Adhyaya 220
Avanti KhandaReva KhandaAdhyaya 220

Adhyaya 220

মাৰ্কণ্ডেয় ৰজাশ্ৰোতাক লোটণেশ্বৰ তীৰ্থলৈ নিৰ্দেশ কৰে। নর্মদাৰ উত্তৰ তীৰত অৱস্থিত এই পৰম শৈৱ তীৰ্থত দৰ্শন আৰু পূজাৰে বহু জন্মৰ সঞ্চিত পাপো নাশ হয়। নর্মদাৰ পাৱন মহিমা শুনি যুধিষ্ঠিৰে সুধে—সকলো তীৰ্থৰ ফল দিয়া এক শ্ৰেষ্ঠ তীৰ্থ কোনটো? উত্তৰ ৰেৱা–সাগৰ সঙ্গমৰ মাহাত্ম্যত কেন্দ্ৰিত—সাগৰে শ্ৰদ্ধাৰে ৰেৱাক গ্ৰহণ কৰে, আৰু সাগৰত লিঙ্গ প্ৰাদুৰ্ভাৱৰ কাহিনীয়ে নর্মদাৰ পবিত্ৰতাক লিঙ্গোৎপত্তি-তত্ত্বৰ সৈতে সংযোগ কৰে। অধ্যায়ত আচাৰ-অনুষ্ঠানৰ ক্ৰম দিয়া হৈছে—কাৰ্ত্তিক ব্ৰত, বিশেষকৈ চতুৰ্দশীৰ উপবাস, নর্মদাস্নান, তৰ্পণ আৰু শ্ৰাদ্ধ, ৰাতি জাগৰণসহ লোটণেশ্বৰ পূজা, আৰু পুৱাতে সাগৰ আহ্বান আৰু স্নানমন্ত্ৰসহ স্নানবিধি। স্নানৰ পাছত ‘লোটণ/লুঠন’ নামৰ এক বিশেষ পৰীক্ষা—যাত্ৰী গড়াগড়ি দি নিজৰ পাপকর্ম নে ধৰ্মকর্ম তাৰ সংকেত বুজে; তাৰ পাছত পণ্ডিত ব্ৰাহ্মণ আৰু লোকপাল-প্ৰতিনিধিৰ সন্মুখত পূৰ্ব দুষ্কৃত্য স্বীকাৰ কৰি পুনৰ স্নান কৰি যথাবিধি শ্ৰাদ্ধ সম্পন্ন কৰে। ফলশ্ৰুতিত কোৱা হৈছে—সঙ্গমস্নান আৰু লোটণেশ্বৰ পূজাৰে অশ্বমেধসম পুণ্য, দান-শ্ৰাদ্ধে মহান স্বৰ্গফল, আৰু ভক্তিসহ শ্ৰৱণ-পাঠে ৰুদ্ৰলোকপ্ৰাপ্তি তথা মোক্ষাভিমুখ ফল লাভ হয়।

Shlokas

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेद्धराधीश लोटणेश्वरमुत्तमम् । उत्तरे नर्मदाकूले सर्वपातकनाशनम्

শ্ৰী মাৰ্কণ্ডেয় ক’লে: তাৰ পাছত, হে ধৰাধীশ, নর্মদাৰ উত্তৰ কূলত অৱস্থিত সৰ্বপাপকনাশক উত্তম লোটণেশ্বৰলৈ যোৱা উচিত।

Verse 2

तत्क्षणादेव तत्सर्वं सप्तजन्मार्जितं त्वघम् । नश्यते देवदेवस्य दर्शनादेव तन्नृप

সেই ক্ষণতেই, হে ৰাজন, সাত জন্মত সঞ্চিত সকলো পাপ দেৱদেৱৰ দৰ্শন মাত্ৰতেই বিনাশ হয়।

Verse 3

बाल्यात्प्रभृति यत्पापं यौवने चापि यत्कृतम् । तत्सर्वं विलयं याति देवदेवस्य दर्शनात्

শৈশৱৰ পৰা যি পাপ কৰা হৈছে, আৰু যৌৱনত যি কৰা হৈছে—সেই সকলো দেৱদেৱৰ দৰ্শনত লয়প্ৰাপ্ত হয়।

Verse 4

युधिष्ठिर उवाच । आश्चर्यभूतं लोकेषु नर्मदाचरितं महत् । त्वया वै कथितं विप्र सकलं पापनाशनम्

যুধিষ্ঠিৰে ক’লে: লোকসমূহত আশ্চৰ্যস্বৰূপ নর্মদাৰ মহৎ পবিত্ৰ কাহিনী। হে বিপ্ৰ, তুমি নিশ্চয়েই ইয়াক সম্পূৰ্ণ পাপনাশক বুলি বৰ্ণনা কৰিলা।

Verse 5

यदेकं परमं तीर्थं सर्वतीर्थफलप्रदम् । श्रोतुमिच्छामि तत्सर्वं दयां कृत्वा वदाशु मे

যি এক পৰম তীৰ্থ সকলো তীৰ্থৰ ফল দান কৰে—তাৰ বিষয়ে মই সকলো শুনিব বিচাৰোঁ। দয়া কৰি সোনকালে মোক কোৱা।

Verse 6

ये केचिद्दुर्लभाः प्रश्नास्त्रिषु लोकेषु सत्तम । त्वत्प्रसादेन ते सर्वे श्रुता मे सह बान्धवैः

হে সজ্জনশ্ৰেষ্ঠ, ত্ৰিলোকত যি প্ৰশ্নসমূহ দুষ্প্ৰাপ্য, তোমাৰ প্ৰসাদে সেয়া সকলো মই মোৰ আত্মীয়সকলসহ শুনিলোঁ।

Verse 7

एतमेकं परं प्रश्नं सर्वप्रश्नविदां वर । श्रुत्वाहं त्वत्प्रसादेन यत्र यामि सबान्धवः

হে সকলো প্ৰশ্নৰ উত্তৰ জনা শ্ৰেষ্ঠজন! এই এক পৰম প্ৰশ্ন; তোমাৰ অনুগ্ৰহে ইয়াক শুনি মই মোৰ আত্মীয়-স্বজনসহ কোন অৱস্থা বা ক’লৈ গম কৰিম?

Verse 8

श्रीमार्कण्डेय उवाच । साधुसाधु महाप्राज्ञ यस्य ते मतिरीदृशी । दुर्लभं त्रिषु लोकेषु तस्य ते नास्ति किंचन

শ্ৰী মাৰ্কণ্ডেয় ক’লে: সাধু, সাধু! হে মহাপ্ৰাজ্ঞ, তোমাৰ বোধ এইদৰে হোৱাত ত্ৰিলোকত তোমাৰ বাবে একোৱেই অপ্ৰাপ্য নহয়।

Verse 9

धर्ममर्थं च कामं च मोक्षं च भरतर्षभ । काले काले च यो वेत्ति कर्तव्यस्तेन धीमता

হে ভাৰতবংশৰ বৃষভ! যি ধীমান ব্যক্তি সময়ে সময়ে ধৰ্ম, অৰ্থ, কাম আৰু মোক্ষ বুজি, সেই অনুসাৰে কৰ্তব্য কৰ্ম সম্পাদন কৰে, সেয়াই জ্ঞানী।

Verse 10

तस्मात्ते सम्प्रवक्ष्यामि प्रश्नस्यास्योत्तरं शुभम् । यच्छ्रुत्वा सर्वपापेभ्यो मुच्यन्ते भुवि मानवाः

সেয়েহে মই এতিয়া এই প্ৰশ্নৰ শুভ উত্তৰ তোমাক ক’ম; যি শুনিলে পৃথিৱীত থকা মানুহসকল সকলো পাপৰ পৰা মুক্ত হয়।

Verse 11

नर्मदा सरितां श्रेष्ठा सर्वतीर्थमयी शुभा । विशेषः कथितस्तस्या रेवासागरसङ्गमे

নর্মদা নদীসমূহৰ শ্ৰেষ্ঠা—শুভা আৰু সৰ্বতীৰ্থময়ী। ৰেৱা (নর্মদা)ৰ সাগৰৰ সৈতে সঙ্গমস্থলত তাইৰ বিশেষ মহিমা প্ৰখ্যাত।

Verse 12

आगच्छन्तीं नृपश्रेष्ठ दृष्ट्वा रेवां महोदधिः । प्रणम्य च पुनर्देवीं सङ्गमे रेवया सह

হে নৃপশ্ৰেষ্ঠ! ৰেৱা (নৰ্মদা) আগবাঢ়ি আহোঁতে দেখি মহোদধিয়ে ভক্তিভাৱে প্ৰণাম কৰিলে; আৰু সঙ্গমত ৰেৱাৰ সৈতে দেৱীক পুনৰ নমস্কাৰ কৰিলে।

Verse 13

संचिन्त्य मनसा केयमिति मां वै सरिद्वरा । ज्ञात्वा संचिन्त्य मनसा रेवां लिङ्गोद्भवां पराम्

সৰিতাসকলৰ শ্ৰেষ্ঠই মনতে ভাবিলে, ‘ইয়া কোন?’ তাৰপিছত মনন কৰি তেওঁ ৰেৱাক পৰমা—শিৱ-লিঙ্গৰ পৰা উদ্ভৱা—বুলি চিনিলে।

Verse 14

लुठन्वै सम्मुखस्तात गतो रेवां महोदधिः । समुद्रे नर्मदा यत्र प्रविष्टास्ति महानदी

হে তাত! গড়াগড়ি খাই আগবাঢ়ি মহোদধি ৰেৱাক সন্মুখীন হ’বলৈ গ’ল—য’ত মহানদী নৰ্মদা সাগৰত প্ৰৱেশ কৰে।

Verse 15

तत्र देवाधिदेवस्य समुद्रे लिङ्गमुत्थितम् । लिङ्गोद्भूता महाभागा नर्मदा सरितां वरा

তাতেই সাগৰত দেৱাধিদেৱৰ লিঙ্গ উদ্ভৱ হ’ল। সেই লিঙ্গৰ পৰা লিঙ্গোদ্ভূতা মহাভাগা নৰ্মদা—সৰিতাসকলৰ শ্ৰেষ্ঠা—উৎপন্ন হ’ল।

Verse 16

लयं गता तत्र लिङ्गे तेन पुण्यतमा हि सा । नर्मदायां वसन्नित्यं नर्मदाम्बु पिबन्सदा । दीक्षितः सर्वयज्ञेषु सोमपानं दिने दिने

তাতেই তাই লিঙ্গত লয় গ’ল; সেইহেতু সেয়াই অতি পুণ্যতমা। যি নৰ্মদাৰ তীৰত সদায় বাস কৰে আৰু সদা নৰ্মদাজল পান কৰে, তেওঁ সকলো যজ্ঞৰ বাবে দীক্ষিত বুলি গণ্য—যেন প্ৰতিদিন সোমপান কৰে।

Verse 17

सङ्गमे तत्र यः स्नात्वा लोटणेश्वरमर्चयेत् । सोऽश्वमेधस्य यज्ञस्य फलं प्राप्नोति मानवः

যি মানুহে সেই সঙ্গমত স্নান কৰি লোটণেশ্বৰক অৰ্চনা কৰে, সি অশ্বমেধ যজ্ঞৰ ফল লাভ কৰে।

Verse 18

वाचिकं मानसं पापं कर्मणा यत्कृतं नृप । लोटणेश्वरमासाद्य सर्वं विलयतां व्रजेत्

হে নৃপ, বাক্য, মন বা কৰ্মে যি পাপ কৰা হৈছে, লোটণেশ্বৰক আশ্ৰয় ল’লে সেয়া সকলো লয়প্ৰাপ্ত হয়।

Verse 19

कार्त्तिक्यां तु विशेषेण कथितं शङ्करेण तु । तच्छृणुष्व नृपश्रेष्ठ सर्वपापापनोदनम्

কাৰ্ত্তিকী মাহৰ বাবে ই বিশেষকৈ স্বয়ং শংকৰে কহিছে। সেয়ে, হে নৃপশ্ৰেষ্ঠ, সকলো পাপ নাশ কৰা সেই কথা শুনা।

Verse 20

सम्प्राप्तां कार्त्तिकीं दृष्ट्वा गत्वा तत्र नृपोत्तम । चतुर्दश्यामुपोष्यैव स्नात्वा वै नर्मदाजले

হে নৃপোত্তম, কাৰ্ত্তিকী আহিল বুলি দেখি তাত গমন কৰা উচিত; আৰু চতুৰ্দশীত উপবাস কৰি নর্মদাৰ জলে স্নান কৰা উচিত।

Verse 21

संतर्प्य पितृदेवांश्च श्राद्धं कृत्वा यथाविधि । रात्रौ जागरणं कुर्यात्सम्पूज्य लोटणेश्वरम्

পিতৃ আৰু দেবতাসকলক তৃপ্ত কৰি, বিধিমতে শ্রাদ্ধ সম্পন্ন কৰি, লোটণেশ্বৰক সম্যক পূজা কৰি ৰাতি জাগৰণ কৰিব।

Verse 22

सफलं जीवितं तस्य सफलं तस्य चेष्टितम् । पङ्गवस्ते न सन्देहो जन्म तेषां निरर्थकम्

যাৰ জীৱন সফল, তাৰ চেষ্টা-চেষ্টাও সফল। কিন্তু যিসকলে ভক্তিত পংগু হৈ থাকে, সন্দেহ নাই—তেওঁলোকৰ জন্ম নিৰৰ্থক হয়।

Verse 23

एकाग्रमनसा यैस्तु न दृष्टो लोटणेश्वरः । पिशाचत्वं वियोनित्वं न भवेत्तस्य वै कुले

যিসকলে একাগ্ৰচিত্তে লোটণেশ্বৰক দৰ্শন নকৰে, তেওঁলোকৰ কুলত নিশ্চয় পিশাচ-সদৃশ অৱস্থা আৰু অধম যোনিত জন্ম উদ্ভৱ হয়।

Verse 24

सङ्गमे तत्र यो गत्वा स्नानं कृत्वा यथाविधि । पुण्यैश्चैव तथा कुर्याद्गीतैर्नृत्यैः प्रबोधनम्

যি জনে তাত থকা সঙ্গমলৈ গৈ বিধিমতে স্নান কৰে আৰু পুণ্যকৰ্ম সম্পাদন কৰে—সেই জনে গীত আৰু নৃত্যৰে প্ৰভুকো জাগ্ৰত কৰিব।

Verse 25

ततः प्रभातां रजनीं दृष्ट्वा नत्वा महोदधिम् । आमन्त्र्य स्नानविधिना स्नानं तत्र तु कारयेत्

তাৰ পাছত ৰাতি প্ৰভাতলৈ পৰিণত হোৱা দেখি, মহাসমুদ্ৰক প্ৰণাম কৰি, তাক আহ্বান কৰি স্নানবিধি অনুসাৰে তাত স্নান কৰিব।

Verse 26

ॐ नमो विष्णुरूपाय तीर्थनाथाय ते नमः । सान्निध्यं कुरु मे देव समुद्र लवणाम्भसि । इत्यामन्त्रणमन्त्रः

“ওঁ—বিষ্ণুৰূপায় নমঃ; তীৰ্থনাথায় তে নমঃ। হে দেৱ, লৱণজলসমুদ্ৰ, মোৰ বাবে তোমাৰ সান্নিধ্য কৰ।” —এইয়েই আহ্বান-মন্ত্ৰ।

Verse 27

अग्निश्च तेजो मृडया च देहो रेतोऽधा विष्णुरमृतस्य नाभिः । एवं ब्रुवन् पाण्डव सत्यवाक्यं ततोऽवगाहेत पतिं नदीनाम् । इति स्नानमन्त्रः

অগ্নিয়েই তেজ; শিৱৰ কৃপাৰে দেহ স্থিত থাকে; ৰেত তলত স্থাপিত; বিষ্ণু অমৃতৰ নাভি। পাণ্ডৱৰ সত্যবাক্য এইদৰে উচ্চাৰি, তাৰ পাছত নদীনাম পতি-ত সমাহিত হৈ স্নান কৰিব। ই স্নান-মন্ত্ৰ।

Verse 28

आजन्मशतसाहस्रं यत्पापं कृतवान्नरः । सकृत्स्नानाद्व्यपोहेत पापौघं लवणाम्भसि

শতসহস্ৰ জন্মত মানুহে যি পাপ কৰিছে, লৱণজলত একবাৰ স্নান কৰিলেই সেই পাপৰ মহাস্ৰোত দূৰ হয়।

Verse 29

अन्यथा हि कुरुश्रेष्ठ देवयोनिरसौ विभुः । कुशाग्रेणापि विबुधैर्न स्प्रष्टव्यो महार्णवः

নচেৎ, হে কুৰুশ্ৰেষ্ঠ! দেবযোনিজাত সেই মহাবিভুজনক জ্ঞানীসকলে কুশাঘাসৰ আগৰে হলেও স্পৰ্শ নকৰিব; কিয়নো তেওঁ অতি বিশাল, অগাধ মহাসাগৰ।

Verse 30

सर्वरत्नप्रधानस्त्वं सर्वरत्नाकराकर । सर्वामरप्रधानेश गृहाणार्घं नमोऽस्तु ते । इति अर्वमन्त्र

তুমি সকলো ৰত্নৰ শ্ৰেষ্ঠ, সকলো ৰত্নৰ খনি আৰু আধাৰ। হে অমৰসকলৰ প্ৰধান ঈশ্বৰ! এই অৰ্ঘ্য গ্ৰহণ কৰা; তোমাক নমস্কাৰ। ই অৰ্ঘ্য-মন্ত্ৰ।

Verse 31

पितृदेवमनुष्यांश्च संतर्प्य तदनन्तरम् । उत्तीर्य तीरे तस्यैव पञ्चभिर्द्विजपुंगवैः

পিতৃ, দেৱতা আৰু মানুহক সন্তৰ্পণ কৰি তাৰ পাছত, সেই একে তীৰলৈ উঠি, পাঁচজন শ্ৰেষ্ঠ দ্বিজ (ব্ৰাহ্মণ)ৰ সৈতে (অগ্ৰসর হ’ব)।

Verse 32

श्राद्धं समाचरेत्पश्चाल्लोकपालानुरूपिभिः । कृत्वाग्रे लोकपालांस्तु प्रतिष्ठाप्य यथाविधि

তাৰ পিছত তেওঁ লোকপালসকলৰ অনুৰূপ বিধিৰে শ্ৰাদ্ধ সম্পন্ন কৰিব; প্ৰথমে বিধি অনুসাৰে সন্মুখত লোকপালসকলক প্ৰতিষ্ঠা কৰিব।

Verse 33

सम्पूज्य च यथान्यायं तानेव ब्राह्मणैः सह । सुकृतं दुष्कृतं पश्चात्तेभ्यः सर्वं निवेदयेत्

বিধি অনুসাৰে ব্ৰাহ্মণসকলৰ সৈতে তেওঁলোকক পূজা কৰি, তাৰ পিছত নিজৰ সকলো সুকৃত আৰু দুষ্কৃত—সকলো তেওঁলোকৰ আগত নিবেদন কৰিব।

Verse 34

बाल्यात्प्रभृति यत्पापं कृतं वार्धकयौवने । प्रख्यापयित्वा तेभ्योऽग्रे लोकपालान्निमन्त्रयेत्

শৈশৱৰ পৰা আৰম্ভ কৰি যৌৱন বা বাৰ্ধক্যত যি পাপ কৰা হৈছে, সেয়া তেওঁলোকৰ আগত স্বীকাৰ কৰি, তাৰ পিছত লোকপালসকলক আহ্বান কৰিব।

Verse 35

बाल्यात्प्रभृति यत्किंचित्कृतमा जन्मतोऽशुभम् । विप्रेभ्यः कथितं सर्वं तत्सांनिध्यं स्थितेषु मे

শৈশৱৰ পৰা আৰম্ভ কৰি জন্মৰ পৰাই উদ্ভৱ হোৱা যিকোনো অশুভ কৰ্ম মই কৰা, সেয়া সকলো মই ইয়াত সন্মুখত উপস্থিত থকা ব্ৰাহ্মণসকলক কৈ দিছোঁ।

Verse 36

इत्युक्त्वा स लुठेत्पश्चात्तेभ्योऽग्रेण च सम्मुखम् । अनुमान्य च तान्पञ्च पश्चात्स्नानं समाचरेत्

এইদৰে কৈ তেওঁলোকৰ সন্মুখত মুখ কৰি দণ্ডৱৎ প্ৰণাম কৰি লুঠিব; আৰু সেই পাঁচজনৰ অনুমতি লৈ তাৰ পিছত বিধিস্নান সম্পন্ন কৰিব।

Verse 37

श्राद्धं च कार्यं विधिवत्पितृभ्यो नृपसत्तम । एवं कृते नृपश्रेष्ठ सर्वपापक्षयो भवेत्

হে নৃপসত্তম! পিতৃলোকৰ উদ্দেশ্যে বিধিমতে শ্রাদ্ধ কৰাটো উচিত। এইদৰে কৰিলে, হে নৃপশ্ৰেষ্ঠ, সকলো পাপৰ ক্ষয় হয়।

Verse 38

जिज्ञासार्थं तु यः कश्चिदात्मानं ज्ञातुमिच्छति । शुभाशुभं च यत्कर्म तस्य निष्ठामिमां शृणु

কিন্তু যি কোনো ব্যক্তি সত্য জিজ্ঞাসাৰে আত্মাক জানিব খোজে, আৰু কোন কৰ্ম শুভ বা অশুভ সেয়া বিচাৰিব খোজে, তেন্তে তাৰ বাবে স্থিৰ কৰা এই নীতি-শৃঙ্খলা শুনা।

Verse 39

स्नात्वा तत्र महातीर्थे लुठमानो व्रजेन्नरः । पापकर्मान्यतो याति धर्मकर्मा व्रजेन्नदीम्

সেই মহাতীৰ্থত স্নান কৰি মানুহে তাত ভক্তিভাৱে লুঠি আগবাঢ়িব। তাৰ পাপকর্ম অন্য ঠাইলৈ গুচে, আৰু সি ধৰ্মকর্মত নিবিষ্ট হয়; তাৰ পাছত সি নদীৰ ওচৰলৈ যাব।

Verse 40

पापकर्मा ततो ज्ञात्वा पापं मे पूर्वसंचितम् । स्नात्वा तीर्थवरे तस्मिन्दानं दद्याद्यथाविधि

তাৰ পাছত পাপকর্মে আচ্ছন্ন হলেও ‘মোৰ পাপ পূৰ্বৰ পৰা সঞ্চিত’ বুলি জানি, সেই শ্ৰেষ্ঠ তীৰ্থত স্নান কৰি বিধিমতে দান দিব।

Verse 41

लोटणेश्वरमभ्यर्च्य सर्वपापैः प्रमुच्यते । अवक्रगमनं गत्वा मुच्यते सर्वपातकैः

লোটণেশ্বৰক আৰাধনা কৰিলে মানুহ সকলো পাপৰ পৰা মুক্ত হয়। আৰু অৱক্রগমনলৈ গৈ সি সকলো মহাপাতকৰ পৰাো মুক্ত হয়।

Verse 42

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन ज्ञात्वैवं नृपसत्तम । स्नातव्यं मानवैस्तत्र यत्र संनिहितो हरः

সেয়ে, হে নৃপশ্ৰেষ্ঠ, এই কথা জানি সৰ্বপ্ৰযত্নে মানুহে তাত স্নান কৰিব লাগে—য’ত হৰ (শিৱ) বিশেষভাৱে সংনিহিত।

Verse 43

एवं स्नात्वा विधानेन ब्राह्मणान् वेदपारगान् । पूजयेत्पृथिवीपाल सर्वपापोपशान्तये

এইদৰে বিধিমতে স্নান কৰি, হে পৃথিৱীপাল, বেদপাৰগ ব্ৰাহ্মণসকলক পূজা-সন্মান কৰিব লাগে, যাতে সকলো পাপ সম্পূৰ্ণৰূপে শান্ত হয়।

Verse 44

एवं गुणविशिष्टं हि तत्तीर्थं नृपसत्तम । तस्य तीर्थस्य माहात्म्यं शृणुष्वैकमना नृप

হে নৃপশ্ৰেষ্ঠ, সেই তীৰ্থ নিশ্চয়েই এনে বিশেষ গুণে বিভূষিত। এতিয়া, হে নৃপ, একাগ্ৰচিত্তে সেই তীৰ্থৰ মাহাত্ম্য শুনা।

Verse 45

तत्र तीर्थे नरः स्नात्वा संतर्प्य पितृदेवताः । श्राद्धं यः कुरुते तत्र पित्ःणां भक्तिभावितः

সেই তীৰ্থত মানুহে স্নান কৰি আৰু পিতৃদেৱতাসকলক তৰ্পণে তৃপ্ত কৰি, যি পিতৃভক্তিৰে ভাৱিত হৈ তাত শ্ৰাদ্ধ কৰে—(সেইজন পিতৃসকলৰ বিশেষ অনুগ্ৰহ লাভ কৰে)।

Verse 46

दानं ददाति विप्रेभ्यो गोभूतिलहिरण्यकम् । षष्टिवर्षसहस्राणि कोटिर्वर्षशतानि च

সেইজন বিপ্ৰসকলক দান কৰে—গো, ভূমি, তিল আৰু সোণ; আৰু (তাৰ ফলত) ষাঠি হাজাৰ বছৰ, আৰু কোটিকোটি বছৰৰ শতাধিক পৰ্যন্ত গণ্য পুণ্য লাভ কৰে।

Verse 47

विमानवरमारूढः स्वर्गलोके महीयते । नर्मदासर्वतीर्थेभ्यः स्नाने दाने च यत्फलम्

উত্তম দিৱ্য বিমানত আৰূঢ় হৈ তেওঁ স্বৰ্গলোকত সন্মানিত হয়। নর্মদাৰ সকলো তীৰ্থত স্নান আৰু দান কৰিলে যি ফল লাভ হয়—

Verse 48

तत्फलं समवाप्नोति रेवासागरसङ्गमे । सुवर्णं रजतं ताम्रं मणिमौक्तिकभूषणम्

সেই একেই ফল ৰেৱা আৰু সাগৰৰ সঙ্গমত লাভ হয়। (তাত) সোণ, ৰূপ, তামা আৰু মণি-মৌক্তিক খচিত অলংকাৰ অৰ্পণ কৰা হয়।

Verse 49

गोवृषं च महीं धान्यं तत्र दत्त्वाक्षयं फलम् । शुभस्याप्यशुभस्यापि तत्र तीर्थे न संशयः

সেই তীৰ্থত গাই, বৃষ, ভূমি বা ধান্য দান কৰিলে অক্ষয় ফল লাভ হয়। শুভ কৰ্মী হোক বা অশুভ কৰ্মী—সেই তীৰ্থ ফলদায়ক, ইয়াত সন্দেহ নাই।

Verse 50

तत्र तीर्थे नरः कश्चित्प्राणत्यागं युधिष्ठिर । करोति भक्त्या विधिवत्तस्य पुण्यफलं शृणु

হে যুধিষ্ঠিৰ! যদি কোনো ব্যক্তি সেই তীৰ্থত ভক্তিসহ আৰু বিধিমতে প্ৰাণত্যাগ কৰে, তেন্তে তাৰ পুণ্যফল শুনা।

Verse 51

कोटिवर्षं तु वर्षाणां क्रीडित्वा शिवमन्दिरे । वेदवेदाङ्गविद्विप्रो जायते विमले कुले

শিৱমন্দিৰত কোটিবর্ষ পৰ্যন্ত ক্ৰীড়া কৰি, তাৰ পিছত তেওঁ নিৰ্মল কুলত বেদ আৰু বেদাঙ্গত পাণ্ডিত্যসম্পন্ন এজন ব্ৰাহ্মণ ৰূপে জন্ম লয়।

Verse 52

पुत्रपौत्रसमृद्धोऽसौ धनधान्यसमन्वितः । सर्वव्याधिविनिर्मुक्तो जीवेच्च शरदांशतम्

সন্তান-পৌত্ৰে সমৃদ্ধ হৈ ধন-ধান্যৰে পৰিপূৰ্ণ হয়; সকলো ব্যাধিৰ পৰা মুক্ত হৈ সি শত শৰত্‌ পৰ্যন্ত (পূৰ্ণ আয়ু) জীৱে।

Verse 53

अपि द्वादशयात्रासु सोमनाथे यदर्चिते । कार्त्तिक्यां कृत्तिकायोगे तत्पुण्यं लोटणेश्वरे

দ্বাদশ যাত্ৰাসমূহত সোমনাথত যি অৰ্চনা কৰা হয়—বিশেষকৈ কাৰ্ত্তিক মাহত কৃত্তিকা যোগত—তাৰ পৰা যি পুণ্য জন্মে, সেই একে পুণ্য লোটণেশ্বৰত লাভ হয়।

Verse 54

गया गङ्गा कुरुक्षेत्रे नैमिषे पुष्करे तथा । तत्पुण्यं लभते पार्थ लोटणेश्वरदर्शनात्

হে পাৰ্থ! কেৱল লোটণেশ্বৰ দৰ্শন কৰিলেই গয়া, গঙ্গা, কুরুক্ষেত্ৰ, নৈমিষ আৰু পুষ্কৰ আদি তীৰ্থসমূহৰ সমান পুণ্য লাভ হয়।

Verse 55

यः शृणोति नरो भक्त्या पठ्यमानमिदं शुभम् । सर्वपापविनिर्मुक्तो रुद्रलोकं स गच्छति

যি নৰ ভক্তিৰে পঠিত এই শুভ বৃত্তান্ত শুনে, সি সকলো পাপৰ পৰা মুক্ত হৈ ৰুদ্ৰলোকলৈ গমন কৰে।