Adhyaya 15

Verse 1

श्रीसूत उवाच । ब्रह्मकुण्डे महापुण्ये स्नानं कृत्वा समाहितः । नरो हनूमतः कुण्डमथ गच्छेद्विजोत्तमाः

শ্ৰী সূত ক’লে: মহাপুণ্য ব্ৰহ্মকুণ্ডত একাগ্ৰচিত্তে স্নান কৰি, হে দ্বিজোত্তমসকল, মানুহে তাৰ পিছত হনুমানৰ পবিত্ৰ কুণ্ডলৈ যোৱা উচিত।

Verse 2

पुरा हतेषु रक्षःसु समाप्ते रणकर्मणि । रामादिषु निवृत्तेषु गंधमादनपर्वते

পূৰ্বকালত, ৰাক্ষসসকল নিধন হোৱাৰ পিছত আৰু যুদ্ধকাৰ্য সমাপ্ত হ’লে, ৰাম আদি যেতিয়া নিবৃত্ত হ’ল, গন্ধমাদন পৰ্বতত এই ঘটনা ঘটিল।

Verse 3

सर्व लोकोपकाराय हनूमान्मारुतात्मजः । सर्वतीर्थोत्तमं चक्रे स्वनाम्ना तीर्थमुत्तमम्

সকলো লোকৰ উপকাৰৰ বাবে, মাৰুত-আত্মজ হনুমানে নিজৰ নামেই এক পৰম উত্তম তীৰ্থ স্থাপন কৰিলে—সকলো তীৰ্থৰ ভিতৰত শ্ৰেষ্ঠ।

Verse 4

विदित्वा वैभवं यस्य स्वयं रुद्रेण सेव्यते । तस्य तीर्थस्य सदृशं न भूतं न भविष्यति

যাৰ বৈভৱ জানি স্বয়ং ৰুদ্ৰই তাক সেৱা-আৰাধনা কৰে; সেই তীৰ্থৰ সমান অতীতে কেতিয়াও নাছিল, ভবিষ্যতেও নহ’ব।

Verse 5

यत्र स्नाता नरा यांति शिवलोकं सनातनम् । यस्मिंस्तीर्थे महापुण्ये महापातकनाशने

য’ত স্নান কৰিলে নৰসকলে সনাতন শিৱলোক লাভ কৰে—সেই মহাপুণ্যময় তীৰ্থত, যি মহাপাতকো বিনাশ কৰে।

Verse 6

सर्वलोकोपकाराय निर्मिते वायुसूनुना । सर्वाणि नरकाण्यासञ्च्छून्यान्येव चिराय वै

যিহেতু বায়ুসূনু হনুমানে সকলো লোকৰ উপকাৰৰ বাবে ইয়াক নিৰ্মাণ কৰিলে, সেয়েহে সকলো নৰক বহুদিন ধৰি সঁচাকৈ শূন্য হৈ থাকিল।

Verse 7

वैभवं तस्य तीर्थस्य शंकरो वेत्ति वा न वा । यत्र धर्मसखोनाम राजा केकयवंशजः

সেই তীৰ্থৰ বৈভৱ শংকৰেও সম্পূৰ্ণ জানে নে নাজানে—সেই ঠাইত কেকয় বংশজাত ধৰ্মসখা নামৰ এজন ৰজা (এদিন আহিছিল)।

Verse 8

भक्त्या सह पुरा स्नात्वा शतं पुत्रानवाप्त वान् । ऋषय ऊचुः । सूत धर्मसखस्याद्य चरितं वक्तुमर्हसि । हनूमत्कुण्डतीर्थे यो लेभे स्नात्वा शतं सुतान्

পূৰ্বে ভক্তিসহ তাত স্নান কৰি তেওঁ শত পুত্ৰ লাভ কৰিছিল। ঋষিসকলে ক’লে: “হে সূত! এতিয়া ধৰ্মসখাৰ চৰিত্ৰ ক’বলৈ যোগ্য—যিজনে হনূমৎকুণ্ড তীৰ্থত স্নান কৰি শত পুত্ৰ লাভ কৰিলে।”

Verse 9

श्रीसूत उवाच । शृणुध्वमृषयो यूयं चरितं तस्य भूपतेः

শ্ৰী সূতে ক’লে: “হে ঋষিসকল! তোমালোকে সেই ভূপতিৰ চৰিত্ৰ শুনা।”

Verse 10

अद्य धर्मसखस्याहं प्रवक्ष्यामि समासतः । राजा धर्मसखोनाम विजितारिः सुधार्मिकः

এতিয়া মই সংক্ষেপে ধৰ্মসখাৰ কাহিনী ক’ম—ধৰ্মসখা নামৰ সেই ৰজা, যি শত্রুজয়ী আৰু ধৰ্মত সুদৃঢ় আছিল।

Verse 11

बभूव नीतिमान्पूर्वं प्रजापालनतत्परः । तस्य भार्याशतं विप्रा वभूव पतिदैवतम्

আৰম্ভৰ পৰা তেওঁ নীতিমান আৰু প্ৰজাপালনত তৎপৰ আছিল। হে বিপ্ৰসকল! তেওঁৰ শত পত্নী আছিল, আৰু প্ৰতিজনী পতিকে নিজৰ দেৱতা বুলি মানিছিল।

Verse 12

स पालयन्महीं राजा सशैलवनकाननाम् । तासु भार्यासु तनयं नाविंदद्वंशवर्द्धनम्

সেই ৰজাই পৰ্বত, বন আৰু উপবনসহ পৃথিৱী ৰক্ষা কৰিছিল; তথাপি তেওঁৰ পত্নীসকলৰ মাজতো বংশবৃদ্ধি কৰা পুত্ৰ লাভ নহ’ল।

Verse 13

अकरोच्च महादानं पुत्रार्थं स महीपतिः

পুত্ৰলাভৰ কামনাৰে সেই ভূমিপতিয়ে মহাদান কৰিলে।

Verse 14

अश्वमेधादिभिर्यज्ञैरयजच्च सुरान्प्रति । तुलापुरुषमुख्यानि ददौ दानानि भूरिशः

তেওঁ অশ্বমেধ আদি যজ্ঞেৰে দেৱতাসকলক আৰাধনা কৰিলে; আৰু প্ৰচুৰ দান দিলে—তুলাপুৰুষ আদি দানসমূহ সৰ্বপ্ৰধান।

Verse 15

आमध्यरात्रमन्नानि सर्वेभ्योऽप्यनिवारितम् । प्रायच्छद्बहुसूपानि सस्योपेतानि भूमिपः

মধ্যৰাতিলৈকে তেওঁ সকলোকে বাধা নোহোৱাকৈ অন্ন বিতৰণ কৰিলে; সেই ভূপতিয়ে শস্য-উৎপাদসহ বহু প্ৰকাৰৰ সূপ আৰু ব্যঞ্জন দান কৰিলে।

Verse 16

पितॄनुद्दिश्य च श्राद्धमकरोद्विधिपूर्वकम् । संतानदायिनो मंत्राञ्जजाप नियतेद्रियः

তেওঁ পিতৃসকলক উদ্দেশ্য কৰি বিধিপূৰ্বক শ্ৰাদ্ধ কৰিলে; আৰু ইন্দ্ৰিয় সংযত কৰি সন্তানদায়ক বুলি কোৱা মন্ত্ৰসমূহ জপ কৰিলে।

Verse 17

एवमादीन्बहून्धर्मान्पुत्रार्थं कृतवान्नृपः । पुत्रमुद्दिश्य सततं कुर्वन्धर्माननुत्तमान्

এইদৰে ৰজাই পুত্ৰ-প্ৰাপ্তিৰ নিমিত্তে বহু ধৰ্মানুষ্ঠান কৰিলে; সন্তানক লক্ষ্য কৰি সদায় উত্তম আৰু অনুত্তম ধৰ্মকর্ম অবিৰতভাৱে পালন কৰি থাকিল।

Verse 18

राजा दीर्घेण कालेन वृद्धतां प्रत्यपद्यत । कदाचित्तस्य वृद्धस्य यतमानस्य भूपतेः

দীৰ্ঘ সময়ৰ পাছত ৰজাই বৃদ্ধাৱস্থালৈ উপনীত হ’ল। তেতিয়া এবাৰ, সেই বৃদ্ধ ভূপতি লক্ষ্যসাধনত অবিৰত চেষ্টা কৰি থাকোঁতে…

Verse 19

पुत्रस्सुचंद्रनामाभूज्ज्येष्ठपत्न्यां मनोरमः । जातं पुत्रं जनन्यस्ताः सर्वा वैषम्यवर्जिताः

জ্যেষ্ঠ ৰাণীৰ গৰ্ভত ‘সুচন্দ্ৰ’ নামৰ মনোমোহা পুত্ৰ জন্মিল। পুত্ৰ জন্ম হোৱাৰ লগে লগে সকলো মাতৃ (ৰজাৰ পত্নীসকল) ঈৰ্ষ্যা আৰু পক্ষপাতৰ পৰা মুক্ত হ’ল।

Verse 20

समं संवर्द्धयामासुः क्षीरादिभिरनुत्तमाः । राज्ञश्च सर्वमातॄणां पौराणाम्मंत्रिणां तथा

সেই উত্তম নাৰীসকলে ক্ষীৰ আদি পুষ্টিদ্ৰব্যেৰে পুত্ৰক সমভাবে লালন-পালন কৰি ডাঙৰ কৰিলে; আৰু ৰজা, সকলো মাতৃ, নগৰবাসী আৰু মন্ত্রীসকলেও তেনেকৈ যত্ন ল’লে।

Verse 21

मनोनयनसंतोषजनकोऽयं सुतोऽभवत् । लालयानः सुतं राजा मुदं लेभे परात्पराम्

এই পুত্ৰ মন আৰু নয়ন—দুয়োটাৰেই সন্তোষ জন্মোৱা হ’ল। পুত্ৰক স্নেহে লালন কৰি ৰজাই পৰমাতিপৰ আনন্দ লাভ কৰিলে।

Verse 22

आंदोलिकाशयानस्य सूनोस्तस्य कदाचन । वृश्चिकोऽकुट्टयत्पादे पुच्छेनोद्यद्विषाग्निना

এবাৰ, দোলনাৰ পালনাত শুই বিশ্ৰাম কৰা তেওঁৰ কণমানি পুত্ৰক এটা বিচুৱে পাৱত দংশন কৰিলে—তাৰ লেজ উঠি আছিল, বিষৰ অগ্নিৰ দৰে জ্বলি উঠা।

Verse 23

कुट्टनाद्वृश्चिकस्यासावरुदत्तनयो भृशम् । ततस्तन्मातरः सर्वाः प्रारुदञ्च्छोककातराः

বিচুৱাৰ দংশনত বৰুদত্তৰ সেই পুত্ৰে অতি তীব্ৰভাৱে কান্দি উঠিল; তেতিয়া তাৰ সকলো মাতৃসদৃশা নাৰী আৰু পৰিচাৰিকাসকল শোকাতুৰ হৈ কেঁদিবলৈ ধৰিলে।

Verse 24

परिवार्यात्मजं विप्राः सध्वनिः संकुलोऽभवत् । आर्तध्वनिं स शुश्राव राजा धर्मसखस्तदा

হে ব্ৰাহ্মণসকল, তেওঁলোকে শিশুটিক ঘিৰি ধৰাত স্থানখন হুলস্থুলীয়া ক্ৰন্দনত ভৰি উঠিল; তেতিয়া ধৰ্মসখা ৰজাই সেই আৰ্তনাদ শুনিলে।

Verse 25

उपविष्टः सभामध्ये सहामात्यपुरोहितः । अथ प्रातिष्ठिपद्राजा सौविदल्लं स वेदितुम्

ৰাজা সভামণ্ডপৰ মাজত মন্ত্ৰীসকল আৰু পুৰোহিতসহ উপবিষ্ট আছিল; তেতিয়া ঘটনাটো জানিবলৈ তেওঁ সৌবিদল্লক পঠিয়ালে।

Verse 26

अन्तःपुरबहिर्द्वारं सौविदल्लः समेत्य सः । षंढवृद्धान्समाहूय वाक्यमेतदभाषत

সৌবিদল্ল অন্তঃপুৰৰ বাহিৰৰ দুৱাৰলৈ গৈ, বৃদ্ধ ষণ্ড-পাহাৰাদাৰসকলক মাতি আনি এই বাক্য ক’লে।

Verse 27

षंढाः किमर्थमधुना रुदत्यन्तःपुर स्त्रियः । तत्परिज्ञायतां तत्र गत्वा रोदनकारणम्

“হে পৰিচাৰকসকল, এতিয়া অন্তঃপুৰৰ স্ত্ৰীসকলে কিয় কান্দিছে? তাত গৈ এই কান্দোনৰ কাৰণ জানি আহা।”

Verse 28

एतदर्थं हि मां राजा प्रेरयामास संसदि । इत्युक्तास्तु परिज्ञाय निदानं रोदनस्य ते

“এই কাৰণতেই ৰজাই মোক সভাৰ পৰা পঠাইছে।” এইদৰে কোৱা হ’লত, তেওঁলোকে গৈ কান্দোনৰ মূল কাৰণ জানিলে।

Verse 29

निर्गम्यांतःपुरात्तस्मै यथावृत्तं न्यवेदयत् । स षंढकवचः श्रुत्वा सौविदल्लः सभां गतः

অন্তঃপুৰৰ পৰা ওলাই আহি তেওঁলোকে যি ঘটিছিল সেয়া ঠিক ঠিককৈ তাক জনালে। পৰিচাৰকসকলৰ বৃত্তান্ত শুনি সৌবিদল্ল সভালৈ গ’ল।

Verse 30

राज्ञे निवेदयामास पुत्रं वृश्चिकपीडितम् । ततो धर्मसखो राजा श्रुत्वा वृत्तांतमीदृशम्

তেওঁ ৰজাক নিবেদন কৰিলে যে ৰাজপুত্ৰক বিচুৱে দংশন কৰিছে। এইদৰে ঘটিত বৃত্তান্ত শুনি ধৰ্মসখা ৰজা

Verse 31

त्वरमाणः समुत्थाय सामात्यः सपुरोहितः । प्रविश्यांतःपुरं सार्द्धं मांत्रिकैर्विषहा रिभिः

তেওঁ তৎক্ষণাৎ ত্বৰিত হৈ উঠিল, মন্ত্ৰীসকল আৰু পুৰোহিতসহ। মন্ত্ৰজ্ঞানী আৰু বিষনাশক নিপুণসকলৰ সৈতে একেলগে অন্তঃপুৰত প্ৰৱেশ কৰিলে।

Verse 32

चिकित्सयामास सुतमौषधाद्यैरनेकशः । जातस्वास्थ्यं ततः पुत्रं लालयित्वा स भूपतिः

ৰাজাই পুত্ৰক বহু বাৰ ঔষধ আদি নানা উপচাৰে চিকিৎসা কৰিলে। তাৰ পাছত বালকে স্বাস্থ্য লাভ কৰাত, ভূপতিয়ে স্নেহে তাক লালন-পালন কৰি যত্নে ৰক্ষা কৰিলে।

Verse 33

मानयित्वा च मंत्रज्ञान्रत्नकां चनमौक्तिकैः । निष्क्रम्यांतःपुराद्राजा भृशं चिंतासमाकुलः

মন্ত্ৰজ্ঞানী পণ্ডিতসকলক ৰত্ন, সোণ আৰু মুক্তাৰে সন্মান জনাই, ৰাজা অন্তঃপুৰৰ পৰা বাহিৰ ওলাই আহিল; আৰু গভীৰ চিন্তাত অতিশয় ব্যাকুল হৈ পৰিল।

Verse 34

ऋत्विक्पुरोहितामात्यैस्तां सभां सनुपाविशत् । तत्र धर्मसखो राजा समासीनो वरासने । उवाचेदं वचो युक्तमृत्विजः सपुरोहितान्

ঋত্বিক, পুৰোহিত আৰু মন্ত্ৰীসকলৰ সৈতে তেওঁ সেই সভামণ্ডপত প্ৰৱেশ কৰিলে। তাত ধৰ্মসখা ৰাজা উত্তম আসনত উপবিষ্ট হৈ, যজ্ঞকাৰী ঋত্বিক আৰু পুৰোহিতসকলক উপযুক্ত বাক্য ক’লে।

Verse 35

धर्मसख उवाच । दुःखायैवैकपुत्रत्वं भवति ब्राह्मणो त्तमाः

ধৰ্মসখাই ক’লে— “হে ব্ৰাহ্মণোত্তমসকল, কেৱল এক পুত্ৰ থকাই নিশ্চয় দুখৰ কাৰণ হয়।”

Verse 36

एकपुत्रत्वतो तृणां वरा चैव ह्यपुत्रता । नित्यं व्यपाययुक्तत्वाद्वरमेव ह्यपुत्रता । अहं भार्याशतं विप्रा उदवोढ विचिंत्य तु

“এক পুত্ৰ থকাৰ তুলনাত তৃণসমোও অপুত্ৰতা উত্তম; কিয়নো একমাত্ৰ উত্তৰাধিকাৰী সদায় বিচ্ছেদ-ভয়ত থাকে, সেয়ে অপুত্ৰতাই শ্ৰেয়। হে বিপ্ৰসকল, এই কথা বিবেচনা কৰিয়েই মই শত পত্নী গ্ৰহণ কৰিলোঁ।”

Verse 37

वयश्च समतिक्रांतं सपत्नीकस्य मे द्विजाः । प्राणा मम च भार्याणामस्मिन्पुत्रे व्यवस्थिताः

হে দ্বিজসকল, মোৰ বয়স আৰু মোৰ পত্নীসকলৰ বয়সো অতিক্ৰম কৰিছে। মোৰ আৰু মোৰ ৰাণীসকলৰ প্ৰাণ এই পুত্ৰতেই স্থিত।

Verse 38

तन्नाशे मम भार्याणां सर्वासां च मृतिर्ध्रुवा । ममापि प्राणनाशः स्यादेकपुत्रस्य मारणे

তেওঁ নষ্ট হ’লে মোৰ সকলো পত্নীৰ মৃত্যু নিশ্চিত; আৰু একমাত্ৰ পুত্ৰ নিহত হ’লে মোৰ প্ৰাণো বিনষ্ট হ’ব।

Verse 39

अतो मे बहुपुत्रत्वं केनोपायेन वै भवेत् । तमुपायं मम ब्रूत ब्राह्मणा वेदवि त्तमाः

সেয়ে, কোন উপায়ে মই সত্যই বহু পুত্ৰ লাভ কৰিব পাৰোঁ? হে বেদবিদ্যাৰ উত্তম ব্রাহ্মণসকল, সেই উপায় মোক কওক।

Verse 40

एकैकः शतभार्यासु पुत्रो मे स्याद्यथा गुणी । तत्कर्म व्रत यूयं तु शास्त्रमालोक्य धर्मतः

যেন মোৰ শত পত্নীৰ প্ৰতিজনীৰ গৰ্ভত মোৰ বাবে একোজন গুণৱান পুত্ৰ হয়—তোমালোকে শাস্ত্ৰ চাওঁক আৰু ধৰ্ম অনুসাৰে সেই কৰ্ম আৰু ব্ৰত বিধান কৰক।

Verse 41

महता लघुना वापि कर्मणा दुष्करेण वा । फलं यद्यपि तत्साध्यं करिष्येऽहं न संशयः

মহৎ কৰ্মে হওক বা সৰু কৰ্মে, বা দুষ্কৰ সাধনাত—যদি সেই ফল তাতে সিদ্ধ হয়, তেন্তে মই নিশ্চয় কৰিম; কোনো সন্দেহ নাই।

Verse 42

युष्माभिरुदितं कर्म करिष्यामि न संशयः । कृतमेव हि तद्वित्त शपेऽहं सुकृतैर्मम

আপোনালোকে যি কৰ্ম ক’বলৈ কৈছে, মই নিশ্চয়েই সেই কৰিম; কোনো সন্দেহ নাই। ইয়াক ইতিমধ্যে সম্পন্ন বুলিয়েই জানিবা; মোৰ নিজ সু-কৃত্যৰ পুণ্যৰ বলত মই শপথ কৰোঁ।

Verse 43

अस्ति चेदीदृशं कर्म येन पुत्रशतं भवेत् । तत्कर्म कुत्र कर्तव्यं मयेति वदताधुना

যদি এনে কোনো কৰ্ম থাকে যাৰ দ্বাৰা শত পুত্ৰ লাভ হয়, তেন্তে এতিয়াই কোৱা—সেই কৰ্ম মই ক’ত সম্পাদন কৰিম?

Verse 44

इति पृष्टास्तदा राज्ञा ऋत्विजः सपुरोहिताः । संभूय सर्वे राजानमिदमूचुः सुनिश्चितम्

ৰাজাই এনেদৰে সোধাত, পুৰোহিতসহ ঋত্বিজসকল একেলগে সমবেত হৈ, দৃঢ় নিশ্চিততাৰে ৰজাক এই কথা ক’লে।

Verse 45

ऋत्विज ऊचुः । अस्ति राजन्प्रवक्ष्यामो येन पुत्रशतं तव । भवेद्धर्मेण महता शतभार्यासु कैकय

ঋত্বিজসকলে ক’লে: হে ৰাজন, আমি সেই উপায় ক’ম যাৰ দ্বাৰা তোমাৰ শত পুত্ৰ হ’ব—মহাধৰ্মৰ পথেদি; হে কেকয়, তোমাৰ শত পত্নীৰ মাজত প্ৰত্যেকৰ পৰা।

Verse 46

अस्ति कश्चिन्महापुण्यो गन्धमादनपर्वतः । दक्षिणांबुधिमध्ये यः सेतुरूपेण वर्तते

এটা এক মহাপুণ্যময় পৰ্বত আছে—গন্ধমাদন পৰ্বত—যি দক্ষিণ সাগৰৰ মাজত সেতুৰূপে অৱস্থিত।

Verse 47

सिद्धचारणगंधर्वदेवर्षिगणसंकुलः । दर्शनात्स्पर्शनान्नृणां महापातकनाशनः

সেই স্থান সিদ্ধ, চাৰণ, গন্ধৰ্ব আৰু দেৱর্ষিগণৰ সমূহেৰে পৰিপূৰ্ণ; মানুহে কেৱল দৰ্শন বা স্পৰ্শ কৰিলেই মহাপাতকো বিনাশ হয়।

Verse 48

तत्रास्ति हनुमत्कुंडमिति लोकेषु विश्रुतम् । महादुःखप्रशमनं स्वर्गमोक्षफलप्रदम्

তাত হানুমৎকুণ্ড নামে এক কুণ্ড আছে বুলি লোকসমূহত বিশ্ৰুত; ই মহাদুঃখ প্ৰশমিত কৰে আৰু স্বৰ্গ-মোক্ষৰ ফল দান কৰে।

Verse 49

नरकक्लेशशमनं तथा दारिद्र्यमोचनम् । पुत्रप्रदमपुत्राणामस्त्रीणां स्त्रीपदं नृणाम्

ই নৰকৰ ক্লেশ শমিত কৰে আৰু দাৰিদ্ৰ্যৰ পৰা মুক্তি দিয়ে; অপুত্ৰ লোকক পুত্ৰ দান কৰে, আৰু যিসকলৰ স্ত্ৰী নাই তেওঁলোকক স্ত্ৰীপ্ৰাপ্তিৰ অৱস্থা দান কৰে।

Verse 50

तत्र त्वं प्रयतः स्नात्वा सर्वाभीष्टप्रदायिनीम् । पुत्रीयेष्टिं च तत्तीरे कुरुष्व सुसमाहितः

তাত তুমি শুচিভাৱে গৈ, সকলো অভীষ্ট দানকাৰিণী সেই তীৰ্থজলত স্নান কৰা; তাৰ তীৰত মন সুসংযত কৰি পুত্ৰীয়েষ্ঠি যজ্ঞ সম্পাদন কৰা।

Verse 51

तेन ते शतभार्यासु प्रत्येकं तनयो नृप । एकैकस्तु भवेच्छीघ्रं मा कुरु ष्वात्र संशयम्

সেই অনুষ্ঠানৰ দ্বাৰা, হে নৃপ, তোমাৰ শত পত্নীৰ প্ৰতিজনীৰ গৰ্ভত একেকজন পুত্ৰ জন্মিব; প্ৰতিজনেই শীঘ্ৰ হ’ব—ইয়াত একো সন্দেহ নকৰিবা।

Verse 52

तथोक्तो नृपतिर्विप्रैऋत्विक्भिः सपुरोहितैः । तत्क्षणेनैव ऋत्विक्भिर्भार्याभिश्च पुरोधसा

ব্ৰাহ্মণসকলৰ উপদেশ—ঋত্বিক পুৰোহিত আৰু কুলগুৰুসহ—শুনি নৃপতিয়ে সেই মুহূর্ততে ঋত্বিকসকল, তেওঁলোকৰ পত্নীসকল আৰু পুৰোহিতক লগত লৈ যাত্ৰা কৰিলে।

Verse 53

वृतोमात्यैश्च भृत्यैश्च यज्ञसंभारसंयुतः । प्रययौ दक्षिणांभोधौ गन्धमादनपर्वतम्

মন্ত্ৰী আৰু ভৃত্যসকলৰ বেষ্টনীত, যজ্ঞৰ সামগ্ৰীসহ, তেওঁ দক্ষিণ সাগৰৰ দিশে—গন্ধমাদন পৰ্বতৰ অভিমুখে—যাত্ৰা কৰিলে।

Verse 54

हनुमत्कुंडमासाद्य तत्र सस्नौ ससैनिकः । मासमात्रं स तत्तीरे न्यवस त्स्नानमाचरन्

হনুমৎকুণ্ডত উপস্থিত হৈ, তেওঁ সৈন্যসহ তাত স্নান কৰিলে; আৰু সম্পূৰ্ণ এক মাহ ধৰি সেই তীৰত বাস কৰি নিয়মিত পবিত্ৰ স্নান আচৰণ কৰিলে।

Verse 55

ततो वसंते संप्राप्ते चैत्रमासि नृपोत्तमः । इष्टिमारब्धवांस्तत्र पुत्रीयां सपुरोहितः

তাৰ পিছত বসন্ত আহিলত—চৈত্ৰমাহত—শ্ৰেষ্ঠ নৃপতিয়ে পুৰোহিতসহ তাত পুত্ৰীয়াইষ্টি, অৰ্থাৎ সন্তানলাভৰ বাবে কৰা যজ্ঞ, আৰম্ভ কৰিলে।

Verse 56

सम्यक्कर्माणि चक्रुस्ते ऋत्विजः सपुरोधसः । सपत्नीकस्य राजर्षेस्तथाधर्मसखस्य तु

ঋত্বিজসকলে পুৰোহিতসহ, ৰাণীসকলসহ সেই ৰাজর্ষি আৰু ধৰ্মসখৰ বাবেও, সকলো কৰ্মকাণ্ড বিধিমতে সুসম্পন্ন কৰিলে।

Verse 57

इष्टौ तस्य समाप्तायां हनूमत्कुंडतीरतः । पुरोहितो हुतोच्छिष्टं प्राश यद्राजयोषितः

হনূমৎকুণ্ডৰ তীৰত যজ্ঞ সমাপ্ত হোৱাত, পুৰোহিতে ৰাজমহিষীসকলক হোমৰ পবিত্ৰ উচ্ছিষ্ট—প্ৰসাদ—গ্ৰহণ কৰালে।

Verse 58

ततो धर्मसखो राजा हनूमत्कुंडवारिषु । सम्यक्चकारावभृथस्नानं भार्याशतान्वितः

তাৰ পাছত ধৰ্মসখা ৰজাই শত পত্নীৰ সৈতে হনূমৎকুণ্ডৰ জলে বিধিমতে অৱভৃথ-স্নান সম্পন্ন কৰিলে।

Verse 59

ऋत्विक्भ्यो दक्षिणाः प्रादादसंख्यातास्तु भूरिशः । ग्रामांश्च प्रददौ राजा बाह्मणेभ्यो द्विजोत्तमाः

তেওঁ ঋত্বিকসকলক অগণিত, প্ৰচুৰ দক্ষিণা দান কৰিলে; আৰু ৰজাই দ্বিজোত্তম ব্ৰাহ্মণসকলক গাঁওসমূহো প্ৰদান কৰিলে।

Verse 60

सामात्यः सपरीवारः सपत्नीकः स धार्म्मिकः । राजा ततो निववृते पुरीं स्वां प्रति नंदितः

তাৰ পাছত সেই ধৰ্ম্মিক ৰজাই মন্ত্ৰীসকল, পৰিবাৰ-সহ পৰিচাৰকবৰ্গ আৰু পত্নীসকলৰ সৈতে আনন্দিত হৈ নিজৰ নগৰীত উভতি আহিল।

Verse 61

ततः कतिपये काले गते दशममामि वै । शतं भार्याः शतं पुत्रान्सुषुवुर्गुणवत्तरान्

তাৰ পাছত কিছু কাল গ’লত—নিশ্চয়েই দশম মাহত—তেওঁৰ শত পত্নীয়ে উৎকৃষ্ট গুণে বিভূষিত শত পুত্ৰ প্ৰসৱ কৰিলে।

Verse 62

अथ प्रीतमना राजा वीरो धर्मसखो महान् । स्नातः शुद्धश्च संकल्प्य जातकर्माकरोत्तदा

তাৰ পাছত আনন্দচিত্ত বীৰ আৰু মহামহিমা ধৰ্মসখা ৰজাই স্নান কৰি শুদ্ধ হ’ল; পবিত্ৰ সংকল্প কৰি তেতিয়াই জাতকৰ্ম-সংস্কাৰ সম্পন্ন কৰিলে।

Verse 63

गोभूतिलहिरण्यादि ब्राह्मणेभ्यो ददौ बहु । द्वौ पुत्रौ ज्येष्ठभार्यायाः पूर्वजोऽवरजस्तदा

তেওঁ ব্ৰাহ্মণসকলক গাই, ভূমি, সোণ আদি বহু দান দিলে। সেই সময় জ্যেষ্ঠ ৰাণীৰ গৰ্ভে দুজন পুত্ৰ জন্মিল—এজন জ্যেষ্ঠ, আনজন কনিষ্ঠ।

Verse 64

सर्वे ववृधिरे पुत्रा एकाधिकशतं द्विजाः । प्रौढेषु तेषु राजासौ तेभ्यो राज्यं विभज्य तु

হে দ্বিজসকল, তেওঁৰ সকলো পুত্ৰ বৃদ্ধি পাই উঠিল—এশৰো অধিক। তেওঁলোক প্ৰৌঢ় হ’লে সেই ৰজাই তেওঁলোকৰ মাজত ৰাজ্য ভাগ কৰি দিলে।

Verse 65

दत्त्वा च प्रययौ सेतुं सभार्यो गन्धमादनम् । हनुमत्कुंडमासाद्य तपोऽतप्यत तत्तटे

দান দি তেওঁ পত্নীসহ সেতু আৰু গন্ধমাদনৰ পিনে যাত্ৰা কৰিলে। হনুমৎকুণ্ডত উপস্থিত হৈ তাৰ তীৰত তপস্যা কৰিলে।

Verse 66

महान्कालो व्यतीयाय राज्ञ स्तस्य तपस्यतः । राज्ञो धर्मसखस्यास्य ध्यायमानस्य शूलिनम्

সেই ৰজাই তপস্যা কৰোঁতে বহু দীঘল সময় পাৰ হৈ গ’ল। এই ধৰ্মসখা ৰজাই ত্ৰিশূলধাৰী শূলিনক ধ্যান কৰি থাকিল।

Verse 67

ततो बहुतिथे काले गते धर्मसखो नृपः । कालधर्मं ययौ तत्र धार्म्मिकश्शांतमानसः

তাৰ পাছত বহুদিন পাৰ হোৱাৰ পিছত, ধৰ্মসখা নৃপতি—ধাৰ্মিক আৰু শান্তচিত্ত—সেই ঠাইতে কালধৰ্মক লাভ কৰিলে, অৰ্থাৎ দেহ ত্যাগ কৰি পৰলোকলৈ গ’ল।

Verse 68

पत्न्योपि तस्य राजर्षेरनुजग्मुः पतिं तदा । ज्येष्ठपुत्रः सुचन्द्रोपि संस्कृत्य पितरं ततः

তেতিয়া সেই ৰাজর্ষিৰ পত্নীসকলেও স্বামীৰ অনুগামী হ’ল। তাৰ পাছত জ্যেষ্ঠ পুত্ৰ সুচন্দ্ৰেও পিতৃৰ অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়া বিধিমতে সম্পন্ন কৰি…

Verse 69

अकरोच्छ्राद्ध पर्यंतं कर्माणि श्रद्धया सह । राजा सभार्यो वैकुंठं मरणादत्र जग्मिवान्

তেওঁ শ্ৰদ্ধাসহ শ্ৰাদ্ধ পৰ্যন্ত সকলো কৰ্ম বিধিমতে সম্পন্ন কৰিলে। ইয়াত মৃত্যুৰ পিছত ৰজা পত্নীসহ বৈকুণ্ঠলৈ গ’ল।

Verse 70

सुचन्द्रमुख्यास्ते सर्वे राजपुत्रा महौजसः । स्वस्वराज्यं बुभुजिरे भ्रातरस्त्यक्तमत्सराः

সুচন্দ্ৰৰ নেতৃত্বত সেই সকলো মহৌজস্বী ৰাজপুত্ৰে নিজ নিজ ৰাজ্য ভোগ কৰিলে; ভ্ৰাতৃসকলে ঈৰ্ষা ত্যাগ কৰিছিল।

Verse 71

एवं वः कथितं विप्रा हनूमत्कुंडवैभवम् । राज्ञो धर्मसखस्यापि चरित्रं परमाद्भुतम्

এইদৰে, হে বিপ্ৰসকল, তোমালোকক হনূমৎকুণ্ডৰ বৈভৱ কোৱা হ’ল, আৰু ৰজা ধৰ্মসখাৰ পৰম আশ্চৰ্য চৰিত্ৰও বৰ্ণিত হ’ল।

Verse 72

तत्सर्वं कामसि द्ध्यर्थं स्नायात्कुंडे हनृमतः

সকলো কাম্য সিদ্ধি লাভৰ বাবে, হনুমানদেৱৰ পবিত্ৰ কুণ্ডত স্নান কৰা উচিত।

Verse 73

अध्यायमेनं पठते मनुष्यः शृणोति वा यः सुसमाहितो द्विजाः । सोऽनंतमाप्नोति सुखं परत्र क्रीडेत सार्द्धं दिवि देववृन्दैः

হে দ্বিজসকল! যি মানুহে সুসমাহিত চিত্তে এই অধ্যায় পঢ়ে বা কেৱল শুনে, সি পৰলোকত অনন্ত সুখ লাভ কৰে আৰু দেৱগণৰ দলেৰে সৈতে স্বৰ্গত ক্ৰীড়া কৰে।