शङ्खचूडकस्य राज्याभिषेकः तथा शक्रपुरीं प्रति प्रस्थानम् | Śaṅkhacūḍa’s Coronation and March toward Indra’s City

Verse 1

सनत्कुमार उवाच । स्वगेहमागते तस्मिञ्शंखचूडे विवाहिते । तपः कृत्वा वरं प्राप्य मुमुदुर्दानवादयः

সনৎকুমাৰে ক’লে—বিবাহৰ পাছত শঙ্খচূড় নিজৰ ঘৰলৈ উভতি আহিল। তপস্যা কৰি বৰ লাভ কৰাত দানৱ আদি সকলোৱে অতিশয় আনন্দ কৰিলে।

Verse 2

स्वलोकादाशु निर्गत्य गुरुणा स्वेन संयुताः । सर्वे सुरास्संमिलितास्समाजग्मुस्तदंतिकम्

নিজ নিজ লোকৰ পৰা সোনকালে ওলাই, নিজৰ নিজৰ গুৰুৰ সৈতে, সকলো দেৱতা একেলগে মিলি সেই স্থানৰ ওচৰলৈ আহিল।

Verse 3

प्रणम्य तं सविनयं संस्तुत्य विविधादरात् । स्थितास्तत्रैव सुप्रीत्या मत्वा तेजस्विनं विभुम्

বিনয়েৰে তাঁক প্ৰণাম কৰি আৰু নানা আদৰে স্তুতি কৰি, তাঁক তেজস্বী সৰ্বব্যাপী প্ৰভু বুলি জানি, তেওঁলোকে পৰম আনন্দে তাতেই অৱস্থান কৰিলে।

Verse 4

सोपि दम्भात्मजो दृष्ट्वा गतं कुल गुरुं च तम् । प्रणनाम महाभक्त्या साष्टांगं परमादरात्

সেই পূজ্য কুলগুৰুক আহি পোৱা দেখি, দম্ভৰ পুত্ৰেও পৰম আদৰে মহাভক্তিসহ সাষ্টাঙ্গ প্ৰণাম কৰিলে।

Verse 5

अथ शुक्रः कुलाचार्यो दृष्ट्वाशिषमनुत्तमम् । वृत्तांतं कथयामास देवदानवयोस्तदा

তাৰ পিছত দৈত্যকুলৰ আচাৰ্য শুক্ৰে সেই অনুত্তম আশীৰ্বাদ দেখি, সেই সময়ত দেৱ আৰু দানৱৰ মাজত যি ঘটিছিল তাৰ সম্পূৰ্ণ বৃত্তান্ত ক’বলৈ আৰম্ভ কৰিলে।

Verse 6

तदा समुत्सवो जातोऽसुराणां मुदितात्मनाम् । उपायनानि सुप्रीत्या ददुस्तस्मै च तेऽखिलाः

তেতিয়া আনন্দিতচিত্ত অসুৰসকলৰ মাজত মহোৎসৱ উঠিল। তেওঁলোকে সকলোৱে গভীৰ প্ৰীতিয়ে তাক উপহাৰ-নৈবেদ্য অৰ্পণ কৰিলে।

Verse 7

ततस्स सम्मतं कृत्वा सुरैस्सर्वैस्समुत्सवम् । दानवाद्यसुराणां तमधिपं विदधे गुरुः

তেতিয়া সকলো দেৱতাৰ পূৰ্ণ সন্মতি লৈ আৰু উৎসৱভাবসহ, গুৰুৱে তেওঁক দৈত্য, দানৱ আৰু অন্যান্য অসুৰসকলৰ অধিপতি নিযুক্ত কৰিলে।

Verse 9

अथ दम्भात्मजो वीरश्शंखचूडः प्रतापवान् । राज्याभिषेकमासाद्य स रेजे सुरराट् तदा

তাৰ পিছত দম্ভৰ পুত্ৰ, পৰাক্ৰমশালী বীৰ শঙ্খচূড়ে ৰাজ্যাভিষেক লাভ কৰি সেই সময়ত দেৱৰাজৰ দৰে দীপ্তিময় হৈ শোভা পালে।

Verse 10

स सेनां महतीं कर्षन्दैत्यदानवरक्षसाम् । रथमास्थाय तरसा जेतुं शक्रपुरीं ययौ

সেই দাইত্য, দানৱ আৰু ৰাক্ষসসকলৰ বিশাল সেনা সৈতে লৈ, ৰথত আৰোহণ কৰি, ত্বৰিতভাৱে শক্ৰপুৰী (অমৰাৱতী) জয় কৰিবলৈ ওলাই গ’ল।

Verse 11

गच्छन्स दानवेन्द्रस्तु तेषां सेवनकुर्वताम् । विरेजे शशिवद्भानां ग्रहाणां ग्रहराडिव

দানৱেন্দ্ৰজন আগবাঢ়ি গৈ থাকোঁতে আৰু তেওঁৰ অনুচৰসকলে সেৱাত ৰত থাকোঁতে, তেওঁ দীপ্তিমান গ্ৰহসমূহৰ মাজত চন্দ্ৰৰ দৰে, যেন গ্ৰহৰাজ হৈ শোভা পালে।

Verse 12

आगच्छंतं शङ्खचूडमाकर्ण्याखण्डलस्स्वराट् । निखिलैरमरैस्सार्द्धं तेन योद्धुं समुद्यतः

শঙ্খচূড় আহি আছে বুলি শুনি স্বৰাট অখণ্ডল (ইন্দ্ৰ) সকলো দেৱতাৰ সৈতে মিলি তাৰ সৈতে যুদ্ধ কৰিবলৈ উদ্যত হ’ল।

Verse 13

तदाऽसुरैस्सुराणां च संग्रामस्तुमुलो ह्यभूत् । वीराऽऽनन्दकरः क्लीबभयदो रोमहर्षणः

তেতিয়া অসুৰ আৰু দেৱসকলৰ মাজত ভয়ংকৰ তুমুল যুদ্ধ আৰম্ভ হ’ল—ই বীৰসকলক আনন্দ দিয়া, কায়ৰসকলক ভয় দেখুৱা আৰু দৰ্শকসকলক ৰোমাঞ্চিত কৰা।

Verse 14

महान्कोलाहलो जातो वीराणां गर्जतां रणे । वाद्यध्वनिस्तथा चाऽऽसीत्तत्र वीरत्ववर्द्धिनी

ৰণক্ষেত্ৰত বীৰসকলৰ গর্জনত মহা কোলাহল উঠিল; তাত যুদ্ধবাদ্যৰ ধ্বনিও প্ৰতিধ্বনিত হ’ল, যি বীৰত্ব বৃদ্ধি কৰিল।

Verse 15

देवाः प्रकुप्य युयुधुरसुरैर्बलवत्तराः । पराजयं च संप्रापुरसुरा दुद्रुवुर्भयात्

দেৱসকল ক্ৰুদ্ধ হৈ—এতিয়া অধিক বলৱান হৈ—অসুৰসকলৰ সৈতে যুদ্ধ কৰিলে। অসুৰসকল পৰাজিত হৈ ভয়ত পলাই গ’ল।

Verse 16

पलायमानास्तान्दृष्ट्वा शंखचूडस्स्वयं प्रभुः । युयुधे निर्जरैस्साकं सिंहनादं प्रगर्ज्य च

সিহঁতে পলাই যোৱা দেখি দৈত্যাধিপতি শঙ্খচূড় স্বয়ং ৰণত নামিল। সিংহনাদৰ দৰে গর্জি অমৰ দেৱসকলৰ সৈতে যুদ্ধ কৰিলে।

Verse 17

तरसा सहसा चक्रे कदनं त्रिदिवौकसाम् । प्रदुद्रुवुस्सुरास्सर्वे तत्सुतेजो न सेहिरे

অতিশয় বেগ আৰু সহসা বলৰে সি ত্ৰিদিববাসীসকলৰ মাজত ভয়ংকৰ সংহাৰ কৰিলে। সেই পুত্ৰৰ দাহক তেজ সহিব নোৱাৰি সকলো দেৱতা পলাই গ’ল।

Verse 18

यत्र तत्र स्थिता दीना गिरीणां कंदरासु च । तदधीना न स्वतंत्रा निष्प्रभाः सागरा यथा

তেওঁলোকে য’তে-ত’তে ছিটিকি দীন হৈ—পৰ্বতৰ কন্দৰাতো—থাকি ৰ’ল। পৰাধীন, অস্বতন্ত্ৰ আৰু প্ৰভাহীন তেওঁলোক, যেন পূৰ্ণতা হেৰোৱা সাগৰ।

Verse 19

सोपि दंभात्मजश्शूरो दानवेन्द्रः प्रतापवान् । सुराधिकारान्संजह्रे सर्वांल्लोकान्विजित्य च

সিও দম্ভৰ বীৰ পুত্ৰ, প্ৰতাপশালী দানবেন্দ্ৰ; সকলো লোক জয় কৰি দেৱতাসকলৰ অধিকাৰ আৰু বিশেষাধিকাৰ নিজৰ কৰি ল’লে।

Verse 20

त्रैलोक्यं स्ववशंचक्रे यज्ञभागांश्च कृत्स्नशः । स्वयमिन्द्रो बभूवापि शासितं निखिलं जगत्

সি ত্ৰিলোকক নিজৰ বশত আনিলে আৰু যজ্ঞৰ সকলো ভাগো সম্পূৰ্ণকৈ কেড়ে ল’লে। সি নিজেই ইন্দ্ৰ হৈ উঠিল, আৰু নিখিল জগত তাৰ শাসনত আহিল।

Verse 21

कौबेरमैन्दवं सौर्यमाग्नेयं याम्यमेव च । कारयामास वायव्यमधिकारं स्वशक्तितः

নিজ শক্তিৰে সি কুবেৰ, ইন্দ্ৰ, সূৰ্য, অগ্নি, যম আৰু বায়ু—ইহঁতৰ অধিকাৰ-কাৰ্য চলাই দিলে; দিক্‌পালত্বো নিজৰ অধীনত স্থাপন কৰিলে।

Verse 22

देवानामसुराणां च दानवानां च रक्षसाम् । गंधर्वाणां च नागानां किन्नराणां रसौकसाम्

দেৱ আৰু অসুৰ, দানৱ আৰু ৰাক্ষস; গন্ধৰ্ব আৰু নাগ, আৰু স্বৰ্গলোকত বাস কৰা কিন্নৰসকল—সকলোৱে সেই মহাযুদ্ধত সমবেত হৈছিল।

Verse 23

त्रिलोकस्य परेषां च सकलानामधीश्वरः । स बभूव महावीरश्शंखचूडो महाबली

ত্রিলোক আৰু তাৰো ওপৰত থকা সকলো সত্তাৰ অধীশ্বৰত্বধাৰী সেই শঙ্খচূড় মহাবলী মহাবীৰ হৈ উঠিল।

Verse 24

एवं स बुभुजे राज्यं राजराजेश्वरो महान् । सर्वेषां भुवनानां च शंखचूडश्चिरं समाः

এইদৰে ৰাজৰাজেশ্বৰ মহান শঙ্খচূড়ে বহু বছৰ ধৰি সকলো ভুবনৰ ওপৰত আধিপত্য ৰাখি ৰাজ্যভোগ কৰিলে।

Verse 25

तस्य राज्ये न दुर्भिक्षं न मारी नाऽशुभग्रहाः । आधयो व्याधयो नैव सुखिन्यश्च प्रजाः सदा

তাৰ ৰাজ্যত নাছিল দুৰ্ভিক্ষ, নাছিল মহামাৰী, নাছিল অশুভ গ্ৰহৰ উপদ্ৰৱ। নাছিল মানসিক ক্লেশ, নাছিল শাৰীৰিক ব্যাধি; প্ৰজাসকল সদায় সুখী আছিল।

Verse 26

अकृष्टपच्या पृथिवी ददौ सस्यान्यनेकशः । ओषध्यो विविधाश्चासन्सफलास्सरसाः सदा

অকৃষ্টপচ্যা পৃথিৱীয়ে নচাষ কৰিয়েও নানা ধৰণৰ শস্য প্ৰচুৰ দিলে। বিভিন্ন ঔষধিও সদায় ফলযুক্ত, ৰসপূৰ্ণ আৰু বলদায়িনী আছিল।

Verse 27

मण्याकराश्च नितरां रत्नखन्यश्च सागराः । सदा पुष्पफला वृक्षा नद्यस्तु सलिलावहाः

মণিৰ খনি অতি প্ৰচুৰ আছিল, আৰু সাগৰ যেন ৰত্ন-নিধিৰে পৰিপূৰ্ণ। গছবোৰ সদায় ফুল-ফল দিত, আৰু নদীবোৰ নিৰন্তৰ জল বহন কৰিছিল।

Verse 28

देवान् विनाखिला जीवास्सुखिनो निर्विकारकाः । स्वस्वधर्मा स्थितास्सर्वे चतुर्वर्णाश्रमाः परे

দেৱতাসকলক বাদ দি সকলো জীৱ সুখী আৰু নিৰ্বিকাৰ আছিল। সকলোৱে নিজৰ নিজৰ বিধিত ধৰ্মত দৃঢ় আছিল—চতুৰ্বৰ্ণ আৰু চতুৰাশ্ৰমৰ ধৰ্মত—আৰু সুসমঞ্জস উচ্চ ব্যৱস্থাত স্থিত আছিল।

Verse 29

तस्मिच्छासति त्रैलोक्ये न कश्चिद् दुःखितोऽभवत् । भ्रातृवैरत्वमाश्रित्य केवलं दुःखिनोऽमराः

তেওঁ শাসন কৰোঁতে ত্ৰিলোকত কোনোও দুখী নহ’ল। কেৱল অমৰ দেৱতাসকলেই ভ্ৰাতৃবৈৰক আশ্ৰয় কৰি দুখত থাকিল।

Verse 30

स शंखचूडः प्रबलः कृष्णस्य परमस्सखा । कृष्णभक्तिरतस्साधुस्सदा गोलोकवासिनः

সেই শঙ্খচূড় আছিল অতি প্ৰবল, কৃষ্ণৰ পৰম সখা। কৃষ্ণভক্তিত ৰত, সি সাধুস্বভাৱী, সদা গোলোকবাসী আছিল।

Verse 31

पूर्वशापप्रभावेण दानवीं योनिमाश्रितः । न दानवमतिस्सोभूद्दानवत्वेऽपि वै मुने

হে মুনি! পূৰ্ব শাপৰ প্ৰভাৱত সি দানৱী যোনি আশ্ৰয় কৰিছিল; তথাপি দানৱত্ব থাকিলেও তাৰ মন দানৱীয় নহ’ল।

Verse 32

ततस्सुरगणास्सर्वे हृतराज्या पराजिताः । संमंत्र्य सर्षयस्तात प्रययुर्ब्रह्मणस्सभाम्

তাৰ পাছত সকলো দেৱগণ—পৰাজিত আৰু ৰাজ্যচ্যুত—ঋষিসকলৰ সৈতে পৰামৰ্শ কৰি, হে তাত, ব্ৰহ্মাৰ সভালৈ গ’ল।

Verse 33

तत्र दृष्ट्वा विधातारं नत्वा स्तुत्वा विशेषतः । ब्रह्मणे कथयामासुस्सर्वं वृत्तांतमाकुलाः

তাত বিধাতা ব্ৰহ্মাক দেখি তেওঁলোকে প্ৰণাম কৰি বিশেষভাৱে স্তৱ কৰিলে; তাৰ পাছত ব্যাকুল হৈ সকলো ঘটনা-বৃত্তান্ত ব্ৰহ্মাক ক’লে।

Verse 34

ब्रह्मा तदा समाश्वास्य सुरान् सर्वान्मुनीनपि । तैश्च सार्द्धं ययौ लोके वैकुण्ठं सुखदं सताम्

তেতিয়া ব্ৰহ্মাই সকলো দেৱতা আৰু মুনিসকলকো আশ্বাস দিলে; আৰু তেওঁলোকৰ সৈতে সজ্জনৰ সুখদায়ক বৈকুণ্ঠলোকলৈ গ’ল।

Verse 35

ददर्श तत्र लक्ष्मीशं ब्रह्मा देवगणैस्सह । किरीटिनं कुंडलिनं वनमालाविभूषितम्

তাত ব্ৰহ্মাই দেৱগণৰ সৈতে লক্ষ্মীশ (বিষ্ণু)ক দৰ্শন কৰিলে—মুকুটধাৰী, কুণ্ডলভূষিত, বনমালাৰে শোভিত।

Verse 36

शंखचक्रगदापद्मधरं देवं चतुर्भुजम् । सनंदनाद्यैः सिद्धैश्च सेवितं पीतवाससम्

তেওঁলোকে তেজোময় প্ৰভুক দর্শন কৰিলে—চতুৰ্ভুজ, শঙ্খ-চক্ৰ-গদা-পদ্মধাৰী, পীতাম্বৰ পৰিধান কৰা, আৰু সনন্দন আদি সিদ্ধসকলৰ দ্বাৰা সেৱিত।

Verse 37

दृष्ट्वा विष्णुं सुरास्सर्वे ब्रह्माद्यास्समुनीश्वराः । प्रणम्य तुष्टुवुर्भक्त्या बद्धाञ्जलिकरा विभुम्

বিষ্ণুক দেখি সকলো দেৱতা, ব্ৰহ্মা আদি আৰু মুনিশ্ৰেষ্ঠসকল—অঞ্জলি বদ্ধ কৰি প্ৰণাম কৰি ভক্তিভাৱে সেই বিভুক স্তৱ কৰিলে।

Verse 38

देवा ऊचु । देवदेव जगन्नाथ वैकुंठाधिपते प्रभो । रक्षास्माञ्शरणापन्नाञ्छ्रीहरे त्रिजगद्गुरो

দেৱসকলে ক’লে—হে দেৱদেৱ, হে জগন্নাথ, হে বৈকুণ্ঠাধিপতি প্ৰভো! আমি শৰণাগত; হে শ্ৰীহৰি, হে ত্ৰিজগদ্গুৰু, আমাক ৰক্ষা কৰা।

Verse 39

त्वमेव जगतां पाता त्रिलोकेशाच्युत प्रभो । लक्ष्मीनिवास गोविन्द भक्तप्राण नमोऽस्तु ते

তুমিয়েই সকলো জগতৰ পালনকৰ্তা—হে প্ৰভো, ত্ৰিলোকেশ, অচ্যুত! হে গোবিন্দ, লক্ষ্মীনিবাস, ভক্তপ্ৰাণ—তোমাক নমস্কাৰ।

Verse 40

इति स्तुत्वा सुरास्सर्वे रुरुदुः पुरतो हरेः । तच्छ्रुत्वा भगवान्विष्णुर्ब्रह्माणमिदमब्रवीत्

এইদৰে স্তৱ কৰি সকলো দেৱতা হৰিৰ সন্মুখত কান্দিবলৈ ধৰিলে। তেওঁলোকৰ বিলাপ শুনি ভগৱান বিষ্ণুৱে ব্ৰহ্মাক এই কথা ক’লে।

Verse 41

विष्णुरुवाच । किमर्थमागतोसि त्वं वैकुंठं योगिदुर्लभम् । किं कष्टं ते समुद्भूतं तत्त्वं वद ममाग्रतः

বিষ্ণুৱে ক’লে—যোগীসকলৰো দুৰ্লভ বৈকুণ্ঠলৈ তুমি কিয় আহিছা? তোমাৰ কি কষ্ট উদ্ভৱ হৈছে? মোৰ আগত সত্য তত্ত্ব কোৱা।

Verse 42

सनत्कुमार उवाच । इति श्रुत्वा हरेर्वाक्यं प्रणम्य च मुहुर्मुहुः । बद्धाञ्जलिपुटो भूत्वा विन यानतकन्धरः

সনৎকুমাৰে ক’লে—হৰিৰ বাক্য শুনি তেওঁ বাৰে বাৰে প্ৰণাম কৰিলে; হাত জোৰি, বিনয়ে গ্ৰীৱা নত কৰি, নিবেদন কৰিলে।

Verse 43

वृत्तांतं कथयामास शंखचूडकृतं तदा । देवकष्टसमाख्यानं पुरो विष्णोः परात्मनः

তেতিয়া তেওঁ পৰমাত্মা বিষ্ণুৰ সন্মুখত শঙ্খচূড়ে কৰা কৰ্মৰ বৃত্তান্ত ক’লে আৰু দেৱসকলৰ কষ্ট-দুঃখৰ সম্পূৰ্ণ বিৱৰণ দিলে।

Verse 44

हरिस्तद्वचनं श्रुत्वा सर्वतसर्वभाववित् । प्रहस्योवाच भगवांस्तद्रहस्यं विधिं प्रति

সেই বাক্য শুনি হৰি—যি সকলো প্ৰাণীৰ অন্তৰ্ভাৱ সৰ্বতোভাবে জানে—হাঁহি উঠিল আৰু বিধি (ব্ৰহ্মা)ৰ ফালে মুখ কৰি সেই গূঢ় উপদেশ আৰু তাৰ বিধিবিধান ক’লে।

Verse 45

श्रीभगवानुवाच । शंखचूडस्य वृत्तांतं सर्वं जानामि पद्मज । मद्भक्तस्य च गोपस्य महातेजस्विनः पुरा

শ্ৰীভগৱানে ক’লে—হে পদ্মজ (ব্ৰহ্মা), শঙ্খচূড়ৰ সমগ্ৰ বৃত্তান্ত মই জানো; সি পূৰ্বকালত মহাতেজস্বী গোপ আছিল আৰু মোৰ ভক্ত-উপাসক আছিল।

Verse 46

शृणुतस्सर्ववृत्तान्तमितिहासं पुरातनम् । संदेहो नैव कर्तव्यश्शं करिष्यति शङ्करः

এতিয়া এই প্ৰাচীন পবিত্ৰ ইতিবৃত্তৰ সকলো বৃত্তান্ত শুনা। একো সন্দেহ নকৰিবা—শংকৰ নিশ্চয় মঙ্গল সাধন কৰি সকলো ঠিক কৰিব।

Verse 47

सर्वोपरि च यस्यास्ति शिवलोकः परात्परः । यत्र संराजते शंभुः परब्रह्म परमेश्वरः

সকলো লোকৰ ওপৰত সেই পৰাত্পৰ শিৱলোক; তাত পৰব্ৰহ্ম পৰমেশ্বৰ শম্ভু মহিমাৰে ৰাজ কৰে।

Verse 48

प्रकृतेः पुरुषस्यापि योधिष्ठाता त्रिशक्तिधृक् । निर्गुणस्सगुणस्सोपि परं ज्योतिः स्वरूपवान्

সেইজনেই প্ৰকৃতি আৰু পুৰুষ—দুয়োৰে পৰম নিয়ন্তা, ত্ৰিশক্তিধাৰী; নিৰ্গুণ হয়েও সগুণ, তেওঁৰ স্বৰূপ পৰম জ্যোতি।

Verse 49

यस्यांगजास्तु वै ब्रह्मंस्त्रयस्सृष्ट्यादिकारकाः । सत्त्वादिगुणसंपन्ना विष्णुब्रह्महराभिधाः

হে ব্ৰহ্মন, যাঁৰেই অঙ্গৰ পৰা উৎপন্ন সেই তিনজন—সৃষ্টি আদি কাৰ্যৰ কৰ্তা—সত্ত্বাদি গুণে যুক্ত, বিষ্ণু, ব্ৰহ্মা আৰু হৰ নামে প্ৰসিদ্ধ।

Verse 50

स एव परमात्मा हि विहरत्युमया सह । यत्र मायाविनिर्मुक्तो नित्यानित्य प्रकल्पकः

সেইজনেই পৰমাত্মা, উমাৰ সৈতে লীলা কৰে; তাত মায়াৰ পৰা সম্পূৰ্ণ মুক্ত হৈ নিত্য আৰু অনিত্য—দুয়োটাৰ বিধান কৰে।

Verse 51

तत्समीपे च गोलोको गोशाला शंकरस्य वै । तस्येच्छया च मद्रूपः कृष्णो वसति तत्र ह

সেই দিৱ্য অঞ্চলৰ ওচৰতেই গ’লোক—ই নিশ্চয় শংকৰৰ পবিত্ৰ গোশালা। তেওঁৰ ইচ্ছাত মোৰেই স্বৰূপ শ্ৰীকৃষ্ণ তাত বাস কৰে।

Verse 52

तद्गवां रक्षणार्थाय तेनाज्ञप्तस्सदा सुखी । तत्संप्राप्तसुखस्सोपि संक्रीडति विहारवित्

সেই গাইবোৰৰ ৰক্ষাৰ্থে তেওঁৰ আদেশপ্ৰাপ্ত হৈ সি সদায় সুখী আছিল। সেই সুখ লাভ কৰি সিও বিনোদনত নিপুণ হৈ নিশ্চিন্তে ক্ৰীড়া কৰিছিল।

Verse 53

तस्य नारी समाख्याता राधेति जगदम्बिका । प्रकृतेः परमा मूर्तिः पंचमी सुविहारिणी

তেওঁৰ সহধৰ্মিণী ‘ৰাধা’ নামে খ্যাত জগদম্বিকা। তেওঁ প্ৰকৃতিৰ পৰম মূৰ্তি, পঞ্চমী দিৱ্য প্ৰকাশ, যি স্বচ্ছন্দে লীলাবিহাৰ কৰে।

Verse 54

बहुगोपाश्च गोप्यश्च तत्र संति तदंगजाः । सुविहारपरा नित्यं राधाकृष्णानुवर्तिनः

তাত বহু গোপ আৰু গোপী আছে, যিসকল সেই বংশৰেই সন্তান। তেওঁলোকে নিত্য আনন্দ-লীলাত ৰত হৈ সদায় ৰাধা-কৃষ্ণৰ অনুগামী থাকে।

Verse 55

स एव लीलया शंभोरिदानीं मोहितोऽनया । संप्राप्तो दानवीं योनिं मुधा शापात्स्वदुःखदाम्

শম্ভুৰ লীলামাত্ৰে সি এতিয়া তাইৰ দ্বাৰা মোহিত হৈছে; আৰু বৃথা লাভ কৰা শাপৰ ফলত সি দানৱী যোনিত প্ৰৱেশ কৰিছে, যি নিজৰেই দুখৰ কাৰণ।

Verse 56

रुद्रशूलेन तन्मृत्यु कृष्णेन विहितः पुरा । ततस्स्वदेहमुत्सृज्य पार्षदस्स भविष्यति

পূৰ্বতে কৃষ্ণই স্থিৰ কৰিছিল যে তাৰ মৃত্যু ৰুদ্ৰৰ ত্ৰিশূলৰ দ্বাৰাই হ’ব। সেয়ে সি নিজৰ দেহ ত্যাগ কৰি পাছত শিৱগণৰ পাৰ্ষদ, শিৱৰ অনুচৰ হ’ব।

Verse 57

इति विज्ञाय देवेश न भयं कर्तुमर्हसि । शंकर शरणं यावस्स सद्यश्शंविधास्यति

হে দেৱেশ! এই কথা জানি ভয় কৰা উচিত নহয়। যেতিয়ালৈ শংকৰ তোমাৰ শৰণ, তেতিয়ালৈ তেওঁ তৎক্ষণাৎ সকলো সুশৃঙ্খল কৰি যথাযথ নিষ্পত্তি কৰিব।

Verse 58

अहं त्वं चामरास्सर्वे तिष्ठंतीह विसाध्वसाः

মই, তুমি আৰু সকলো অমৰ দেৱতা ইয়াত নিৰ্ভয়ে থিয় হৈ থাকিম।

Verse 59

सनत्कुमार उवाच । इत्युक्त्वा सविधिर्विष्णुः शिवलोकं जगाम ह । संस्मरन्मनसा शंभुं सर्वेशं भक्तवत्सलम्

সনৎকুমাৰ ক’লে—এনেদৰে কৈ বিষ্ণু ব্ৰহ্মাৰ সৈতে শিৱলোকলৈ গ’ল আৰু মনে মনে শম্ভু—সৰ্বেশ্বৰ, ভক্তৱৎসল—ক স্মৰণ কৰি থাকিল।