Sukta 99
Sukta 7.99
Vasiṣṭha (traditional for Maṇḍala 7)
Viṣṇu
Triṣṭubh (probable; requires metrical verification)
এই সূক্তত বিষ্ণুক অপৰিমেয়, সৰ্বব্যাপী শক্তি হিচাপে প্ৰশংসা কৰা হৈছে—যাৰ মহিমালৈ কোনেও সম্পূৰ্ণৰূপে উপনীত হ’ব নোৱাৰে, আৰু যিয়ে সৰ্বোচ্চ লোকক জানে। ইয়াত তেওঁৰ বিশ্ব-ব্যৱস্থা স্থাপনকাৰী কৰ্মসমূহ স্মৰণ কৰা হৈছে—যজ্ঞৰ বাবে বিস্তৃত স্থান সৃষ্টি কৰা, সূৰ্য, উষা আৰু অগ্নিক স্থাপন কৰা, আৰু শত্রুসকলৰ কপট প্ৰবঞ্চনাক পৰাভূত কৰা। শেষত স্থায়ী ৰক্ষা আৰু মঙ্গল কামনাৰে আনুষ্ঠানিক ‘বষট্’ আহ্বানৰে সূক্তটি সমাপ্ত হয়।
Mantras
Mantra 1
परो मात्रया तन्वा वृधान न ते महित्वमन्वश्नुवन्ति । उभे ते विद्म रजसी पृथिव्या विष्णो देव त्वं परमस्य वित्से ॥
নিজ দেহে পৰিমাপৰ ওপৰে ওপৰে বৃদ্ধি পাই তুমি; তোমাৰ মহিমা কেহে অনুসৰি পাব নোৱাৰে। আমি তোমাৰ দুটা দীপ্ত ৰাজ্য আৰু এই পৃথিৱী জানো। হে বিষ্ণু দেব, তুমি পৰমৰ জ্ঞাতা আৰু অধিপতি।
Mantra 2
न ते विष्णो जायमानो न जातो देव महिम्नः परमन्तमाप । उदस्तभ्ना नाकमृष्वं बृहन्तं दाधर्थ प्राचीं ककुभं पृथिव्याः ॥
হে বিষ্ণু দেব, জন্ম লওঁতে বা জন্ম লৈ থকাৰ পাছতো তোমাৰ মহিমাৰ পৰম সীমা কেতিয়াও নাপাওঁ। তুমি ওপৰত উচ্চ, বিস্তৃত আকাশ স্থিৰ কৰি ধৰিলা; আৰু পৃথিৱীৰ পূব দিশৰ উচ্চ শিখৰ-শিৰা দৃঢ় কৰি স্থাপন কৰিলা।
Mantra 3
इरावती धेनुमती हि भूतं सूयवसिनी मनुषे दशस्या । व्यस्तभ्ना रोदसी विष्णवेते दाधर्थ पृथिवीमभितो मयूखैः ॥
ইৰাৱতী, দুগ্ধশক্তিত সমৃদ্ধ, সু-পশুচাৰ বহনকাৰিণী—ই মানুহৰ বাবে সেৱা-সন্মানযোগ্য বস্তু হৈ উঠিল। হে বিষ্ণু, এই দুয়ো জগত (দ্যৌ-পৃথিৱী) তুমি পৃথক কৰি স্থিৰ কৰি ৰাখিলা; আৰু তোমাৰ জ্যোতিৰ ৰশ্মিসমূহে চাৰিওফালে পৃথিৱীক ধৰি ৰাখিলা।
Mantra 4
उरुं यज्ञाय चक्रथुरु लोकं जनयन्ता सूर्यमुषासमग्निम् । दासस्य चिद्वृषशिप्रस्य माया जघ्नथुर्नरा पृतनाज्येषु ॥
হে নৰা (ইন্দ্ৰ-বিষ্ণু), যজ্ঞৰ বাবে তোমালোক দুয়োয়ে বিশ্বলোক বিস্তৃত কৰি দিলে—সূৰ্য, উষা আৰু অগ্নিক জন্ম দিয়া। দাসৰ, বৃষ-শিপ্ৰ (বৃষ-ওঁঠীয়া) জনৰ মায়া-কৌশলসমূহো তোমালোক বীৰদ্বয়ে আমাৰ ওপৰত চাপি অহা যুদ্ধসমূহত চূর্ণ কৰি পেলালা।
Mantra 5
इन्द्राविष्णू दृंहिताः शम्बरस्य नव पुरो नवतिं च श्नथिष्टम् । शतं वर्चिनः सहस्रं च साकं हथो अप्रत्यसुरस्य वीरान् ॥
হে ইন্দ্ৰা-বিষ্ণু, তোমালোক শক্তিত দৃঢ়ভাৱে প্ৰতিষ্ঠিত হৈ শম্বৰাৰ নৱ দুৰ্গ আৰু তাৰ ওপৰিও নব্বই দুৰ্গ চূর্ণ কৰি পেলালা। একেলগে তোমালোক অপ্রতিহত অসুৰৰ শত দীপ্তিমান আৰু সহস্ৰ বীৰক বধ কৰিলা।
Mantra 6
इयं मनीषा बृहती बृहन्तोरुक्रमा तवसा वर्धयन्ती । ररे वां स्तोमं विदथेषु विष्णो पिन्वतमिषो वृजनेष्विन्द्र ॥
এই বিস্তৃত আৰু উচ্চ মনীষা—হে মহানগণ, হে দূৰ-ক্রমী বিষ্ণু—তোমালোকৰ তপস্যা-শক্তিৰে বৃদ্ধি পায়। সভাসমূহত, হে বিষ্ণু, ই তোমালোক দুয়োৰ বাবে স্তোম ৰচনা কৰিছে; হে ইন্দ্ৰ, আমাৰ কৰ্মক্ষেত্ৰসমূহত দেৱপোষণ আৰু বলৰ প্ৰেৰণাসমূহ আমাৰ বাবে স্ফীত কৰাঁ।
Mantra 7
वषट् ते विष्णवास आ कृणोमि तन्मे जुषस्व शिपिविष्ट हव्यम् । वर्धन्तु त्वा सुष्टुतयो गिरो मे यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥
হে বিষ্ণু, তোমাৰ বাবে মই ‘বষট্’ আহ্বান কৰোঁ; হে শিপিৱিষ্ট, মোৰ হব্য গ্ৰহণ কৰাঁ। মোৰ সু-স্তুতিসমূহ আৰু বাক্যসমূহে তোমাক বৃদ্ধি কৰক; তোমালোক সদায় স্বস্তি-শক্তিসমূহেৰে আমাক ৰক্ষা কৰাঁ।
Frequently Asked Questions
It praises Viṣṇu as the immeasurable power who upholds cosmic order, makes wide space for sacrifice, establishes the lights (Sun, Dawn, Fire), and protects worshippers from harm and deception.
It presents Viṣṇu as spanning the full structure of the cosmos—earth plus the two shining regions above—showing that his presence and authority extend through all worlds.
Vaṣaṭ is an offering-call used at the moment of oblation; here it marks the hymn’s ritual conclusion, asking Viṣṇu to accept the havis and grant ongoing svasti (well-being and safe passage).
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.