Adhyaya 22
Ashvamedha (horse sacrifice) preliminaries.
Mantras
Mantra 1
तेजो॑ऽसि शु॒क्रम॒मृत॑मायु॒ष्पा आयु॑र्मे पाहि । दे॒वस्य॑ त्वा सवि॒तुः प्र॑स॒वेऽश्विनो॑र्बा॒हुभ्यां॑ पू॒ष्णो हस्ता॑भ्या॒मा द॑दे
তুমি তেজ; তুমি শুদ্ধ দীপ্তি; তুমি অমৃত, আয়ুষ্যদাতা। মোৰ আয়ু ৰক্ষা কৰা। দেব সৱিতৃৰ প্ৰসৱত, অশ্বিনীদ্বয়ৰ বাহুসমূহে আৰু পূষণৰ হস্তদ্বয়ে তোমাক মই গ্ৰহণ কৰোঁ।
Mantra 2
इ॒माम॑गृभ्णन् रश॒नामृ॒तस्य॒ पूर्व॒ आयु॑षि वि॒दथे॑षु क॒व्या । सा नो॑ अ॒स्मिन्त्सु॒त आ ब॑भूव ऋ॒तस्य॒ साम॑न्त्स॒रमा॒रप॑न्ती
ঋতৰ এই ৰশনা প্ৰাচীন কালত, প্ৰথম যুগত, বিদথসমূহত কবিসকল (প্ৰেৰিত ঋষিসকল) ধৰি লৈছিল। আমাৰ এই সোম-চাপত তাই আমাৰ ওচৰলৈ আহক—সৰমা, সৰিসৃপৰ দৰে আগবাঢ়ি, ঋতৰ সাম (স্তোত্ৰ) আনোতা।
Mantra 3
अ॒भि॒धा अ॑सि॒ भुव॑नमसि य॒न्ताऽसि॑ ध॒र्ता । स त्वम॒ग्निं वै॑श्वान॒रᳪ सप्र॑थसं गच्छ॒ स्वाहा॑कृतः
তুমি আচ্ছাদন; তুমি ভুবন; তুমি নিয়ন্তা, ধাৰক। স্বাহা-কৃত হৈ তুমি বৈশ্বানৰ অগ্নিৰ ওচৰলৈ গমন কৰা—সৰ্বদিশে প্ৰসাৰিত।
Mantra 4
स्व॒गा त्वा॑ दे॒वेभ्य॑ः प्र॒जाप॑तये॒ ब्रह्म॒न्नश्वं॑ भ॒न्त्स्यामि॑ दे॒वेभ्य॑ः प्र॒जाप॑तये॒ तेन॑ राध्यासम् । तं ब॑धान दे॒वेभ्य॑ः प्र॒जाप॑तये॒ तेन॑ राध्नुहि
স্বগা—শুভগমনে যাক। হে ব্রাহ্মণ, দেবসকলৰ বাবে, প্ৰজাপতিৰ বাবে, তোমাক—এই অশ্বক—মই বান্ধিম; দেবসকলৰ বাবে, প্ৰজাপতিৰ বাবে; তেনে কৰি মই সিদ্ধি লাভ কৰোঁ। তাক বান্ধা—দেবসকলৰ বাবে, প্ৰজাপতিৰ বাবে; তেনে কৰি তুমি এই কৰ্ম সিদ্ধ কৰা।
Mantra 5
प्र॒जाप॑तये त्वा॒ जुष्टं॒ प्रोक्षा॑मीन्द्रा॒ग्निभ्यां॑ त्वा॒ जुष्टं॒ प्रोक्षा॑मि वा॒यवे॑ त्वा॒ जुष्टं॒ प्रोक्षा॑मि॒ विश्वे॑भ्यस्त्वा दे॒वेभ्यो॒ जुष्टं॒ प्रोक्षा॑मि॒ सर्वे॑भ्यस्त्वा दे॒वेभ्यो॒ जुष्टं॒ प्रोक्षा॑मि । यो अर्व॑न्तं॒ जिघा॑ᳪसति॒ तम॒भ्य॒मीति॒ वरु॑णः| प॒रो मर्त॑: प॒रः श्वा
প্ৰজাপতিৰ বাবে—গ্ৰহণযোগ্য ৰূপে—তোমাক মই ছিটাই দিওঁ; ইন্দ্ৰ-অগ্নিৰ বাবে—গ্ৰহণযোগ্য ৰূপে—তোমাক মই ছিটাই দিওঁ; বায়ুৰ বাবে—গ্ৰহণযোগ্য ৰূপে—তোমাক মই ছিটাই দিওঁ; বিশ্বদেৱসকলৰ বাবে—গ্ৰহণযোগ্য ৰূপে—তোমাক মই ছিটাই দিওঁ; সকলো দেবতাৰ বাবে—গ্ৰহণযোগ্য ৰূপে—তোমাক মই ছিটাই দিওঁ। যি অশ্বক বধ কৰিব খোজে, তাক বৰুণে সন্মুখেৰে আক্রমণ কৰে; দূৰ হওক মর্ত্য, দূৰ হওক শ্বান।
Mantra 6
अ॒ग्नये॒ स्वाहा॒ सोमा॑य॒ स्वाहा॒ ऽपां मोदा॑य॒ स्वाहा॑ सवि॒त्रे स्वाहा॑ वा॒यवे॒ स्वाहा॒ विष्ण॑वे॒ स्वाहेन्द्रा॑य॒ स्वाहा॒ बृह॒स्पत॑ये॒ स्वाहा॑ मि॒त्राय॒ स्वाहा॒ वरु॑णाय॒ स्वाहा॑
অগ্নিৰে স্বাহা; সোমৰে স্বাহা; আপসকলৰ আনন্দৰ বাবে স্বাহা; সৱিতৃৰ বাবে স্বাহা; বায়ুৰ বাবে স্বাহা; বিষ্ণুৰ বাবে স্বাহা; ইন্দ্ৰৰ বাবে স্বাহা; বৃহস্পতিৰ বাবে স্বাহা; মিত্ৰৰ বাবে স্বাহা; বৰুণৰ বাবে স্বাহা।
Mantra 7
हि॒ङ्का॒राय॒ स्वाहा॒ हिङ्कृ॑ताय॒ स्वाहा॒ क्रन्द॑ते॒ स्वाहा॑ ऽवक्र॒न्दाय॒ स्वाहा॒ प्रोथ॑ते॒ स्वाहा॑ प्रप्रो॒थाय॒ स्वाहा॑ ग॒न्धाय॒ स्वाहा॑ घ्रा॒ताय॒ स्वाहा॒ निवि॑ष्टाय॒ स्वाहोप॑विष्टाय॒ स्वाहा॒ सन्दि॑ताय॒ स्वाहा॒ वल्ग॑ते॒ स्वाहा ऽऽसी॑नाय॒ स्वाहा॑ शया॑नाय॒ स्वाहा॒ स्वप॑ते॒ स्वाहा॒ जाग्र॑ते॒ स्वाहा॒ कूज॑ते॒ स्वाहा॒ प्रबु॑द्धाय॒ स्वाहा॑ वि॒जृम्भ॑माणाय॒ स्वाहा॒ विचृ॑ताय॒ स्वाहा॒ सᳪहा॑नाय॒ स्वाहोप॑स्थिताय॒ स्वाहाऽऽय॑नाय॒ स्वाहा॒ प्राय॑णाय॒ स्वाहा॑
হিঙ্কাৰ-ধ্বনিলৈ স্বাহা; হিঙ্কাৰ কৰালৈ স্বাহা; ক্ৰন্দনলৈ স্বাহা; প্ৰতিউত্তৰ-ক্ৰন্দনলৈ স্বাহা; প্ৰোথন (নাসিকাৰ ফোঁকাৰ)লৈ স্বাহা; পুনঃ-পুনঃ প্ৰোথনলৈ স্বাহা; গন্ধলৈ স্বাহা; ঘ্ৰাণ কৰালৈ স্বাহা; নিবিষ্ট (বহা)লৈ স্বাহা; উপবিষ্ট (কাষতে বহা)লৈ স্বাহা; সন্নদ্ধ/বন্ধা হোৱালৈ স্বাহা; বল্গন (লাফ-ঝাঁপ)লৈ স্বাহা; আসীনলৈ স্বাহা; শয়ানলৈ স্বাহা; নিদ্ৰা কৰালৈ স্বাহা; জাগ্ৰত হোৱালৈ স্বাহা; কূজনলৈ স্বাহা; প্ৰবুদ্ধলৈ স্বাহা; বিজৃম্ভমাণ (হাই তোলা)লৈ স্বাহা; বিচৃত (বিস্তাৰিত/প্ৰসাৰিত)লৈ স্বাহা; সংহান (সংহত/দৃঢ়)লৈ স্বাহা; উপস্থিত (উপস্থিত হোৱা)লৈ স্বাহা; আয়ন (গমন-পথ)লৈ স্বাহা; প্ৰায়ণ (অগ্ৰগমন)লৈ স্বাহা।
Mantra 8
य॒ते स्वाहा॒ धाव॑ते॒ स्वाहो॑द्द्रा॒वाय॒ स्वाहोद्द्रु॑ताय॒ स्वाहा॑ शूका॒राय॒ स्वाहा॒ शूकृ॑ताय॒ स्वाहा॒ निष॑ण्णाय॒ स्वाहोत्थि॑ताय॒ स्वाहा॑ ज॒वाय॒ स्वाहा॒ बला॑य॒ स्वाहा॑ वि॒वर्त॑मानाय॒ स्वाहा॒ विवृ॑त्ताय॒ स्वाहा॑ विधून्वा॒नाय॒ स्वाहा॒ विधू॑ताय॒ स्वाहा॒ शुश्रू॑षमाणाय॒ स्वाहा॑ शृण्व॒ते स्वाहेक्ष॑माणाय॒ स्वाहे॑क्षि॒ताय॒ स्वाहा॒ वी॒क्षिताय॒ स्वाहा॑ निमे॒षाय॒ स्वाहा॒ यदत्ति॒ तस्मै॒ स्वाहा॒ यत् पिब॑ति॒ तस्मै॒ स्वाहा॒ यन्मूत्रं॑ क॒रोति॒ तस्मै॒ स्वाहा॑ कुर्व॒ते स्वाहा॑ कृ॒ताय॒ स्वाहा॑
যত্ন/প্ৰচেষ্টালৈ স্বাহা; ধাৱন (দৌৰা)লৈ স্বাহা; উদ্দ্ৰাৱ (হঠাৎ উঠি দৌৰা)লৈ স্বাহা; উদ্দ্ৰুত (দৌৰি উঠা/উত্থিত)লৈ স্বাহা; শূকাৰ (নাসিকাৰ ফোঁকাৰ)লৈ স্বাহা; শূকৃত (ফোঁকাৰ কৰা)লৈ স্বাহা; নিষণ্ণ (বহা)লৈ স্বাহা; উত্ত্থিত (উঠা)লৈ স্বাহা; জৱ (বেগ)লৈ স্বাহা; বল (শক্তি)লৈ স্বাহা; বিবর্তমান (ঘূৰি ফুৰা)লৈ স্বাহা; বিবৃত্ত (ঘূৰি যোৱা)লৈ স্বাহা; বিধূন্বান (কঁপোৱা)লৈ স্বাহা; বিধূত (কঁপাই পেলোৱা)লৈ স্বাহা; শুশ্ৰূষমাণ (শুনিবলৈ আগ্ৰহী)লৈ স্বাহা; শৃণ্বতে (শুনা)লৈ স্বাহা; ঈক্ষমাণ (চাই থকা)লৈ স্বাহা; ঈক্ষিত (চোৱা)লৈ স্বাহা; ৱীক্ষিত (দৰ্শিত/চোৱা)লৈ স্বাহা; নিমেষ (পলক)লৈ স্বাহা; যি খায়, তাক স্বাহা; যি পান কৰে, তাক স্বাহা; যি মূত্ৰ কৰে, তাক স্বাহা; কৰোঁতালৈ স্বাহা; কৃত (কৰা)লৈ স্বাহা।
Mantra 9
तत्स॑वि॒तुर्वरे॑ण्यं॒ भर्गो॑ दे॒वस्य॑ धीमहि । धियो॒ यो न॑: प्रचो॒दया॑त्
সেই সৱিতৃ দেৱৰ বৰণীয় ভৰ্গ (দীপ্তি) আমি ধ্যান কৰোঁ; যি আমাৰ ধীসমূহক প্ৰচোদিত কৰক।
Mantra 10
हिर॑ण्यपाणिमू॒तये॑ सवि॒तार॒मुप॑ ह्वये । स चेत्ता॑ दे॒वता॑ प॒दम्
সহায়তাৰ বাবে মই সোনালী-হস্ত সৱিতাৰক আহ্বান কৰোঁ; সেয়াই চেতা (বুদ্ধিমান বিধাতা), দেৱতাৰ পদ (দিব্য স্থান)।
Mantra 11
दे॒वस्य॒ चेत॑तो म॒हीं प्र स॑वि॒तुर्ह॑वामहे । सु॒म॒तिᳪ स॒त्यरा॑धसम्
দেৱস্য চেততো সৱিতুৰ্ মাহীং প্ৰ হৱামহে; সত্যৰাধস, অচ্যুত দানযুক্ত সু-মতি (সুমতি) আমি প্ৰাৰ্থনা কৰোঁ।
Mantra 12
सु॒ष्टु॒तिᳪ सु॑मती॒वृधो॑ रा॒तिᳪ स॑वि॒तुरी॑महे । प्र दे॒वाय॑ मती॒विदे॑
সৱিতুৰ পৰা আমি সু-মতি বৃদ্ধি কৰা ৰাতি (দান) আৰু সু-ষ্টুতি (সুন্দৰ স্তৱ) বিচাৰোঁ; মতি-বিদ (অভিপ্ৰায়-জ্ঞ) দেৱলৈ তাক আগবঢ়াওঁ।
Mantra 13
रा॒तिᳪ सत्प॑तिं म॒हे स॑वि॒तार॒मुप॑ ह्वये । आ॒स॒वं दे॒ववी॑तये
মহৎ ৰাতিৰ (দানৰ) বাবে সৎ-পতি সৱিতাৰক মই ওচৰলৈ আহ্বান কৰোঁ; আসৱ (প্ৰেৰণা) আৰু দেৱ-ৱীতিয়ে (দেৱসকলৰ উপভোগৰ) বাবে।
Mantra 14
दे॒वस्य॑ सवि॒तुर्म॒तिमा॑स॒वं वि॒श्वदे॑व्यम् । धि॒या भगं॑ मनामहे
আমি পবিত্ৰ ধ্যানৰে দেব সৱিতৃৰ মতি আৰু প্ৰেৰণা—সকলো দেৱৰ সৈতে সম্পৰ্কিত সেই আসৱ—চিন্তা কৰোঁ; আৰু ভাগ, অংশ-বিতৰণকাৰীক আমি মনত ধ্যান কৰোঁ।
Mantra 15
अ॒ग्निᳪ स्तोमे॑न बोधय समिधा॒नो अम॑र्त्यम् । ह॒व्या दे॒वेषु॑ नो दधत्
স্তোত্ৰেৰে অগ্নিক জাগ্ৰত কৰা—সমিধাৰে প্ৰজ্বলিত সেই অমৰক; আৰু আমাৰ হব্যসমূহ দেৱসকলৰ মাজত স্থাপন কৰাওক।
Mantra 16
स ह॑व्य॒वाडम॑र्त्य उ॒शिग्दू॒तश्चनो॑हितः । अ॒ग्निर्धि॒या समृ॑ण्वति
সেই অমৰ হব্যবাহক, উদ্যমী, আমাৰ কল্যাণৰ বাবে নিযুক্ত দূত—অগ্নি পবিত্ৰ ধ্যানৰে কৰ্ম সম্পন্ন কৰে।
Mantra 17
अ॒ग्निं दू॒तं पु॒रो द॑धे हव्य॒वाह॒मुप॑ ब्रुवे । दे॒वाँ२ आ सा॑दयादि॒ह
অগ্নিক দূত ৰূপে আগত ৰাখোঁ; হব্যবাহকক ভক্তিভাৱে আহ্বান কৰোঁ। তেওঁ এই ঠাইত দেৱতাসকলক আহি বহিবলৈ বসাওক।
Mantra 18
अजी॑जनो॒ हि प॑वमान॒ सूर्यं॑ वि॒धारे॒ शक्म॑ना॒ पय॑: । गोजी॑रया॒ रᳪह॑माण॒: पुर॑न्ध्या
হে পৱমান! তুমি শক্তিৰে ধাৰণাৰ বাবে সূৰ্যক জন্ম দিছা, আৰু পোষক পেয়ো (ৰস) প্ৰবাহিত কৰিছা। গোৱিজয়ী বেগে ধাৱমান, দানশীলা (পুরন্ধ্যা) ৰূপে তুমি আগবাঢ়িছা।
Mantra 19
वि॒भूर्मा॒त्रा प्र॒भूः पि॒त्राऽश्वो॑ऽसि॒ हयो॒ऽस्यत्यो॑ऽसि॒ मयो॒ऽस्यर्वा॑ऽसि॒ सप्ति॑रसि वा॒ज्य॒सि॒ वृषा॑ऽसि नृ॒मणा॑ असि । ययु॒र्नामा॑ऽसि॒ शिशु॒र्नामा॑स्यादि॒त्यानां॒ पत्वाऽन्वि॑हि॒ देवा॑ आशापाला ए॒तं दे॒वेभ्योऽश्वं॒ मेधा॑य॒ प्रोक्षि॑तᳪ रक्षते॒ह रन्ति॑ रि॒ह र॑मतामि॒ह धृति॑रि॒ह स्वधृ॑ति॒: स्वाहा॑
মাত্ৰাত বিভূ, পিতৃৰ দ্বাৰা প্ৰভূ—তুমি অশ্ব; তুমি হয়, তুমি অত্য; তুমি ময়, তুমি অৰ্বা; তুমি সপ্তি; তুমি বাজ্য; তুমি বৃষ; তুমি নৃমণা। ‘যয়ু’ তোমাৰ নাম; ‘শিশু’ তোমাৰ নাম। পত্বা (উড্ডীয়মান হৈ) আদিত্যসকলৰ অনুগমন কৰা। হে দেৱা, আশা-পালা, এই দেৱেভ্যঃ অশ্বং মেধায় প্ৰোক্ষিতং ৰক্ষত। ইহ ৰন্তি, ইহ ৰিহ, ইহ ৰমতাম; ইহ ধৃতিঃ, ইহ স্বধৃতিঃ—স্বাহা।
Mantra 20
काय॒ स्वाहा॒ कस्मै॒ स्वाहा॑ कत॒मस्मै॒ स्वाहा॒ स्वाहा॒ऽऽधिमाधी॑ताय॒ स्वाहा॒ मन॑: प्र॒जाप॑तये॒ स्वाहा॑ चि॒त्तं विज्ञा॑ता॒यादि॑त्यै॒ स्वाहा ऽदि॑त्यै मह्यै॒ स्वाहा ऽदि॑त्यै सुमृडी॒कायै॒ स्वाहा॒ सर॑स्वत्यै॒ स्वाहा॒ सर॑स्वत्यै पाव॒कायै॒ स्वाहा॒ सर॑स्वत्यै बृहत्यै॒ स्वाहा॑ पू॒ष्णे स्वाहा॑ पू॒ष्णे प्र॑प॒थ्या॒य॒ स्वाहा॑ पू॒ष्णे न॒रन्धि॑षाय॒ स्वाहा॒ त्वष्ट्रे॒ स्वाहा॒ त्वष्ट्रे॑ तु॒रीपा॑य॒ स्वाहा॒ त्वष्ट्रे॑ पुरु॒रूपा॑य॒ स्वाहा॒ विष्ण॑वे॒ स्वाहा॒ विष्ण॑वे निभूय॒पाय॒ स्वाहा॒ विष्ण॑वे शिपिवि॒ष्टाय॒ स्वाहा॑
কাক স্বাহা। কস্মৈ স্বাহা। কতমস্মৈ স্বাহা। যথাবিধি অধ্যয়নকাৰীক স্বাহা। মনঃ—প্ৰজাপতয়ৈ স্বাহা। চিত্তং—বিজ্ঞাতৃ—আদিত্যায় স্বাহা। মহ্যৈ আদিত্যায় স্বাহা। সুমৃডীকায়ৈ আদিত্যায় স্বাহা। সরস্বত্যৈ স্বাহা। পাৱকায়ৈ সরস্বত্যৈ স্বাহা। বৃহত্যৈ সরস্বত্যৈ স্বাহা। পূষ্ণে স্বাহা। প্রপথ্যায় পূষ্ণে স্বাহা। নরন্ধিষায় পূষ্ণে স্বাহা। ত্বষ্ট্রে স্বাহা। তুরীপায় ত্বষ্ট্রে স্বাহা। পুরুরূপায় ত্বষ্ট্রে স্বাহা। বিষ্ণৱে স্বাহা। নিভূয়পায় বিষ্ণৱে স্বাহা। শিপিৱিষ্টায় বিষ্ণৱে স্বাহা।
Mantra 21
विश्वो॑ दे॒वस्य॑ ने॒तुर्मर्तो॑ वुरीत स॒ख्यम् । विश्वो॑ रा॒य इ॑षुध्यति द्यु॒म्नं वृ॑णीत पु॒ष्यसे॒ स्वाहा॑
দেৱতাৰ নেতা (নেতৃ)ৰ সখিত্ব প্ৰতিজন মৰ্ত্য বাছি লয়। প্ৰতিজন ধন-সম্পদ লাভৰ চেষ্টা কৰে আৰু সমৃদ্ধিৰ বাবে দ্যুম্ন (যশঃ-প্ৰভা) বাছি লয়। স্বাহা।
Mantra 22
आ ब्रह्म॑न् ब्राह्म॒णो ब्र॑ह्मवर्च॒सी जा॑यता॒मा रा॒ष्ट्रे रा॑ज॒न्यः शूर॑ इष॒व्योऽतिव्या॒धी म॑हार॒थो जा॑यतां॒ दोग्ध्री॑ धे॒नुर्वोढा॑न॒ड्वाना॒शुः सप्ति॒: पुर॑न्धि॒र्योषा॑ जि॒ष्णू र॑थे॒ष्ठाः स॒भेयो॒ युवास्य यज॑मानस्य वी॒रो जा॑यतां॒ निका॒मे-नि॑कामे नः प॒र्जन्यो॑ वर्षतु॒ फल॑वत्यो न॒ ओष॑धयः पच्यन्तां योगक्षे॒मो न॑: कल्पताम्
হে ব্রহ্মন্, ব্ৰাহ্মণ জন্ম হওক—ব্ৰহ্মৱৰ্চস (বেদতেজ) সমৃদ্ধ। ৰাষ্ট্ৰত ৰাজন্য জন্ম হওক—শূৰ, ইষব্য (বাণবিদ), অতিব্যাধী (দূৰভেদী), মহাৰথ। দোগ্ধ্ৰী ধেনু জন্ম হওক, বোহা নড়ৱান, আৰু আশু সপ্তি (দ্ৰুত অশ্ব)। পুরন্ধিৰ (গৃহসমৃদ্ধিদায়িনী) যোষা জন্ম হওক; ৰথেষ্ঠা জিষ্ণু (বিজয়ী ৰথযোদ্ধা), সভেয় যুবা—যজমানৰ বীৰ জন্ম হওক। নিকামে-নিকামে আমাৰ বাবে পৰ্জন্য বৰষক; আমাৰ ঔষধিসমূহ ফলৱতী হৈ পকক; আমাৰ যোগক্ষেম (লাভ-ৰক্ষা) সুসম্পন্ন হওক।
Mantra 23
प्रा॒णाय॒ स्वाहा॑ ऽपा॒नाय॒ स्वाहा॑ व्या॒नाय॒ स्वाहा॒ चक्षु॑षे॒ स्वाहा॒ श्रोत्रा॑य॒ स्वाहा॑ वा॒चे स्वाहा॒ मन॑से॒ स्वाहा॑
প্ৰাণায় স্বাহা; অপানায় স্বাহা; ব্যানায় স্বাহা; চক্ষুষে স্বাহা; শ্ৰোত্ৰায় স্বাহা; বাচে স্বাহা; মনসে স্বাহা।
Mantra 24
प्राच्यै॑ दि॒शे स्वाहा॒ ऽर्वाच्यै॑ दि॒शे स्वाहा॒ दक्षि॑णायै दि॒शे स्वाहा॒ ऽर्वाच्यै॑ दि॒शे स्वाहा॑ प्र॒तीच्यै॑ दि॒शे स्वाहा॒ ऽर्वाच्यै॑ दि॒शे स्वाहोदी॑च्यै दि॒शे स्वाहा॒ ऽर्वाच्यै॑ दि॒शे स्वाहो॒र्ध्वायै॑ दि॒शे स्वाहा॒ ऽर्वाच्यै॑ दि॒शे स्वाहा ऽवा॑च्यै दि॒शे स्वाहा॒ ऽर्वाच्यै॑ दि॒शे स्वाहा॑
প্ৰাচ্য দিশলৈ স্বাহা; অৰ্বাচ্য (ইফালৰ) দিশলৈ স্বাহা। দক্ষিণ দিশলৈ স্বাহা; অৰ্বাচ্য দিশলৈ স্বাহা। প্ৰতীচ্য (পশ্চিম) দিশলৈ স্বাহা; অৰ্বাচ্য দিশলৈ স্বাহা। উদীচ্য (উত্তৰ) দিশলৈ স্বাহা; অৰ্বাচ্য দিশলৈ স্বাহা। ঊৰ্ধ্ব দিশলৈ স্বাহা; অৰ্বাচ্য দিশলৈ স্বাহা। অৱাচ্য (অধঃ) দিশলৈ স্বাহা; অৰ্বাচ্য দিশলৈ স্বাহা।
Mantra 25
अ॒द्भ्यः स्वाहा॑ वा॒र्भ्यः स्वाहो॑द॒काय॒ स्वाहा॒ तिष्ठ॑न्तीभ्य॒: स्वाहा॒ स्रव॑न्तीभ्य॒: स्वाहा॒ स्यन्द॑मानाभ्य॒: स्वाहा॒ कूप्या॑भ्य॒: स्वाहा॒ सूद्या॑भ्य॒: स्वाहा॒ धार्या॑भ्य॒: स्वाहा॑ ऽर्ण॒वाय॒ स्वाहा॑ समु॒द्राय॒ स्वाहा॑ सरि॒राय॒ स्वाहा॑
অদ্ভ্যঃ স্বাহা; বাৰ্ভ্যঃ স্বাহা; উদকায় স্বাহা। তিষ্ঠন্তীভ্যঃ স্বাহা; স্রবন্তীভ্যঃ স্বাহা; স্যন্দমানাভ্যঃ স্বাহা। কূপ্যাভ্যঃ স্বাহা; সূদ্যাভ্যঃ স্বাহা; ধার্যাভ্যঃ স্বাহা। অৰ্ণবায় স্বাহা; সমুদ্রায় স্বাহা; সরিরায় স্বাহা।
Mantra 26
वाता॑य॒ स्वाहा॑ धू॒माय॒ स्वाहा॒ ऽभ्राय॒ स्वाहा॑ मे॒घाय॒ स्वाहा॑ वि॒द्योत॑मानाय॒ स्वाहा॑ स्त॒नय॑ते॒ स्वाहा॑ ऽव॒स्फूर्ज॑ते॒ स्वाहा॒ वर्ष॑ते॒ स्वाहा॑ ऽव॒वर्ष॑ते॒ स्वाहो॒ग्रं वर्ष॑ते॒ स्वाहा॑ शी॒घ्रं वर्ष॑ते॒ स्वाहो॑द्गृह्ण॒ते स्वाहोद्गृ॑हीताय॒ स्वाहा॑ प्रुष्ण॒ते स्वाहा॑ शीकाय॒ते स्वाहा॒ प्रुष्वा॑भ्य॒: स्वाहा॑ ह्रा॒दुनी॑भ्य॒: स्वाहा॑ नीहा॒राय॒ स्वाहा॑
বাতায় স্বাহা; ধূমায় স্বাহা; অভ্রায় স্বাহা; মেঘায় স্বাহা। বিদ্যোতমানায় স্বাহা; স্তনয়তে স্বাহা; অবস্ফূর্জতে স্বাহা। বর্ষতে স্বাহা; অববর্ষতে স্বাহা; উগ্রং বর্ষতে স্বাহা; শীঘ্রং বর্ষতে স্বাহা। উদ্গৃহ্ণতে স্বাহা; উদ্গৃহীতায় স্বাহা। প্রুষ্ণতে স্বাহা; শীকায়তে স্বাহা; প্রুষ্বাভ্যঃ স্বাহা; হ্রাদুনীভ্যঃ স্বাহা; নীহারায় স্বাহা।
Mantra 27
अ॒ग्नये॒ स्वाहा॒ सोमा॑य॒ स्वाहेन्द्रा॑य॒ स्वाहा॑ पृथिव्यै॒ स्वाहा॒ ऽन्तरि॑क्षाय॒ स्वाहा॑ दि॒वे स्वाहा॑ दि॒ग्भ्यः स्वाहा ऽऽशा॑भ्य॒: स्वाहो॒र्व्यै॒ दि॒शे स्वाहा॒ ऽर्वाच्यै॑ दि॒शे स्वाहा॑
অগ্নয়ে স্বাহা; সোমায় স্বাহা; ইন্দ্রায় স্বাহা। পৃথিব্যৈ স্বাহা; অন্তরিক্ষায় স্বাহা; দিবে স্বাহা। দিগ্ভ্যঃ স্বাহা; আশাভ্যঃ স্বাহা; উর্ব্যৈ দিশে স্বাহা; অর্বাচ্যৈ দিশে স্বাহা।
Mantra 28
नक्ष॑त्रेभ्य॒: स्वाहा॑ नक्ष॒त्रिये॑भ्य॒: स्वाहा॑ ऽहोरा॒त्रेभ्य॒: स्वाहा॑ ऽर्धमा॒सेभ्य॒: स्वाहा॒ मासे॑भ्य॒: स्वाहा॑ ऋ॒तुभ्य॒: स्वाहा॑ ऽऽर्त॒वेभ्य॒: स्वाहा॑ संवत्स॒राय॒ स्वाहा॒ द्यावा॑पृथि॒वीभ्या॒ᳪ स्वाहा॑ च॒न्द्राय॒ स्वाहा॒ सूर्या॑य॒ स्वाहा॑ र॒श्मिभ्य॒: स्वाहा॒ वसु॑भ्य॒: स्वाहा॑ रु॒द्रेभ्य॒: स्वाहा॑ ऽऽदि॒त्येभ्य॒: स्वाहा॑ म॒रुद्भ्य॒: स्वाहा॒ विश्वे॑भ्यो दे॒वेभ्य॒: स्वाहा॒ मूले॑भ्य॒: स्वाहा॒ शाखा॑भ्य॒: स्वाहा॒ वन॒स्पति॑भ्य॒: स्वाहा॒ पुष्पे॑भ्य॒: स्वाहा॒ फले॑भ्य॒: स्वाहौष॑धीभ्य॒: स्वाहा॑
নক্ষত্ৰসমূহলৈ স্বাহা; নক্ষত্ৰীয় শক্তিসমূহলৈ স্বাহা। অহোৰাত্ৰসমূহলৈ স্বাহা; অৰ্ধমাসসমূহলৈ স্বাহা; মাসসমূহলৈ স্বাহা; ঋতুসমূহলৈ স্বাহা; ঋতুবৎ শক্তিসমূহলৈ স্বাহা; সংৱৎসৰলৈ স্বাহা। দ্যাৱা-পৃথিৱীলৈ স্বাহা; চন্দ্ৰলৈ স্বাহা; সূৰ্যলৈ স্বাহা; ৰশ্মিসমূহলৈ স্বাহা; বসুসকললৈ স্বাহা; ৰুদ্ৰসকললৈ স্বাহা; আদিত্যসকললৈ স্বাহা; মৰুদ্গণলৈ স্বাহা; বিশ্বেদেৱসকললৈ স্বাহা। মূলসমূহলৈ স্বাহা; শাখাসমূহলৈ স্বাহা; বনস্পতিসমূহলৈ স্বাহা; পুষ্পসমূহলৈ স্বাহা; ফলসমূহলৈ স্বাহা; ঔষধিসমূহলৈ স্বাহা।
Mantra 29
पृ॒थि॒व्यै स्वाहा॒ ऽन्तरि॑क्षाय॒ स्वाहा॑ दि॒वे स्वाहा॒ सूर्या॑य॒ स्वाहा॑ च॒न्द्राय॒ स्वाहा॒ नक्ष॑त्रेभ्य॒: स्वाहा॒ ऽद्भ्यः स्वाहौ॑षधीभ्य॒: स्वाहा॒ वन॒स्पति॑भ्य॒: स्वाहा॑ परिप्ल॒वेभ्य॒: स्वाहा॑ चराच॒रेभ्य॒: स्वाहा॑ सरीसृ॒पेभ्य॒: स्वाहा॑
পৃথিৱীৰ বাবে স্বাহা; অন্তৰিক্ষৰ বাবে স্বাহা; দিৱৰ বাবে স্বাহা; সূৰ্যৰ বাবে স্বাহা; চন্দ্ৰৰ বাবে স্বাহা; নক্ষত্ৰসমূহৰ বাবে স্বাহা; জলসমূহৰ বাবে স্বাহা; ঔষধি-উদ্ভিদসমূহৰ বাবে স্বাহা; বনস্পতিসমূহৰ বাবে স্বাহা; পৰিপ্লৱ (ভাসমান/বহমান)সমূহৰ বাবে স্বাহা; চলমান আৰু অচল সকলোৰ বাবে স্বাহা; সৰীসৃপসমূহৰ বাবে স্বাহা।
Mantra 30
अस॑वे॒ स्वाहा॒ वस॑वे॒ स्वाहा॑ वि॒भुवे॒ स्वाहा॒ विव॑स्वते॒ स्वाहा॑ गण॒श्रिये॒ स्वाहा॑ ग॒णप॑तये॒ स्वाहा॑ ऽभि॒भुवे॒ स्वाहा ऽधि॑पतये॒ स्वाहा॑ शू॒षाय॒ स्वाहा॑ सᳪस॒र्पाय॒ स्वाहा॑ च॒न्द्राय॒ स्वाहा॒ ज्योति॑षे॒ स्वाहा॑ मलिम्लु॒चाय॒ स्वाहा॒ दिवा॑ प॒तय॑ते॒ स्वाहा॑
অসৱে স্বাহা; বসৱে স্বাহা; বিভুৱে স্বাহা; বিবস্বতে স্বাহা; গণশ্ৰিয়ে স্বাহা; গণপতয়ে স্বাহা; অভিভুৱে স্বাহা; অধিপতয়ে স্বাহা; শূষায় স্বাহা; সংসৰ্পায় স্বাহা; চন্দ্ৰায় স্বাহা; জ্যোতিষে স্বাহা; মলিম্লুচায় স্বাহা; দিবা পতয়তে স্বাহা।
Mantra 31
मध॑वे॒ स्वाहा॒ माध॑वाय॒ स्वाहा॑ शु॒क्राय॒ स्वाहा॒ शुच॑ये॒ स्वाहा॒ नभ॑से॒ स्वाहा॑ नभ॒स्या॒य॒ स्वाहे॒षाय॒ स्वाहो॒र्जाय॒ स्वाहा॒ सह॑से॒ स्वाहा॑ सह॒स्या॒य॒ स्वाहा॒ तप॑से॒ स्वाहा॑ तप॒स्या॒य॒ स्वाहा॑ ऽᳪहसस्प॒तये॒ स्वाहा॑
মধৱে স্বাহা; মাধৱায় স্বাহা; শুক্ৰায় স্বাহা; শুচয়ে স্বাহা; নভসে স্বাহা; নভস্যায় স্বাহা; ইষায় স্বাহা; ঊর্জায় স্বাহা; সহসে স্বাহা; সহস্যায় স্বাহা; তপসে স্বাহা; তপস্যায় স্বাহা; অংহসস্পতয়ে স্বাহা।
Mantra 32
वाजा॑य॒ स्वाहा॑ प्रस॒वाय॒ स्वाहा॑ ऽपि॒जाय॒ स्वाहा॒ क्रत॑वे॒ स्वाहा॒ स्व: स्वाहा॑ मू॒र्ध्ने स्वाहा॑ व्यश्नु॒विने॒ स्वाहा ऽन्त्या॑य॒ स्वाहा ऽन्त्या॑य भौव॒नाय॒ स्वाहा॒ भुव॑नस्य॒ पत॑ये॒ स्वाहा ऽधि॑पतये॒ स्वाहा॑ प्र॒जाप॑तये॒ स्वाहा॑
বাজায় স্বাহা; প্রসবায় স্বাহা; অপিজায় স্বাহা; ক্রতবে স্বাহা; স্বঃ স্বাহা; মূর্ধ্নে স্বাহা; ব্যশ্নুবিনে স্বাহা; অন্ত্যায় স্বাহা; অন্ত্যায় ভৌবনায় স্বাহা; ভুবনস্য পতয়ে স্বাহা; অধিপতয়ে স্বাহা; প্রজাপতয়ে স্বাহা।
Mantra 33
आयु॑र्य॒ज्ञेन॑ कल्पता॒ᳪ स्वाहा॑ प्रा॒णो य॒ज्ञेन॑ कल्पता॒ᳪ स्वाहा॑ ऽपा॒नो य॒ज्ञेन॑ कल्पता॒ᳪ स्वाहा॑ व्या॒नो य॒ज्ञेन॑ कल्पता॒ᳪ स्वाहो॑दा॒नो य॒ज्ञेन॑ कल्पता॒ᳪ स्वाहा॑ समा॒नो य॒ज्ञेन॑ कल्पता॒ᳪ स्वाहा॒ चक्षु॑र्य॒ज्ञेन॑ कल्पता॒ᳪ स्वाहा॒ श्रोत्रं॑ य॒ज्ञेन॑ कल्पता॒ᳪ स्वाहा॒ वाग्य॒ज्ञेन॑ कल्पता॒ᳪ स्वाहा॒ मनो॑ य॒ज्ञेन॑ कल्पता॒ᳪ स्वाहा॒ ऽऽत्मा य॒ज्ञेन॑ कल्पता॒ᳪ स्वाहा॑ ब्र॒ह्मा य॒ज्ञेन॑ कल्पता॒ᳪ स्वाहा॒ ज्योति॑र्य॒ज्ञेन॑ कल्पता॒ᳪ स्वाहा॒ स्व॒र्य॒ज्ञेन॑ कल्पता॒ᳪ स्वाहा॑ पृ॒ष्ठं य॒ज्ञेन॑ कल्पता॒ᳪ स्वाहा॑ य॒ज्ञो y॒ज्ञेन॑ कल्पता॒ᳪ स्वाहा॑
আয়ু যজ্ঞেৰে সু-ব্যৱস্থিত হওক—স্বাহা। প্ৰাণ যজ্ঞেৰে সু-ব্যৱস্থিত হওক—স্বাহা। অপান যজ্ঞেৰে সু-ব্যৱস্থিত হওক—স্বাহা। ব্যান যজ্ঞেৰে সু-ব্যৱস্থিত হওক—স্বাহা। উদান যজ্ঞেৰে সু-ব্যৱস্থিত হওক—স্বাহা। সমান যজ্ঞেৰে সু-ব্যৱস্থিত হওক—স্বাহা। চক্ষু যজ্ঞেৰে সু-ব্যৱস্থিত হওক—স্বাহা। শ্ৰোত্ৰ যজ্ঞেৰে সু-ব্যৱস্থিত হওক—স্বাহা। বাক্ যজ্ঞেৰে সু-ব্যৱস্থিত হওক—স্বাহা। মন যজ্ঞেৰে সু-ব্যৱস্থিত হওক—স্বাহা। আত্মা যজ্ঞেৰে সু-ব্যৱস্থিত হওক—স্বাহা। ব্ৰহ্মা যজ্ঞেৰে সু-ব্যৱস্থিত হওক—স্বাহা। জ্যোতি যজ্ঞেৰে সু-ব্যৱস্থিত হওক—স্বাহা। স্বৰ যজ্ঞেৰে সু-ব্যৱস্থিত হওক—স্বাহা। পৃষ্ঠ যজ্ঞেৰে সু-ব্যৱস্থিত হওক—স্বাহা। যজ্ঞ নিজে যজ্ঞেৰে সু-ব্যৱস্থিত হওক—স্বাহা।
Mantra 34
एक॑स्मै॒ स्वाहा॒ द्वाभ्या॒ᳪ स्वाहा॑ श॒ताय॒ स्वाहैक॑शताय॒ स्वाहा॒ व्यु॒ष्ट्यै॒ स्वाहा॑ स्व॒र्गाय॒ स्वाहा॑
একলৈ স্বাহা; দুটালৈ স্বাহা; শতলৈ স্বাহা; একশ একলৈ স্বাহা; ব্যুষ্টি (উষা-প্ৰভাত)লৈ স্বাহা; স্বৰ্গলৈ স্বাহা।
Frequently Asked Questions
Because the Aśvamedha must proceed under divine impulsion (prasava) and clear intention (sumati). Savitṛ, as the Impeller, is asked to illumine the intellect (bharga) and grant unfailing bounty so the rite is rightly directed.
Agni is kindled and affirmed as the immortal havyavāhana and yajña-dūta. He summons the gods and carries the offerings so that the sacrifice becomes communicative and effective rather than merely performed.
They sacralize and secure the ritual field in all quarters—east through down—so that the rite’s outward expansion is protected and centered. This complements the horse’s sanctioned movement by placing it within a guarded cosmic space.