙ্গত ইক্ষুৰসেৰে স্নান-অভিষেক কৰে, সি চন্দ্ৰলোক লাভ কৰে।

Verse 92

लिकुचाम्ररसोत्पन्नसारेण स्नापयन्नरः । रामनाथमहालिंगं पितृलोकं समश्नुते

যি মানুহে লিকুচা আৰু আমৰ ৰসৰ পৰা উৎপন্ন সাৰেৰে ৰামনাথ মহালিঙ্গক স্নান কৰায়, সি পিতৃলোক লাভ কৰে।

Verse 93

नालिकेरजलैः स्नानं रामनाथमहेश्वरे । ब्रह्महत्यादिपापानां नाशनं परिकीर्तितम्

নাৰিকলৰ পানীৰে ৰামনাথ মহেশ্বৰক স্নান কৰোৱা ব্ৰহ্মহত্যা আদি পাপৰ বিনাশক বুলি কীৰ্তিত হৈছে।

Verse 94

रामनाथमहालिंगं रंभापक्वैर्विमर्दयन् । विनाश्य सकलं पापं वायुलोके मही यते

যি জনে পকা কলাৰে ভক্তিভাৱে ৰামনাথ মহালিঙ্গক ঘঁহে, সি সকলো পাপ বিনাশ কৰি বায়ুলোকত সন্মান লাভ কৰে।

Verse 95

वस्त्रपूतेन तोयेन रामनाथं महेश्वरम् । स्नापयन्वारुणं लोकमाप्नोति द्विजसत्तमाः

হে দ্বিজশ্ৰেষ্ঠসকল, যি জনে বস্ত্ৰে ছাঁকা পানীৰে ৰামনাথ মহেশ্বৰক স্নান কৰায়, সি বৰুণলোক লাভ কৰে।

Verse 96

चंदनोदकधाराभी रामनाथं महेश्वरम् । स्नापयेत्पुरुषो विप्रा गांधर्वं लोकमाप्नुयात्

হে বিপ্ৰসকল, যি পুৰুষে চন্দনজলৰ ধাৰাৰে ৰামনাথ মহেশ্বৰক স্নান কৰায়, সি গন্ধৰ্বলোক লাভ কৰে।

Verse 97

पुष्पवासिततोयेन हेमसंपृक्तवारिणा । पद्मवासिततोयेन स्नानाद्रामेश्वरस्य तु

পুষ্প-সুগন্ধিত জল, সোণাৰে মিশ্ৰিত পানী, আৰু পদ্ম-বাসিত তয়াৰে ৰামেশ্বৰত স্নান কৰিলে—সেই পবিত্ৰ স্নানৰ ঘোষিত পুণ্যফল লাভ হয়।

Verse 98

महेंद्रासनमारुह्य तेनैव सह मोदते । पाटलोत्पलकल्हारपुन्नागकरवीरकैः

মহেন্দ্ৰ ইন্দ্ৰৰ সিংহাসনত আৰোহণ কৰি, তেওঁ সেই ইন্দ্ৰৰ সঙ্গতেই আনন্দ কৰে; পাটল ফুল, পদ্ম, কল্হাৰ নীলোৎপল, পুন্নাগ আৰু কৰবীৰ পুষ্পেৰে সন্মানিত হয়।

Verse 99

वासितैर्वारिभिर्विप्रा रामेश्वरमहेश्वरम् । अभिषिच्य महद्भिश्च पातकैः स विमुच्यते

হে বিপ্ৰসকল (ব্ৰাহ্মণসকল), সুগন্ধিত জলৰে ৰামেশ্বৰ-মহেশ্বৰক অভিষেক কৰিলে মানুহ মহাপাপৰ পৰাও মুক্ত হয়।

Verse 100

यानि चान्यानि पुष्पाणि सुरभीणि महांति च । तद्गंधवासितैस्तोयैरभिषिच्य दयानिधिम्

আৰু যি যি আন সুগন্ধি আৰু মহৎ পুষ্প আছে, সিহঁতৰ গন্ধে বাসিত জলৰে দয়ানিধি (শিৱ)ক অভিষেক কৰিলে, প্ৰশংসিত পবিত্ৰ লাভ পোৱা যায়।

Verse 110

कर्तुः शतगुणं ज्ञेयं तस्य पुण्यफलं द्विजाः । छिन्नं भिन्नं च यः सम्यग्रामनाथशिवालयम्

হে দ্বিজসকল, জানিবা—যি এই সেৱা কৰোৱায়, তাৰ পুণ্যফল শতগুণ হয়। যি কোনোবাই কাটা, ভাঙা বা ক্ষতিগ্ৰস্ত ৰামনাথ শিৱালয় যথাযথভাৱে মেৰামতি কৰে...

Verse 120

आयुः प्रयाति त्वरितं त्वरितं याति यौवनम् । त्वरितं संपदो यांति दारपुत्रादयस्तथा

আয়ু দ্ৰুতগতিতে পাৰ হৈ যায়; যৌৱনো সোনকালে আঁতৰি যায়। ধন-সম্পদো শীঘ্ৰে লুপ্ত হয়, আৰু তেনেদৰে পত্নী-পুত্ৰ আদি সকলোও অনিত্য।

Verse 130

श्रुते दृष्टे च विप्रेंद्रा दुर्लभं नास्ति किंचन । रामनाथमहालिंगं सेवितुं यः पुमान्व्रजेत्

হে বিপ্ৰেন্দ্ৰসকল! এই কথা শুনি আৰু দেখি ল’লে, তেতিয়া একোৱেই দুষ্প্ৰাপ্য নাথাকে। যি পুৰুষ ৰামনাথ মহালিঙ্গৰ সেৱা কৰিবলৈ আগবাঢ়ে…

Verse 140

भुक्त्वा भोगान्बहुसुखान्पुत्रदारयुता भृशम् । एतच्छरीरपातांते मुक्तिं यास्यंति शाश्वतीम्

বহু ভোগ আৰু মহান সুখ উপভোগ কৰি, পুত্ৰ-পত্নীৰে সমৃদ্ধ হৈ, এই দেহ পতনৰ অন্তত তেওঁলোকে চিৰন্তন মুক্তি লাভ কৰিব।