
মাৰ্কণ্ডেয় ৰজাক নৰ্মদা তীৰত অৱস্থিত পৰম অঙ্গাৰক-তীৰ্থলৈ নিৰ্দেশ কৰে; ই ৰূপ-সৌন্দৰ্য দানকাৰী আৰু লোকসমাজত প্ৰসিদ্ধ। তাত ভূমিজ অঙ্গাৰকে অগণিত বছৰ ধৰি ঘোৰ তপস্যা কৰিছিল। তপস্যাত প্ৰসন্ন মহাদেৱ সাক্ষাতে প্ৰকট হৈ, দেৱতাসকলৰ মাজতো দুষ্প্ৰাপ্য বৰ দিব বুলি ক’লে। অঙ্গাৰকে অবিনাশী, স্থায়ী পদ বিচাৰিলে—গ্ৰহমণ্ডলত নিত্য বিচৰণৰ অধিকাৰ, আৰু পৰ্বত, সূৰ্য-চন্দ্ৰ, নদী-সমুদ্ৰ যিমান দিন থাকে সিমান দিন বৰ স্থিৰ থাকক। শিৱে বৰ দি প্ৰস্থান কৰিলে; দেৱ-অসুৰে তেওঁৰ স্তৱ কৰিলে। তাৰ পিছত অঙ্গাৰকে সেই স্থানত শংকৰক প্ৰতিষ্ঠা কৰি, গ্ৰহক্ৰমত নিজৰ স্থান লাভ কৰিলে। বিধান অনুসাৰে, এই তীৰ্থত স্নান কৰি পৰমেশ্বৰক পূজা কৰি, ক্ৰোধ জয় কৰি হোম-আহুতি আদি অৰ্পণ কৰা ব্যক্তিয়ে অশ্বমেধ যজ্ঞৰ ফল পায়। অঙ্গাৰক-চতুৰ্থীত বিধিপূৰ্বক স্নান আৰু গ্ৰহপূজাৰে শুভ ফল, ৰূপলাভ আৰু দীঘলীয়া কল্যাণ হয়; আৰু তাত মৃত্যু—ইচ্ছাকৃত বা অনিচ্ছাকৃত—ৰুদ্ৰসান্নিধ্য আৰু তেওঁৰ সান্নিধ্যত আনন্দ লাভৰ কাৰণ বুলি কোৱা হৈছে।
Verse 1
श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेन्महाराज तीर्थमङ्गारकं परम् । रूपदं सर्वलोकानां विश्रुतं नर्मदातटे
শ্ৰী মাৰ্কণ্ডেয় ক’লে: তেতিয়া, হে মহাৰাজ, নর্মদাৰ তীৰত প্ৰসিদ্ধ পৰম অঙ্গাৰক তীৰ্থলৈ যোৱা উচিত; ই সকলো লোকক ৰূপ-সৌন্দর্য আৰু উৎকৃষ্টতা দান কৰে।
Verse 2
अङ्गारकेण राजेन्द्र पुरा तप्तं तपः किल । अर्बुदं च निखर्वं च प्रयुतं वर्षसंख्यया
হে ৰাজেন্দ্ৰ, কোৱা হয় যে প্ৰাচীন কালত অঙ্গাৰকে তাত তপস্যা কৰিছিল—বছৰৰ অচিন্ত্য বিস্তৃত সংখ্যালৈ: অৰ্বুদ, নিখৰ্ব আৰু প্ৰযুত পৰিমাণে।
Verse 3
ततस्तुष्टो महादेवः परया कृपया नृप । प्रत्यक्षदर्शी भगवानुवाच क्षितिनन्दनम्
তেতিয়া, হে নৃপ, মহাদেৱ পৰম কৃপাৰে সন্তুষ্ট হৈ, সন্মুখদৰ্শী ভগৱানে—সাক্ষাতে দৰ্শন দিয়া প্ৰভুৱে—পৃথিৱীৰ পুত্ৰক সোজাকৈ ক’লে।
Verse 4
वरदोऽस्मि महाभाग दुर्लभं त्रिदशैरपि । वरं दास्याम्यहं वत्स ब्रूहि यत्ते विवक्षितम्
“হে মহাভাগ, মই বৰদাতা; ত্ৰিদশসকলৰো বাবে যি বৰ দুষ্প্ৰাপ্য। প্ৰিয় বৎস, মই তোমাক বৰ দিম; তোমাৰ যি অভিপ্ৰায়, কোৱা।”
Verse 5
अङ्गारक उवाच । तव प्रसादाद्देवेश सर्वलोकमहेश्वर । ग्रहमध्यगतो नित्यं विचरामि नभस्तले
অঙ্গাৰকে ক’লে: “হে দেৱেশ, হে সৰ্বলোক-মহেশ্বৰ, তোমাৰ প্ৰসাদে মই সদায় গ্ৰহসমূহৰ মাজত অৱস্থিত হৈ আকাশমণ্ডলত বিচৰণ কৰোঁ।”
Verse 6
यावद्धराधरो लोके यावच्चन्द्रदिवाकरौ । नद्यो नदाः समुद्राश्च वरो मे चाक्षयो भवेत्
যিমান দিন ধৰণীত পৰ্বত স্থিৰ থাকে, যিমান দিন চন্দ্ৰ আৰু সূৰ্য টিকে, আৰু যিমান দিন নদী, স্ৰোত আৰু সাগৰ থাকে—মোৰ এই বৰ যেন অক্ষয়, অবিনাশী হয়।
Verse 7
एवमस्त्विति देवेशो दत्त्वा वरमनुत्तमम् । जगामाकाशमाविश्य वन्द्यमानः सुरासुरैः
“এৱমস্ত্ব” বুলি দেৱেশে অনুত্তম বৰ দান কৰিলে; তাৰ পাছত আকাশত প্ৰৱেশ কৰি গ’ল, দেৱ আৰু অসুৰ সকলৰ দ্বাৰা সমভাবে বন্দিত হৈ।
Verse 8
भूमिपुत्रस्ततस्तस्मिन्स्थापयामास शङ्करम् । गतः सुरालये लोके ग्रहभावे निवेशितः
তাৰ পাছত ভূমিপুত্ৰে সেই স্থানতেই শংকৰক স্থাপন কৰিলে। তাৰ অনন্তৰে তেওঁ সুৰলোকলৈ গ’ল আৰু গ্ৰহদেৱতাৰ মৰ্যাদাত প্রতিষ্ঠিত হ’ল।
Verse 9
तत्र तीर्थे तु यः स्नात्वा पूजयेत्परमेश्वरम् । हुतहोमो जितक्रोधः सोऽश्वमेधफलं लभेत्
সেই তীৰ্থত যি স্নান কৰি পৰমেশ্বৰক পূজা কৰে, অগ্নিত আহুতি দিয়ে, হোম সম্পন্ন কৰে আৰু ক্ৰোধ জয় কৰে—সেইজন অশ্বমেধ যজ্ঞৰ ফল লাভ কৰে।
Verse 10
चतुर्थ्यङ्गारके यस्तु स्नात्वा चाभ्यर्चयेद्ग्रहम् । अङ्गारकं विधानेन सप्तजन्मानि भारत
কিন্তু, হে ভাৰত, যি অঙ্গাৰক-দিন (মঙলবাৰ)ত পৰি অহা চতুৰ্থীত স্নান কৰি বিধিমতে গ্ৰহদেৱতা অঙ্গাৰকক অৰ্চনা কৰে—সেইজন সাত জন্মলৈকে শুভ ফল লাভ কৰে।
Verse 11
दशयोजनविस्तीर्णे मण्डले रूपवान् भवेत् । तत्रैव ता मृतो जन्तुः कामतोऽकामतोऽपि वा । रुद्रस्यानुचरो भूत्वा तेनैव सह मोदते
দশ যোজন বিস্তৃত মণ্ডলৰ ভিতৰত মানুহ ৰূপ-সৌন্দৰ্য্য লাভ কৰে। তাতেই যি প্ৰাণী মৰে—ইচ্ছাকৃত হওক বা অনিচ্ছাকৃত—সেই জন্তু ৰুদ্ৰৰ অনুচৰ হৈ সেই প্ৰভুৰ সান্নিধ্যত আনন্দ কৰে।
Verse 115
। अध्याय
অধ্যায় — ই এক অধ্যায়-চিহ্ন (কলফন)।